Кіріспе
Шотландтық клан Моррисон - шотландтық клан. Морисон кланы дәстүрлі түрде Льюис және Харрис аралдарымен (Леодхас), Несс (Нис), Дун Паббай және Барвас (Барабхас) айналасындағы жерлермен, сондай-ақ Сазерлендтегі Дарнесс және Солтүстік Уист аймақтарымен байланысты. Шотландияда Морисон немесе Моррисон фамилиясын қолданатын таулы және жазық жерлердегі көптеген кландар бар. 1965 жылы Лорд Лион қарулы корольі барлық Моррисон кландарының басшысы ретінде бір адамды мойындауға шешім қабылдады, олардың кландарының байланысы болсын болмасын.
Clan Morrison is a Scottish clan. The Highland Clan Morrison is traditionally associated with the Isle of Lewis and Harris (Leòdhas) around Ness (Nis), Dun Pabbay, and Barvas (Barabhas), lands in Sutherland around Durness, and in North Uist. There are numerous Scottish clans, both Highland and Lowland, which use the surname Morison or Morrison. In 1965, the Lord Lyon King of Arms decided to recognise one man as chief of all Morrisons, whether their clans were related or not.
Льюис кланы MacGilleMhoire
Льюис аралындағы Моррисон тайпасы өз тегін МакГиллМхоирден шығарған, бұл есімнің мағынасы "Мэридің қызметшісінің ұлы" дегенді білдіреді. ("Мхик" - ұл, "Гилл" - қызметші, ал "Мойр" - Мэри). Уақыт өте келе, бұл гэль тегі ағылшын тілінде Моррисон деп аударылды. Тайпаның басшылары Хабост және Барвас Моррисондары болды және олар мұрагерлік брив лауазымын атқарды. Осы лауазымның нәтижесінде тайпа Clann na Breitheamh деп те белгілі болды. Морисондар 1613 жылға дейін осы лауазымды иеленді; ал 19 ғасырға қарай олардың ұрпақтарын табу мүмкін емес деп есептелді. Гилмор сияқты басқаша жазылулары немесе тармақтары да бар. Олар Льюис аймағында көптеген тайпа мүшелерін қамтыды, 1861 жылы олардың саны 1402 адамды құрады, бұл халықтың он бесінші бөлігін құрайды. Бұл көрсеткіштер көптеген ғасырлар бойы аралдағы үстемдіктерін көрсетеді.
О-Мюришейн Харрис тайпасы
Бардтық О Мюргеасайн тайпасының бір тобы 1600 жыл шамасында Харрис аралына Харрис және Данвеган МакЛодтарының қызметінде қоныстанды. Осы шамада О Мюргеасайн ақыны Мак Гилл Риабайхты Харрис және Данвеган МакЛодтарының қызметінен алмастырды. О-Мюргеасайндардың түп-тамыры Солтүстік Ирландияда, "О'Ниллдің жерінде" жатыр. Ирланд гаэль тіліндегі О Мюргиаса "Мюргиас ұрпағы" дегенді білдіреді. Мюргиас жеке есімі "теңіз" мағынасын беретін "muir" және "тыйым", "шектеу" мағынасын беретін "geas" гаэль тіліндегі элементтерден туындаған болуы мүмкін. Бұл жеке есім Морис атауының бір түрі және Орта ғасырларда кең таралған. Материктегі Морисондар Морис есімді норманның ұрпақтары. Материктегі Морисондардың ең көне тармағы Абердинширдегі Богни қамалының Морисондары болды. Перт және Леннокс Морисондары осылайша тегін анықтады. Шотландияның солтүстік-шығысында Абердинширдегі Богни Морисондары – негізгі "Морисон" әулеті. Өткен ғасырға дейін осы әулет – қару-жарақтары бар негізгі "Морисон" әулеті болды. Әулет алғаш рет 17 ғасырдың басында Богни иелігін алды. Фифтегі Дерсей (немесе Дарси) Морисондарының, Богни Морисондарының және Престонграйндж Морисондарының гербтерінде мавр басы бейнеленген. Бұл фамилиямен байланысты әзіл, гербтің мағынасын көрсететін мысал. 19 ғасыр тарихшысы Уильям К. Маккензидің сөзіне сәйкес, осы Морисондардың Льюис Морисондарымен байланысы бар-жоғы белгісіз. Маккензи 17 ғасырдың басында Дарсидің лардінің ұлы Льюиске Файфтікілердің босатылуы үшін келіссөздер жүргізуге барғанын атап өтті.
