Кіріспе

Жыл сайынғы мотоцикл жарысы Мэн аралында өткізіледі.

Мэн аралы Туристік трофей аймағы. Мэн аралы трассасы. Мэн аралы TT тау трассасы. Түрі – қоғамдық жол трассасы. Курстың басшысы – Гарри Томпсон MBE BEM. Іс-шара ұйымдастырушысы – ACU Events Ltd. Басты демеуші – Мэн аралы Кәсіпкерлік департаменті.

Тарихы: Алғашқы жарыс – 1907 жыл. Жарыс өткізілген реттер саны – 102 (2023 жылға дейін). Алғашқы жеңімпаз – Рем Фаулер (1907). Ең көп жеңіс – Джои Данлоп (26 жеңіс, 1977–2000 жылдар). Тұрдың рекорды – Питер Хикман (16 м 36.114с – 2023 жыл).

Мэн аралы TT немесе Туристік трофей жарыстары – 1907 жылғы алғашқы жарыстан бері көп жылдар бойы мамыр және маусым айларында Мэн аралында өткізілетін жылдық мотоцикл жарысы. Іс-шара мамыр айының соңындағы Ұлыбританияның көктемгі банк демалысында басталып, он үш күнге созылады. Көптеген жарыскерлер қаза болғандықтан, бұл жарыс әлемдегі ең қауіпті жарыстардың бірі саналады.

