Салерно соңғы ломбард князі: Гисульф II өмірі мен билігі

Кіріспе

Гизулф II (сонымен қатар Гизулф, латын тілінде Гизулф немесе Гизулфус, ал итальян тілінде Гизулфо немесе Гизолфо) – Салерноның соңғы ломбард князі (1052–1077).

Өмір

Гисулф Гуаймар IV-нің үлкен ұлы және оның мұрагері, Капуан графы Лайдульфтің қызы Джемма болды. Ол Монтекассинолық Аматус хроникасында жаман адам және қарақшы ретінде суреттеледі, «Нормандықтар тарихында». Тарихшы Джон Джулиус Норвич («Оңтүстіктегі нормандықтар», 201 б.) «Гисулфтың бір бақытсыз құрбаны [Амалфилік] туралы айтады, оны мұздай түрмеде ұстап, алдымен оң көзін, содан кейін күн сайын бір саусақ және аяқ саусағын алып тастады. [Аматус] императрица Агнес – көп уақытын Оңтүстік Италияда өткізген – жүз фунт алтын мен өзінің бір саусағын құнырау ретінде жеке ұсынғанын, бірақ оның тілегі қабылданбағанын қосады». 1042 жылы ол әкесімен бірге князь болып тағайындалды, ал он жылдан кейін оның астанасының портында Капуаның Пандульф V-тің төрт ұлы және Гуаймардың туыстары оны өлтірді, олар Амальфидің византиялық жақтастарының ықпалымен осы әрекетке батылды. Жас Гисулфті өлтірушілер тұтқынға алды, бірақ көп ұзамай оның ағасы, Сорренто герцогы Гай, нормандық әскер жинап, Салерноны қоршауға алды. Гай өлтірушілердің отбасыларын тұтқынға алып, Гисулфтың бостандығы үшін келісім жасады. Қала көп ұзамай берілді, ал Гай мен нормандықтар өздерінің атақтары мен жерлерін бекіткен Гисулфқа құрмет көрсетті. Оның билігінің қиын басталуы оның мінезінің көрсеткіші болды, өйткені Гисулф әкесін өлтіруге бастамашы болған Амалфиліктерге кек қайтарды. Сонымен қатар, ол белгісіз себептермен нормандықтарды варварлар деп жек көріп, өзінің бүкіл билігін оларға қарсы күреске арнады. Нормандықтармен араздасуы оған көп ұзамай қымбатқа түсті. Роберт Гискар Сан-Маркодағы Калабриялық қамалынан шығып, Салерноның Козенца қаласын және оның бірнеше көршілерін басып алды. Гисулф көп ұзамай Аверса графы Ричард I-нің ашуын туғызды және тек жек көрінетін Амалфиліктермен одақтасып, тағын сақтап қала алды. Гвискардың ағасы, Принципат графы Вильгельмнің шабуылдары оны қорғаныс үшін өз қарындасы Сихельгаитаны Гвискарға, ал кейін қарындасы Гайтельгриманы Ричардтың ұлы, жақында Капуа князі болған Джорданға үйлендіруге мәжбүр етті. 1071 жылы ол Капуалық Ричардпен бірге Роберт Гискардың немерелері Абелард Отвиль мен Герман Отвильдің, сондай-ақ оның герцогтығындағы Гискардың билігіне қарсы бас көтерген бірнеше кіші феодалдардың көтерілісін қолдады. Көтеріліс оның қуатты қайын ағасын одан әрі ашудан басқа ештеңеге жетпеді. Өмірінің соңғы жылдарында оның флоты, әсіресе Амалфи мен тіпті Пизаға қарсы қарақшылықпен айналысты. Соңғысының саудагерлері, Тоскана маркграфинясы Матильданың атынан Рим папасы Григорий VII-ге қызмет етуге шақырылғанда, Гисулфпен осындай дау туғызды, сондықтан соңғысы Рим папасымен Римге жіберілді, ал Роберт Гискардың иелігіне аттанбақ болған армия таратылды. Папалық одақтасынан алшақтаған ол 1076 жылдың жазында Ричард Капуалық пен Роберт Гискардың қаланы қоршауына алған кезде бұрынғыдан да оқшауланды. Ол өз халқына екі жылға жететін азық-түлік жинауға даналықпен бұйрық бергенмен, өзінің сән-салтанатты өмірін жалғастыру үшін жеткілікті мөлшерде азық-түлікті тартып алды, нәтижесінде азаматтар көп ұзамай аштықтан зардап шекті. 13 желтоқсанда қала берілді, ал князь және оның адамдары келесі жылдың мамырында құлаған цитадельге шегінді. Гисулфтың жерлері мен қасиетті заттары алынып, ол Капуаға еркін барды, онда Ричардты Робертке қарсы соғысқа итермелеуге тырысты, бірақ бұл әрекет сәтсіз аяқталды. Ол Римге барып, папаға өзінің және Салерноның бақытсыздықтары туралы хабарлады, содан кейін ол көзден жоғалды. Папа Григорий оған Кампанияның әскери басшылығын берді және оны Францияға жіберді, бірақ 1085 жылы папа қайтыс болған кезде ол қайтадан шақырылды. Ол Капуаның Иордан I-імен бірлесіп, Папа Виктор III болып сайланған Беневентоның Дезидериусін қолдады. Ол қысқа уақытқа Амалфи герцогы болды (1088 жылдың наурызынан 1089 жылдың 20 сәуіріне дейін), сол қаланың азаматтары оларды Роберт Гискардың шабуылынан қорғау үшін, бірақ 1091 жылы Сарнода қайтыс болды. Ол әйелі Джеммадан бала қалдырмады, және ол онымен ажырасқан.

