Кіріспе

Типперри округіне жататын қала, Мунстер, Ирландия.

Боррисолейг – Ирландияның Типперри округіне жататын шағын қала. 2016 жылғы халық санауы бойынша, оның халқы 679 адамды құрады.

Орналасуы және кіру мүмкіндігі

Қала Гленкин азаматтық приходының және тарихи Килнаманах Жоғарғы барондығының құрамына кіреді. Ол R498 Ненэ – Тёрлес тас жолында орналасқан. Шығысқа қарай R501 Темплморға дейін барады, Дром мен Барнанға жақын жерде сол жақта Әйдіс тауының әдемі көрінісі ашылады. Боррисолейг Ненэден оңтүстік-шығысқа қарай 20 км, Тёрлестен солтүстік-батысқа қарай 13 км және Темплмордан оңтүстік-батысқа қарай 10 км қашықтықта жатыр.

Тарих

Боррисолеи өзінің атауын ол орналасқан Уи Луидеахтың ежелгі аумағынан алады. 1960 жылға дейін жыл сайын 27 қарашада мал жәрмеңкесі өткізілетін. Мұндағы алғашқы тіркелген қоныс – Глен Каоиндағы Әулие Куалан құрған аббатхана, ол «Гланкин аббатханасы» деп аталды. Килькуилан (Әулие Куалан шіркеуі) оған жақын маңдағы қасиетті құдыққа арналған. Бұл әулиеге тиесілі «Бернан Кулан» немесе «Гланкин қоңырауы» деп аталатын қоңырау қазір Лондондағы Британ мұражайында сақталуда. Оның көшірмесін Борисолеидегі шіркеудің киелі орындарында көруге болады. 12 ғасырда Ирландияға нормандықтар шабуыл жасағаннан кейін О’Двайер және ДеБурго тайпалары Камодж өзенінде Илейдегі жергілікті елді мекенге қарсы қорғаныс үшін бекініс салған. Оның қираған қалдықтары әлі күнге дейін Борисолеиден Темплмор жолымен шығар кезде көрініп тұрады. 1846 жылдың қазан айында жерінен айырылған жер иесі лорд Портарлингтон Борисолеидегі Темперамент залында той берді, ал айналасындағы аудан Ұлы ашаршылықтан зардап шекті. Ол Англияға қайтқанда жергілікті кедейлерге көмек комитетіне жалқау 100 фунт стерлинг салады.

Католик шіркеуі

Қауымның діни қызметкері Майкл Слаттери 1833 жылы Кашель және Эмли архиепископиясына тағайындалды. Слаттериден кейін 1858 жылы Кормак петициясына 118 жергілікті адамның қол қоюын ұйымдастырған Уильям Моррис әке келді. Бұл құжат қала халқының маңызды суретін береді, соның ішінде ең ірі отбасыларын (осы ретпен): Райан, Бурк, Кеннеди, Дуайер, Махер, Глисон, Харрингтон және Паттерсон. Сондай-ақ, ең көп кездесетін 10 еркек есімі: Джон, Джеймс, Патрик, Уильям, Майкл, Даниэль, Мартин, Филипп, Томас, Эдмонд (тең) және Еремия (тең) екені көрсетілген. Борисолей екі белгілі католик епископын тәрбиеледі: Джозеф Шанахан (1871–1943 жж.) және Томас Квинлан (1896–1970 жж.).

Ирландия шіркеуі

1785 жылы Ирландия шіркеуінің Гленкин приходы үшін Борисолейде, қазіргі Әйгерім қорымы орналасқан жерде шіркеу салынды. Гленкин ауылында орналасқан, 17 акр жері бар пасторлық үй (glebe house) болды. Приход шіркеуі жабылғаннан кейін, 1870 жылы пасторлық үй сатылды.

Ыңғайлылықтар

Оның арасындағы көрікті жерлері – дәстүрлі дүкендер мен 15 ғасырдағы мұнаралы үй. Қызыл құмтастан салынған екі үйдің бірінің қабырғасына орнатылған жазулы тақташада 1643 жылы Ричард Берк пен Эллис Хёрли есімдері ойылып жазылған. Басты көшедегі шіркеуді Уолтер Дулин салған. Терезе мен есік айналасын 12 миль (19 км) қашықтықтағы Дромбанеден қазып алған. Бұл тас Кашелдегі Кормак капелласында қолданылған тасқа ұқсас. Боррисолейде бірнеше шағын дүкендер, шағын супермаркет, жанармай құю станциялары, пабтар, пошта бөлімі, шаштараздар, мектептер, шіркеу, қоғамдық үй және GAA спорт жабдықтары бар.

Білім

Scoil Naomh Cualán – Типерри округінің Борисолеи қаласындағы Рим-католик бастауыш мектебі. Сент-Джозеф колледжі – католиктік, жеке басқарылатын, аралас білім беретін орта мектеп.

Экономика

Боррисолеидің экономикасы Глисон тобы арқылы дамып келеді, қазір бұл топ C&C компаниясына тиесілі және Tipperary табиғи минералды суын, Bulmer сидрасын және бірнеше басқа да брендтерді таратады.

Спорт

Жергілікті Гейллік спорттық қауымдастығы клубы – Борис-Илей ГАА. Клубтың атауы ерекше және оны Борисолейг деген жер атымен шатастыруға болмайды. Клубтың бұрынғы Бүкіл Ирландия чемпиондары – лақтырушылар Лиам Девани, Нед Райан, Пэдди Кенни, Шон Кенни және Джимми Финн, олардың ойнаған жылдары 1949–1965 жылдар аралығында болды. Ноэль О'Двайер 1971 жылы Бүкіл Ирландия медалін жеңіп алды. 1987 жылы Ричард Стакелум Типперри құрамасын 17 жылдан кейін алғаш рет Мунстер чемпионатына жеңіске жеткізді. Сол кезеңде Бобби мен Айдан Райан ағайындар 1989 және 1991 жылғы Бүкіл Ирландия чемпионаттарында жеңіске жетті, Бобби 1989 жылы жеңіске жеткен капитан болды. 2010 жылы Пэдди Степлтон мен Брендан Махер тағы екі Бүкіл Ирландия медалін жеңіп алды. Борис-Илей клубы 1987 жылы Бүкіл Ирландияның аға клуб чемпиондары атанды. 2016 жылы Типперри Килкенниді жеңіп, Бүкіл Ирландия чемпионатын жеңді. Брендан Махер команданың капитаны болды, ал Дэн МакКормак пен Пэдди Степлтон құрамаға кірді.