Шолу

Мэн аралы TT Тайнуалд актісі бойынша жұртшылыққа жабық қоғамдық жолдарда уақыт сынағы форматында өткізіледі. Іс-шарада бір апта бойы жаттығулар мен іліктесу сессиялары, содан кейін бір апта жарыс өтеді. Бұл дәстүр, бәлкім 1920 жылдардың басында жарысқа қатысушылар бастаған, көрермендердің «Жыртқыш жексенбі» (Mad Sunday) аталған ресми емес шара кезінде мотоциклмен Снейфелл тау трассасын аралап көруіне мүмкіндік берді. 2022 жылы жарыс ұйымдастырушылары 2023 жылдан бастап жарыстар жексенбі күні өтетінін хабарлады, бұл «Жыртқыш жексенбінің» аяқталуын білдірді. Алғашқы Мэн аралы TT жарысы 1907 жылдың 28 мамырында өтті және «Халықаралық автоцикл туристік трофейі» деп аталды. Іс-шараны Auto Cycle Club ұйымдастырды, ол 15 миль 1470 ярдты құрайтын Isle of Man St John's Short Course трассасының 10 айналымын қамтыды. Жарысқа жолға жарамды «турингтік» мотоциклдер, олардағы шуды басатын құрылғылар, отырғыштар, педальдер және саз қорғағыштар қатысты. 1911 жылдан бастап Мэн аралы TT 37,40 миль (60 км) (қазіргі ұзындығы 37,73 миль (61 км)) болатын Снейфелл тау трассасына көшті. Жарыс бағдарламасы 1907 жылғы Мэн аралы TT үшін екі сыныпты бір жарыстан басталып, 1911 жылы 350cc Junior TT мотоциклдері және 500cc Senior TT жарысы үшін екі жеке жарысқа дейін кеңейді. Бірінші дүниежүзілік соғысқа байланысты жарыс 1915 жылдан 1919 жылға дейін өткізілмеді. Ол 1920 жылы қайта басталды. 1922 жылы Мэн аралы TT бағдарламасына 250cc жеңіл салмақты TT жарысы, ал 1923 жылы Sidecar TT жарысы қосылды. Екінші дүниежүзілік соғысқа байланысты 1940 және 1945 жылдар аралығында Мэн аралында жарыстар өткізілмеді. Ол 1946 жылы Манс Гран-приі және 1947 жылы Мэн аралы TT жарысымен қайта басталды, жаңа Clubman's TT жарыстарын қамтитын кеңейтілген форматта. Мэн аралы TT 1949–1976 жылдар аралығында FIM Motorcycle Grand Prix World Championship (қазір MotoGP) аясындағы әлемдік мотоцикл чемпионатының британдық кезеңіне кірді. Снейфелл тау трассасының қауіпсіздігіне және бәсекелестерге «бастау ақшасының» жеткіліксіздігіне байланысты туындаған мәселелерге байланысты 1970 жылдардың басында көптеген жетекші бәсекелестер, мотоцикл өндірушілер және ұлттық мотоцикл спорты федерациялары Мэн аралы TT жарыстарына бойкот жариялады. Бұл әлемдегі ең қауіпті автоспорттық шара деп есептеледі. The New York Times 2017 жылы өлім саны «1907 жылы алғаш рет өткізілгеннен бері 146 адамға жетті; егер Манс Гран-при кезінде болған өлім-жітім оқиғаларын қосса, бұл көрсеткіш 250-ден асады» деп мәлімдеді. Sports Illustrated журналының жазушысы Франц Лидз 2003 жылғы жарысты «жүйке мен жылдамдық сынағы, спорттың ең қауіпті шарасы болуы мүмкін» деп сипаттады. 1976 жылы Мэн аралы TT әлем чемпионаты мәртебесін жоғалтты, ол FIM арқылы Ұлыбританияға берілді және 1977 жылғы маусымда Британдық Гран-при ретінде өткізілді. Мэн аралы TT жарыстары 1977 және 1990 жылдар аралығында Мэн аралы TT жарыстарының халықаралық жарыс мәртебесін дамыту және сақтау үшін жаңа стильдегі TT Formula 1, Formula 2 және Formula 3 әлем чемпионаттарының ажырамас бөлігіне айналды. Іс-шара 1989 жылдан бастап Мэн аралы туризм департаментімен Мэн аралы TT фестивалі ретінде қайта дамытылды. Бұл жаңа Мэн аралы TT фестивалі бағдарламасына жаңа жарыстар, соның ішінде 1989 жылы Pre TT Classic Races, содан кейін 1991 жылдан бастап Post TT Races, екеуі де Биллоун трассасында өтті. 2013 жылы Isle of Man Classic TT Мэн аралы Экономикалық даму департаменті және Auto Cycle Union арқылы тарихи жарыс мотоциклдері үшін әзірленді және Manx Grand Prix-пен бірге жыл сайын тамыздың соңында өткізілетін «Мотоциклдер фестивалінің» бөлігіне кірді. Classic TT бренді 2022 жылғы шарадан бұрын жұмысын тоқтатты, тарихи жарыс мотоциклдері үшін кластар Manx Grand Prix-ке біріктірілді. TT қазір Мэн аралы үкіметінің Кәсіпкерлік департаментімен ілгерілетуде. Шараға қатысты сын-ескертулер де болды. 2007 жылы «Ағалар жарысы» кезінде болған оқиғада бір жүргізуші мен екі көрермен қаза тапты. Осы оқиғаға байланысты жүргізілген тергеуде бірнеше ұсынымдар жасалды және мынадай ескертулер енгізілді: «Аға маршалдар өз құзыреті шегінен тыс жоғарылатылған болуы мүмкін». Сотталушы сондай-ақ: «Мен Манкс Мотоцикл клубының куәгерлері мен маршалдардың барлығы еріктілер екенін білемін. Олар уақыттарын тегін және ақысыз жұмсайды. Алайда, егер олар ерікті болғандықтан, олар күтілетін стандарттарда қандай да бір жеңілдіктер болуы керек деп ұсынылса, онда мен келісе алмаймын» деді. 2020 және 2021 жылғы TT жарыстары COVID-19 пандемиясына байланысты тоқтатылды.

Гордон Беннет және Турист Трофи автожарыстары

1904 жылы Ман аралында Gordon Bennett Eliminating Trial жарысымен автокөлік спорты басталды, ол тек туристік автомобильдерге арналған. 1903 жылғы Моторлық көліктер туралы заң Ұлыбританияда автомобильдердің жылдамдығына шектеу қойғандықтан, Ұлыбритания және Ирландия Автомобиль клубының хатшысы Джулиан Орде Ман аралының билігінен аралдың жалпы жолдарында автомобильдерді жарыстыруға рұқсат сұрады. 1904 жылғы Қоғамдық жолдар (жеңіл локомотивтер) заңы Ман аралында 1904 жылғы Gordon Bennett Eliminating Trial үшін 52,15 миль (84 км) қашықтықтағы Қоғамдық жолдар трассасында жарыс өткізуге рұқсат берді, оны Клиффорд Эрл (Napier) 7 сағат 26,5 минутта бес айналымда (255,5 миль (411 км)) жеңіп алды. 1905 жылғы Gordon Bennett Trial 30 мамыр 1905 жылы өтті және оны Клиффорд Эрл Napier автомобильінде 6 сағат 6 минутта алты айналымда тағы да жеңіп алды. 1905 жылдың қыркүйегінде жарыс автомобильдері үшін алғашқы Ман аралы Туристтік трофейі жарысы өткізілді, ол қазір RAC Туристтік трофейі деп аталады және оны Джон Нейпер (Arrol Johnston) 6 сағат 9 минутта жеңіп алды.

