Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гуарарапестің бірінші шайқасы Пернамбуко көтерілісі барысында, Бразилияның португал колониясының сол бөлігін бақылау үшін голланд және португал әскерлері Пернамбукода шайқасты.
The First Battle of Guararapes took place during the Insurrection of Pernambuco, between Dutch and Portuguese forces in Pernambuco, in a dispute for the dominion of that part of the Portuguese colony of Brazil.
Басталуы
1648 жылы 18 сәуірде Ресифеден келген шамамен қырық бес жүз голланд сарбазы мен бес артиллериялық құрал оңтүстікке қарай жорыққа шықты. Оңтүстікке қарай жылжу барысында олар Баррета ауылындағы кішкентай қорғаныс бекетін жойды. Аман қалғандары португалдық қарсылықтың штабы болған ауылға қайта жиналып, оқиға туралы хабарлады. Қарсылықтың командирлері Жергілікті тілде "Драмдар" деп аталатын Жабоатао дос Гуарарапес төбелеріне, жақсы жабдықталған және сандар жағынан басымдық танытқан жауға қарсы 2000 жауынгерді шақырып жинады.
On 18 April 1648, around forty five hundred Dutch soldiers and five artillery pieces marched south, coming from Recife. On their way south, they eliminated a small defensive outpost at the village of Barreta. The few survivors regrouped at the village of , headquarters of the Portuguese resistance, where they reported the incident. Commanders of the resistance called for a march of 2,000 combatants towards the Jaboatão dos Guararapes ("Drums" in native language) Hills against an enemy better equipped and in superior numbers.
Нидерланд әскерлері
Голландиялық командир Зигмунд ван Шоппе, капитан болғаннан бері Бразилиядағы әскери науқандарда тәжірибе жинаған, оңтүстікке қарай жорық жасауды жоспарлап, бастапқыда Санто-Агостиньо мүйісіне жету үшін маңызды болған Мурибека ауылын бағытқа алды. Оның мақсаты – қарсыласу күштерін оңтүстіктен келген резервтер мен жабдықтаудан бөліп, одан кейін өзінің артық күшімен жою еді.
Sigismund van Schoppe, the Dutch commander, experienced in Brazilian campaigns where he used to fight since he was a Captain, intended to proceed to the south, targeting initially the village of Muribeca a key point to reach Santo Agostinho Cape. His plan was to isolate the resistance troops from reserves and supplies that might have come from the south, and then have them destroyed by his superior force.
Португалия әскерлері
Португалиялық қолбасшы (генерал-майстер) Франсиско Баррето де Менесес аймаққа жақында келді және бағыныштыларының ұсынысын қабылдады: олар өз жауларына шабуыл жасап, голланд әскерін шешуші шайқасқа мәжбүрлейді. Олар қарсыластарынан екі есе кем санда болғандықтан және артиллериясы болмағандықтан, бұл қауіпті шешім еді. Содан кейін құлаған Баррета бекінісінен келген хабарламаларға қол жеткізіп, голланд әскерінің күші мен жабдықтары туралы толық мәлімет алды.
Francisco Barreto de Meneses, the Portuguese commander (Mestre de Campo General), had recently arrived to that region and decided to follow his subordinate's suggestions: they would go to their enemy instead, and force the Dutch troops into a decisive encounter. This was a bold move, considering they had half the numbers of their adversaries, and no artillery. At this point, information sent from the fallen Barreta outpost had come to them, and they knew exactly the size and equipment available to the Dutch forces.
