Кіріспе

Азиядағы ең ірі монолиттік төбе – Савандурга – Бенгалурудан (Карнатака, Үндістан) батысқа қарай 60 шақырым жерде, Магади тас жолының бойында орналасқан. Бұл Азиядағы ең үлкен монолиттік төбелердің бірі. Төбе теңіз деңгейінен 1226 метр биіктікке көтеріліп, Деккан үстіртінің бір бөлігін құрайды. Ол жарым арал гнейсінен, граниттен, базальттік интрузиялардан және латериттен тұрады. Аркавати өзені Типпагонданахалли су қоймасы арқылы өтіп, Манчанабеле тоғанына қарай ағады. Савандурга төбелеріне Саванди Верабхадрешвара Свами және Нарасимха Свами храмдарына зиярат ету үшін көптеген паломниктер келеді. Сонымен қатар, таушылар, үңгірлерді зерттеушілер мен оқиға іздеушілер де бұл жерге жиі келеді. Жақын орналасқан Манчанабеле тоғанына су спортымен айналысуды ұнататындар көптеп барады.

Атаудың шығу тегі

Савандурга жергілікті тұрғындар Каригудда (қара төбе) және Билигудда (ақ төбе) деп атаған екі төбеден тұрады. Таудың атауы туралы ең алғашқы жазба 1340 жылы Мадабалудан Хойсала Баллала III жасаған, онда ол Саванди деп аталған. Тағы бір пікір бойынша, атау Мағадидегі Ахчутараяның басқарушысы Самантараяға байланысты Самантадургадан шыққан, бірақ мұны растайтын жазу жоқ. Бұл Кемегоуда сияқты Мағади билеушілерінің екінші деңгейдегі астанасы болған. 1638 жылдан 1728 жылға дейін Майсур Савандурганы басып алды, оны Далавай Девараджа Нелапаттанадағы сарайдан басқарды. 1791 жылы Лорд Корнуоллис оны Үшінші англо-майсур соғысы кезінде Типу Сұлтан әскерінен жаулап алды. Роберт Хоумның "Майсурдағы таңдамалы көріністер" (1794) еңбегінде Бангалордан таудың алысқа жатқан көрінісі көрсетілген. Ол оны Савинадурга немесе өлім бекінісі деп атады. Тау басына жетуге ешқандай баспалдақ болмаған, оны бамбук және басқа да ағаштар қоршап, кедергі жасаған. Осы аймақта мегалитикалық жерлеу құмыралары табылған. "Саванна" сөзі санскрит тілінде үш уақыттық рәсімдерді білдіреді. Басты жергілікті құдайы – Савандурга төбесінің етегінде орналасқан Шри Саванди Верабхадрасвами Вирабхадра ғибадатханасы. Вирабхадрасуамидің жанкүйерлері Бангалор, Раманагара, Тумкур және Майсур сияқты Оңтүстік Карнатака аудандарында бар. Сондай-ақ, Шри Лакшми Нарасимха Свами ғибадатханасы да бар, онда көптеген ұрпақтар бойы құдай Нарасимханың мүсініне табынып келген.

Үстірту

Монолиттің оңтүстік бетінде оншақты бағытталған немесе басқаша даму жолдары бар. Бұл бағыттардың көпшілігі әртүрлі факторларға байланысты жарты күннен бір күнге дейін аяқталуы мүмкін. Кейбір бағыттарда қашықтықтар ұзақ, ал көпшілігі оңтүстікке немесе оңтүстік-шығысқа қарап тұр, яғни күн шыққанда тас қатты ысып кетеді.

Флора

Аймақты айнала қоршаған мемлекеттік орман 27 шақырымға созылып жатыр, оның құрамында бұталы және құрғақ жапырақты орман бар. Аногейссус – Хлороксилон – Акация тізбегінің бұта және ағаш саваннасы саналатын тозығы жеткен орман өте бай әртүрлілікке ие, онда 59 ағаш және 119 бұта түрі тіркелген.