Халықаралық мотоцикл жарысы (1905)

1905 жылғы Гордон Беннетт іріктеу сынағы үшін, Ұлыбританияны Халықаралық мотоциклдер кубогы жарысында ұсынуға арналған команданы анықтау үшін, келесі күні мотоциклдерге арналған іріктеу сынағын өткізу туралы шешім қабылданды. Рамси шарпындағы апат жарысқа дейін фавориттердің біреуін сынып тастады, ал қатысушылардың бапқа тік бөлігіне көтеріле алмауы ұйымдастырушыларды Гордон Беннетт сынақ жолының 25 мильдік (40 км) бөлігін пайдалануға мәжбүр етті. Бұл Дугластан оңтүстікке Кастелтаунға, содан кейін солтүстікке Баллакрайнға дейін А3 тас жолымен, ал Дугластағы Квартербриджге Кросби және Глен Вайн арқылы қазіргі Снейфелл тау жолымен кері бағытта оралу жолымен жүргізілді. 1905 жылғы Халықаралық мотоциклдер кубогы жарысында (бес айналым, 125 миль (201 км)) Дж. С. Кэмпбелл (Ariel) 4 сағат, 9 минут және 36 секунд ішінде, орташа жарыс жылдамдығымен, пит-стоп кезінде болған өртке қарамастан жеңіске жетті.

Жарыстардың форматы

TT жарыстары 1907 жылғы алғашқы жарыстан бері уақытқа қарсы күрес форматында өтіп келеді. 1954–1959 жылдар аралығында Клипс трассасында өткен жарыстар, сондай-ақ 1924 жылғы Жеңіл салмақты TT жарысы және 1948 жылдан бергі Клубмендер TT жарыстары да толық құралымды старттармен өтті, олар да "жаппай старт" жарыстары болды. Қазіргі форматта "қосымша старт" қолданылады, ал жарысқа қатысушылар "10 секунд сайын жеке-жеке старт алады".

Құқықтық негіздеме

Жарысқа қатысушылар жол жарыстарына қатысуға жарамды Ұлттық қатысушылар немесе FIM демешілік лицензиясына ие болуы керек. Сондай-ақ, қатысушылар Ұлыбританиядағы жүргізуші куәлігін немесе мотоцикл туралы сертификатты, немесе Ұлыбританияның көлік стандарттарымен салыстырылатын және мойындалатын елден алынған жүргізуші куәлігін көрсетуі тиіс. Жарысқа дейін немесе жарыстан кейін дисквалификацияланған жағдайда қатысушылар ұсталып қалуы мүмкін.

Клубшы ТТ және Өндірістік ТТ

Клубман жарыстары 1947 жылдан 1956 жылға дейін жеңіл салмақты, кіші және аға сыныптарындағы өндірістік мотоциклдер үшін өткізілді. 1000 куб.см. аға сынып Винсент мотоциклдеріне мүмкіндік берді. Бұл жарысқа қатысушылар көп танымал болмады, бірақ жұлдыздардың қатысуына тыйым салынғандықтан, болашақ жұлдыздарға жол ашылды, бірақ көрермендердің қызығушылығы төмендеді. Көп ұзамай, серияға BSA Gold Star моделі үстемдік етті және басқа өндірушілердің бәсекесі аз болғандықтан жарыс тоқтатылды. 1967 жылғы наурыз айында Дэвид Диксон арнайы талаптарға сәйкес, роудстер негізіндегі сыныпты қайта енгізуді алдын ала баяндап, «өндірушілер арасындағы бәсекенің болмауы, мүмкін, соңғы қадам болды» деп жазды. Ұлыбританияның ай сайынғы «Motor Cyclist Illustrated» журналындағы жарыс тілшісі Рей Найт, Manx Grand Prix-те Triumph Tiger 100 роудстер негізіндегі жарыс мотоциклімен сағатына шамамен 88 миль жылдамдыққа жеткенін айтты. 1965 жылдың басында ол ACU өндірушілердің өндірістік TT жарысын өткізу туралы өтінішін қабылдамағанын, бұл мүмкіндікті жіберіп алғанын, әсіресе 500 куб.см жарысына қолдаудың азаюын ескергенде, өкінішті екенін мәлімдеді. 1967 жылдан 1976 жылға дейін 250, 500 және 750 куб.см максималды қозғалтқыш сыйымдылығына ие роудстер негізіндегі мотоциклдерге арналған өндірістік TT жарысы енгізілді, содан кейін сынып тоқтатылды. 1984 жылғы жарыстарда өндірістік TT үш сыныппен қайта жаңғыртылды, ал 1990 жылғы жарыстарда қауіпсіздік мақсатында екі сыныпқа дейін азайтылды. 2005 жылғы жарыстарда Superstock сыныбы 1989 жылдан бері жарыс бағдарламасына енген 1000 куб.см және 600 куб.см өндірістік TT сыныптарын алмастырды.