Шайқас
Шабуылдың басында фон Шоппеге Барретта жеңгенінен әлдеқайда күшті қарсыласпен күресу керектігін түсінген болуы мүмкін. Сонымен қатар, португалдықтардың жеңісі үшін басым күштермен кездесуге қолайлы орынды таңдау мүмкіндігі өте маңызды болды. Жер бедері ылғалды, көбінесе батпақты, және еуропалық әскерлердің классикалық қатарласуына мүмкіндік бермеді. Ол тар майданға мәжбүр болды, ал голландиялықтардың артықшылығы мүлдем жойылып кетті. Португалия әскерлері Баррето де Менесес, Филип Камарао және Хенрике Диас командалық еткен бес терцоға бөлінді. Андре Видал де Негреирос резервте сақталған бесінші терцоның командирі болды. Баррето де Менесес өзінің күш-жігерін Шығыс бет пен негізгі батпақтың арасындағы кеңістікке аударды. Ортада Фернандес Виейраның терцосы жаудың құрамасына мүмкіндігінше терең енуді міндет етті. Оң жақ флангта Филиппе Камарао жерлестердің су астында соғысудағы көп жылдық тәжірибесін пайдаланады. Генрике Диас "terço dos negros" (қаралардың terço) голландтықтарды алға жылжудан және содан кейін найза басының ілгерілеуін қоршаудан сақтап қалу үшін қолданады. Маневр жасауға орын жоқ болғандықтан, фон Шоппе өз күшінің көп бөлігін шығыс бет пен негізгі батпақтың арасындағы кеңістікке шоғырлады. Оның үш батальоны Виейра мен Камараоның терцоларына қарсы тұрды, ал оның тағы екі батальоны алға қарай келе жатқан күштерді қоршауға тырысады және Диас терцосымен қамтылады. Екі голланд батальонына маневр жасауға рұқсат берілмеді және олар қашып құтылу үшін артта қалады. Жабық кеңістік сондай-ақ атыс қаруын толық пайдалануға мүмкіндік бермеді және жергілікті қару мен қысқа семсерді барынша көп пайдалануға мүмкіндік берді. Бұл оқиғаның куәгері болған Диого Лопес Сантьяго сол кездегі қорқынышты оқиға туралы былай дейді: "Сол кезде біздің сарбаздар қашып бара жатқанда, олардың соңынан қылышпен қуып, аяқ-қолын, қолын, басын кесіп, кейбіреулерін өлтіріп, басқаларын ауыр жарақаттап, далаға жатушы, қолсыз денелер, бассыз сүйектер (), сол эскадрильялардың ортасында семсерін ұстап, жаулардың үйірмелері, кейбіреулеріне және басқаларына өлімге ұшыраған, қанға боялған семсерді көрсеткен".
At the beginning of the fight, von Schoppe may have realized that he would have to fight a much stronger force than the one he had defeated in Barreta. Also, the opportunity to choose the proper place to meet a superior force was crucial for the Portuguese victory. The terrain was damp, mostly swamp, and did not allow for the classical in line formation of European armies. Forced into a narrow front, the Dutch's advantages had been almost nullified. The Portuguese forces were divided into five terços commanded by Barreto de Meneses, , Filipe Camarão, and Henrique Dias. André Vidal de Negreiros was the commander of the fifth terço kept in reserve. Barreto de Meneses concentrated his efforts on the space between the East face and the main swamp. In the center, Fernandes Vieira's terço had the mission to penetrate as deep as possible into the enemy's formation. On the right flank, Filipe Camarão would use the long experience of the natives in fighting in the swamped terrain. Henrique Dias would use the "terço dos negros" (black's terço) to keep the Dutch from advancing and then avoiding the spear head advance from being flanked. Limited by the lack of space for maneuver, von Schoppe concentrated most of his forces on the space between the east face and the main swamp. Three of his battalions were face to face against the terços of Vieira and Camarão, while two other battalions of his would try to flank the advancing forces and would be contained by the terço of Dias. Two Dutch battalions would not be allowed to maneuver and would stay back, out of action. The closed space also did not allow the use of firearms to its full potential and maximized the use of native weapons and the short sword. Diogo Lopes Santiago, a possible eye witness of that event, gives his gruesome account of that encounter: "( ) and as they ran away, our soldiers would follow them with their swords with cuts and slashes, cutting legs, arms, heads, some killing, others wounding badly, laying on the field bodies without arms, trunks without heads ( ) holding their sword in the middle of those squadrons, piles of enemies, giving spokes to some and to others death, showing the sword, tinted in blood".