Льюистің "Ішінде тұратын" (англ.)
17 ғасырдың аяғында кланның шығу тегі Льюис аралының тарихын жазған Джон Моррисон Брагардың, Льюис тұрғынының ('Индуеллер') еңбегінде қамтылған. Индуеллер бұл жазбаны шамамен 1678 және 1688 жылдар аралығында жазды және Льюис аралының алғашқы тұрғындары үш түрлі тектен шыққан үш адам болғанын айтты. Осы аймақтың алғашқы және ең ежелгі тұрғындары үш түрлі тектің үш адамы болды. Морес – Ирландия тарихшылары Макурих деп атаған Кенонның ұлы. 19 ғасыр тарихшысы Ф. В. Л. Томас Индуеллердің дәстүрлі есебі 19 ғасырдағы қалыптасқан дәстүрлерге ішінара қайшы келетінін атап өтті. 19 ғасыр дәстүрі бойынша Моррисон әулетінің мұрагері тек Моррисонға ғана үйленеді, ал Арднамуршандан келген Макдональд әулетінен шыққан Каин өзін Моррисон деп көрсетіп, осылайша оның күйеуі болды.
The 19th century historian F. W. L. Thomas noted that the Indweller's traditional account was partly at odds with the traditions current in the 19th century. The 19th century tradition was that the heiress of the Morrisons would only marry a Morrison, and that Cain, who was a Macdonald from Ardnamurchan, passed himself off as a Morrison and consequently became her husband and thus brieve.
Тарих
Алғашқы Моррисон - Хатчон (шотланд гаэл. Ùisdean), Рори МакЛеодтың замандасы, Льюис кланы МакЛеодтың соңғы басшысы. Хатчон Льюис аймағындағы бриф лауазымын мұрагерлікпен атқарды. Дәстүрге сәйкес, Ай Мак Хормейд (Аод Мак Тормоид) Кейтнес епископының қызымен (немесе қарындасымен) үйленді, ол оларға Аширмен бірге бүкіл Дурнесс аймағын сыйлады. Аод шамамен 60 отбасыдан тұратын колонияны әкелді, олардың көп бөлігі оның кланынан болды. Шайқас болған орындардың бірі - Барвасқа жақын орналасқан Дрюим-нан-Карнан ("каирндер жотасы"). Бұл қақтығыс Уиг Маклауларының тобы Несс Моррисондарынан мал ұрлағаннан кейін туды. Маклаулар олжаларымен Барвасқа дейін ғана қашып құтыла алды, онда екі тарап шайқасқа түсті. Қақтығыста қанша адам қаза тапқаны белгісіз, бірақ дәстүр бойынша, қаза тапқандар осы аймақта жерленген, ал олардың қабірлері қазір жоғалып кеткен каирндермен белгіленген. 2009 жылдың маусым айында, шайқастың дәстүрлі орындарының бірі, және мүмкін қаза тапқандардың қабірлері, аймақта үш жел турбинасын орнату жоспарынан зардап шегуі мүмкін екені хабарланды. Монкрейфтің сөзіне сүйенсек, 1595 жылдан кейін брифтердің сот билігі болмауы ықтимал. Льюистің соңғы брифі ретінде "Дональд МакИндоуи Бриф" есімді адам тарихта қалды; Кинтейлдің қамқоршысы оған қарсы "От пен қылыш хатын" шығарды. 1909 жылы құрылған Моррисон кланы қоғамы Дун Эстестенді сатып алып, меншігін Джон Моррисонға (қазіргі басшының арғы атасы) берді. Бұл ұран басшының Ручди Моррисондарынан шыққандығын көрсетеді, олар Харристегі Дун Паббай Моррисондарынан тарағандарын айтады. Басшының гербі теңіз толқындарынан көтеріледі, азур түсті, күміс жиектелген, үстінде жасыл тау бар, оның үстінде азур түсті қоршалған қабырға, күміспен әшекейленген, және одан жалаңаш қол шығады, ол күміс сапталған алтын қанжарды ұстап тұр.