TT нөл

TT Zero – 2010 жылдан 2019 жылға дейін өткізілген электрмотоциклеттер үшін бір шеңберлік жарыс. 2019 жылдан кейін жарыс екі жылға тоқтатылатыны туралы хабарланды, бірақ содан бері ол күнтізбенің ішіне қайта енбеді.

TT курсының ресми көліктері

Жаттығу немесе жарыс аяқталғаннан кейін, "Жолдар ашық" деген хабарламасы бар ресми көлік Тау трассасы бойымен жүріп, қоғамдық пайдалану үшін жолдарды, соның ішінде қосымша кіреберіс қиылыстарын ашатын барлық нүктелерден өтеді. Рамсиден Дугласқа дейінгі Снейфелл тау жолы бөлігінде ресми көлік "Жолдар ашық, бір бағытты" деген хабарламаны көрсетеді.

Жолшыбай маршалдар

1935 жылы енгізілген, кез келген оқиғаға жылдам жауап беру үшін трассаның бойында сегіз мотоцикл орналасқан. Іріктелген маршалдар бұрынғы жарыс тәжірибесіне ие және алғашқы медициналық жәрдем көрсету бойынша оқытылған, мотоциклдерде жарақат алғандарға көмектесуге арналған медициналық құралдар бар. Олар трассаны тексеру, трассадағы мотоциклдердегі көзге көрінетін ақауларды байқау, сондай-ақ кез келген оқиғаларды қарап, есеп беру сияқты басқа да міндеттерді орындайды. 2023 жылдан бастап барлық саяхатшы маршалдар Honda CBR1000RR Fireblade мотоциклінде жүрді.

Жаттығулар мен жарыстар кезінде өтетін орындар

1982 жылғы Жол жарыстары заңы (Мэн аралы) және қосымша TT Жол жарыстары туралы ережелер жоспарланған жарыс кезеңдері арасында полиция офицерінің қадағалауымен көліктер мен жаяу жүргіншілерге Snaefell тау жолының белгілі бір жерлерінен өтуге рұқсат береді. Бірнеше тұрақты жаяу өткелдері салынған. Осы жерлерге мыналар кіреді:

TT курсына кіретін жол

TT Access Road, Snaefell Mountain Course-тың бір бөлігі болып табылатын A1 Peel Road-қа параллель жүреді және жаттығулар мен жарыс кезеңдерінде көліктердің жарыс жолының ішкі жағынан сыртқы жағына өтуіне мүмкіндік береді. Ол тарихи Дуглас-Пил бағытындағы бұрынғы теміржол желісінің бір бөлігімен, A5 New Castletown Road тоғысынан басталып, Брэддан көпірінің астынан өтіп, Дуглас шетіндегі Брэддан мектеп жолында шығып, бұрынғы Брэддан теміржол аялдамасы мен A23/Ballafletcher Road тоғысына дейін созылады. Кіру жолы тар, бір бағытты қозғалысқа арналған, қатар өтуге арналған участалары бар және көліктер мен жеңіл жүк көліктеріне ғана арналған. Көлік жүргізіліп жатқан кезде жаяу өтуге тыйым салынған, бірақ қалған уақытта ол табиғат жолдары жүйесінің бір бөлігі болып табылады.

Оқиғалар

1907 және 2023 жылдар аралығында Снейфелл тау жолында ресми жаттығулар немесе жарыстар барысында 156 адам қаза тапты, ал барлығы 269 адам қаза болды (осы санға Манкс Гран-при және 1940-1950 жылдардағы Клубман ТТ жарыстары кезінде қаза тапқан мотоциклшілер кіреді). 2016 жылы ресми жаттығулар мен жарыстар кезінде жолда 5 мотоциклші көз жұмды. 1970 және 2022 жылғы Мэн аралы ТТ жарыстарында бәсекелес атанғандардың арасында алты адам қаза тапты, бұл оқиға тарихындағы ең қасіретті екі жыл болды.