Gisulf was the eldest son and successor of Guaimar IV and Gemma, daughter of the Capuan count Laidulf. He appears as a villain and a pirate in the chronicle of Amatus of Montecassino, Ystoire de li Normant. Historian John Julius Norwich (The Normans in the South pg. 201n) speaks "of one unfortunate victim [an Amalfitan] whom Gisulf kept in an icy dungeon, removing first his right eye and then every day one more of his fingers and toes. He [Amatus] adds that the Empress Agnes—who was spending much of her time in South Italy—personally offered a hundred pounds of gold and one of her own fingers in ransom, but her prayers went unheard." He was made co prince with his father in 1042 while very young and, only a decade later, his father was assassinated in the harbour of his capital by four brothers, sons of Pandulf V of Capua and inlaws of Guaimar, who had been goaded into the act by the Byzantine partisans of Amalfi. Young Gisulf was taken captive by the assassins, but soon his uncle, Guy, the duke of Sorrento, had garnered a Norman army and was besieging Salerno. Guy took captive the assassins' families and negotiated the freedom of Gisulf. Soon the city had surrendered and Guy and the Normans paid homage to Gisulf, who confirmed their titles and lands. The rocky start to his reign was merely an indication of its character, for Gisulf held a grudge against the Amalfitans who initiated the slaying of his father. He also, for reasons unknown, came to hate the Normans as barbarians and spent his whole reign in opposition to them. His enmity with the Normans soon cost him. Robert Guiscard sallied forth from his Calabrian castle at San Marco and captured the Salernitan town of Cosenza and several of its neighbours. Gisulf soon raised the ire of Count Richard I of Aversa and, only by alliance with the despised Almafitans, could he retain his throne. The predations of William, Count of the Principate, a brother of Guiscard, forced him to marry his sister Sichelgaita to Guiscard in return for protection, and eventually his sister Gaitelgrima to Jordan, the son of Richard, recently prince of Capua. In 1071, he and Richard of Capua threw their support behind a rebellion of Abelard of Hauteville and Herman of Hauteville, nephews of Robert Guiscard, and several other minor lords against Guiscard's authority in his duchy of Apulia. The rising accomplished little but to further irritate his powerful brother in law. In his later years, his fleets turned to piracy, especially against Amalfi and even Pisa. The latter's merchants, when called on to serve Pope Gregory VII on behalf of the Marchioness Matilda of Tuscany, caused such a stir with Gisulf that the latter was sent to Rome by the pope and the army—assembled to march on Robert Guiscard's domain—dispersed. Having alienated his papal ally, he was more isolated than ever when, in the summer of 1076, his city was besieged by Richard of Capua and Robert Guiscard. Though he had wisely ordered his citizens to store up two years worth of food, he confiscated enough of it to continue his life of luxury that the citizenry was soon starving. On 13 December, the city submitted and the prince and his men retreated to the citadel, which fell in May of the next year. Gisulf's lands and relics were taken, and he went, free, to Capua, where he tried to incite Richard to war with Robert, but to no effect. He went on to Rome to notify the pope of his and Salerno's misfortunes and there he slowly faded out of view. Pope Gregory gave him military command of the Campania and sent him to France, but he was recalled on the pope's death in 1085. He allied with Jordan I of Capua in support of Desiderius of Benevento, who was duly elected as Pope Victor III. He was briefly made duke of Amalfi (March 1088 – 20 April 1089) by the citizens of that city to protect them from the invasions of Robert Guiscard, but he was dead by 1091 in Sarno. He left no children by his wife Gemma, whom he apparently repudiated.