Кіріспе

Геометрияда, қисық сызықтағы ерекше нүкте – қисық сызықтың параметрдің тегіс енуі арқылы берілмейтін нүкте. Ерекше нүкте туралы нақты анықтама зерттеліп отырған қисықтың типіне байланысты.

Жазықтағы алгебралық қисықтар

Жазықтағы алгебралық қисықтар f: \R^2 \to \R полиномиялық функциясы болатын f түріндегі теңдеуді қанағаттандыратын (x, y) нүктелерінің жиынтығы ретінде анықталады. Егер f функциясы кеңейтілсе, және егер координаталық бастығы (0, 0) қисықта жатса, онда имплицитті функция теоремасы бойынша h тегіс функциясы бар, сонда қисық 1 = y = h(x) түрінде болады. Сол сияқты, егер k тегіс функциясы болса, онда қисық координаталық бастығының жанында 1 = x = k(y) түрінде болады. Қандай жағдайда болсын, \R-ден жазықтыққа тегіс бейнелеу бар, ол координаталық бастығының айналасында қисықты анықтайды. Анықтама бойынша, егер f функциясының жеке туындыларының кем дегенде біреуі нөлге тең болмаса, онда қисық координаталық бастығында ерекшеліксіз немесе тұрақты болады. Ерекше нүктелер – қисықта екі жеке туынды да нөлге тең болатын нүктелер.

Крунодтар

Егер m үшін екі нақты шешім болса, яғни егер , онда координаталардың бастапқы нүктесі крунод деп аталады. Бұл жағдайда қисық координаталардың бастапқы нүктесінде өзімен-өзі кесіседі және шешімдерге сәйкес екі түрлі жанасу сызығына ие. Бұл жағдайда f функциясы координаталардың бастапқы нүктесінде шегініс нүктесіне ие.

Анодтар

Егер m-ге нақты шешімдер болмаса, яғни егер , онда координата басы ақнод деп аталады. Нақты жазықтықта координата басы қисықтағы оқшауланған нүкте болып табылады; бірақ егер оны күрделі қисық ретінде қарастырсақ, координата басы оқшауланбайды және -ның екі күрделі шешіміне сәйкес келетін екі жорамал тангенсі болады. Бұл жағдайда f функциясы координата басында жергілікті экстремумға ие.

Қалқалар

Егер m үшін 2-дәрежелі бір ғана шешім болса, яғни , онда координаталардың басы тұғыр деп аталады. Бұл жағдайда қисық координаталар басында бағытын өзгертеді, сүйір нүкте құрайды. Қисықтың координаталар басында бір ғана жанамасы бар, оны екі бірдей жанама деп қарастыруға болады.

Қосымша жіктеу

Торап термині крунод немесе акнодты, яғни, үшкір емес екі нүктені білдіреді. Сызықтың тораптарының саны мен үшкір нүктелерінің саны – Плюккер формулаларында қолданылатын инварианттардың екеуі. Егер теңдеудің бір шешімі басқа теңдеудің де шешімі болса, онда қисықтың сәйкес тармағында координата басы бұрылу нүктесі болады. Бұл жағдайда координата басы флекнод деп аталады. Егер екі жанасу сызығының да осы қасиеті болса, яғни теңдеу теңдеудің бөлгіші болса, онда координата басы бифлекнод деп аталады.

Көп нүктелер

Жалпы, егер k-дан төмен дәрежедегі барлық мүшелер 0-ге тең болса және f-тағы кемінде бір k дәрежелі мүше 0-ге тең болмаса, онда қисық сызықта k-реттік көптік нүкте немесе k-еселік нүкте бар деп айтылады. Мұндай қисық сызықтың координаталар басында, әдетте, k тангенсі болады, бірақ осы тангенстердің кейбіреулері жорамал болуы мүмкін.