2018 жылғы автокөлік оқиғасы

2018 жылдың 30 мамырында тәжірибелі TT жүргізушісі Стив Мерсер Балакриде ресми көлікпен бетке-бет соқтығысып, ауыр жарақат алды. Көлік жоғары жылдамдықпен келе жатқан болатын. Апаттан кейін ұйымдастырушылар ережелерін өзгертіп, қайтып келе жатқан жүргізушілерді мотоциклде жүретін маршалдар алдынан және артынан бақылап отыруын міндеттеді. Оқиғаның мән-жайын анықтау үшін ACU Events, шара ұйымдастырушылары тәуелсіз тергеу жүргізді. Автомотоспорт одағы, Мэн аралының Кәсіпкерлік департаменті және тергеуші, адвокат Роб Джонс, Мотор спорты қауымдастығының бұрынғы бас директоры, есептің құпия және ACU-ның жеке меншігінде болғандықтан оны жариялаудан бас тартты. ACU апатқа кінәлі екенін мойындады, бірақ Мерсердің өтемақы талабы Мэн аралында тіркелуі керек деп бұйырды. ACU компаниясы "кең ауқымды сақтандыру шаралары" арқылы Мерсерге қаржылық көмек көрсетіліп жатқанын мәлімдеді. 2019 жылы апатқа қатысқан көліктің жүргізушісі, GPS құрылғысы тіркегендей, жаңадан енгізілген жылдамдық шегінен асып кеткені үшін сынға ұшырағаннан кейін, тамыздағы АТТ Senior Classic жарысында қаза тапқан Крис Суоллоу ісіне қатысу үшін барғанда жұмысынан кеткені хабарланды. Курс жетекшісі және ACU қызметкері Гари Томпсон 2018 жылы қауіпсіздік офицерінің міндетін де атқарғаны үшін сынға ұшырады; нәтижесінде 2019 жылға жаңа адам тағайындалды.

Бірінші және екінші дүниежүзілік соғыстар

1915 жылдан 1919 жылға дейін және 1940 жылдан 1946 жылға дейін бірінші және екінші дүниежүзілік соғыстардың басталуына байланысты TT жарыстары өткізілмеді. Жарыстар 1920 жылдан 1939 жылға дейін және 1947 жылдан 2000 жылға дейін жалғасты. 1947 жылғы TT жарысынан бері Мэн аралы TT үш рет тоқтатылды: 2001, 2020 және 2021 жылдары, барлығы вирустық инфекциялардың салдарынан.

2001 жылғы жою

2001 жылы Ман аралындағы TT жарыстары 2001 жылдың көктемі мен жазында Ұлыбританияда ауыз және тырнақ ауруының таралуына байланысты тоқтатылды. Аралға аурудың еніп кетуін қамтамасыз ету үшін 40 000 көрермен мен қатысушыны (және олардың мотоциклдерін) дезинфекциялау қиындық тудырды.

2020 және 2021 жылғы қысқартулар

2020 жылдың наурыз айында Мэн аралы үкіметі COVID-19 пандемиясының салдарынан 2020 жылғы TT жарысын күштен тоқтату туралы жариялады. Кейіннен Classic TT мамыр айында тоқтатылды, ал 2020 жылдың желтоқсанында вирустың әлем бойынша таралуының тоқтамауына байланысты 2021 жылғы TT жарыстары да өткізілмейтіні хабарланды. 2020 жылы Мэн аралы үкіметі TT жарыстарын тоқтатуға байланысты жылдық күтілетін кірісінен шамамен 4,8 миллион фунт стерлинг жоғалтты. Шара екі жылдық үзілістен кейін 2022 жылы қайта басталды.

FIM Мотоциклдер Гран-приі Әлем чемпионатының турлары (19491976)

Мэн аралы TT 1949 және 1976 жылдар аралығында FIM Мотоциклдер Гран-при әлем чемпионатының (қазір MotoGP) құрамында болды. Осы кезеңде Мэн аралы TT жарыстары Ұлыбритания кезеңі ретінде есептелді, оның ішінде Sidecar TT, 50 см³ Ultra Lightweight TT, 125 см³ Lightweight TT, 250 см³ Lightweight TT, 350 см³ Junior TT және 500 см³ Senior TT жарыстары FIM Motorcycle Grand Prix World Championship есебіне енгізілді. 1972 жылғы жарыстардан кейін көп мәрте әлем чемпионы, 10 рет TT жарысының жеңімпазы және өз заманының басты мотоциклшісі Джакомо Агостини Мэн аралында ешқашан жарыспайтынын мәлімдеді, оны халықаралық жарыс үшін тым қауіпті деп, ал мұндай жарыстың кәсіби гонщиктерді мәжбүрлеген жағдайдың бөлігі болуын арсыздық деп атады. Осы кезде Мэн аралы TT Гран-при мотоцикл жарыстарының өркендеп келе жатқан кәсібилігі мен бизнес жақтарына сай келмеді. Көптеген гонщиктер оның бойкотына қосылды, ал 1976 жылдан кейін жарыс чемпионаттан шығарылып, оның орнына Ұлыбритания Гран-приі қосылды.

Қазіргі айналым рекорды

Санат Жүргізуші(лер) Мотоцикл Төңкергіштер Жыл Уақыты Орташа жылдамдық Көзі km/h Абсолютті (барлық санаттар) Питер Хикман BMW M1000RR Dunlop 2023 16:36.114 Супербайк TT Питер Хикман BMW M1000RR Dunlop 2023 16:42.825 Суперспорттық TT Майкл Дунлоп Yamaha YZF R6 Dunlop 2023 17:21.604 Жеңіл салмақты TT Майкл Дунлоп Paton Metzeler 2018 18:26.543 Ұльтра Жеңіл салмақты TT Крис Палмер Honda RS125 2004 20:20.87 Аға TT Питер Хикман BMW S1000RR Dunlop 2018 16:42.778 Суперсток TT Питер Хикман BMW M1000RR Dunlop 2023 16:36.114 TT Zero Майкл Руттер Mugen Shinden Dunlop 2019 18:34.172 Sidecar TT Бен Бирчалл және Том Бирчалл Honda CBR Sidecar Avon 2023 18:45.850

Қазіргі жарыс рекордтары

Санат Айналымдар Жүрегіш(тер) Мотоцикл Дөңгелектер Жыл Жарыс уақыты Орташа жылдамдық (миль/сағ) (км/сағ) Superstock TT3 Питер Хикман BMW S1000RR 2023 50:48:30 1136.358 219.446 4 Питер Хикман BMW S1000RR Dunlop 2018 01:08:49.976 Supertwin TT4 Майкл Данлоп Paton 650 Metzeler 2018 01:15:05.032 Senior TT6 Питер Хикман BMW S1000RR 2018 01:43:08.065 Honda 2022 128.087 206.136 5 Джош Брукс Suzuki 2013 6 Райан Крингл Honda 2023 126.096 202.932 7 Стив Плетер Yamaha 2007 8 Саймон Эндрюс BMW 2011 9 Кит Амор Honda 2007 10 Хорст Сайгер Kawasaki 2013

Бейне ойындар

Isle of Man TT-ге негізделген көптеген бейнеойындар жасалды; алғашқысы 1995 жылғы Sega аркадалық ойыны Manx TT Super Bike болды, ол кейіннен 1997 жылы Sega Saturn платформасына көшірілді. Одан бері бірнеше ойындар шықты, олардың ішінде Suzuki TT Superbikes (2005), TT Superbikes: Real Road Racing Championship және TT Superbikes Legends (екеуі де 2008) бар. Бұл ойындардың бәрі PlayStation 2 үшін эксклюзивті түрде шығарылды және Jester Interactive компаниясымен әзірленді. Bigben Interactive TT ойындарының лицензиясын қайта жаңғыртып, 2018 жылы TT Isle Of Man: Ride on the Edge ойынын, содан кейін 2020 және 2023 жылдары оның екі жалғасын шығарды.

Байланысты оқиғалар

Рамси спринті 1978 жылдан бері өткізіліп келеді және TT жарысы фестивалі барысындағы ең маңызды шаралардың бірі болып саналады. Спринт 1 км-лік Мораг серуені бойымен жүргізіледі. Музыкалық фестиваль Sprintfest та сол қалада, Рамзиде, жаттығу аптасы мен жарыс аптасы аралығындағы демалыс күндері өтеді.