Гластонбери романы

Кіріспе

1932 жылғы Джон Коупер Поуис романы (әдеби көркем әдебиет)

«Гластонбери романсы» Джон Коупер Поуис (1873–1963) Нью-Йорк штатының ауылдық аймағында жазған және алғаш рет 1932 жылдың наурыз айында Нью-Йоркте «Саймон және Шустер» баспасында жарық көрген. 1933 жылы Джон Лейн басып шығарған ағылшын тіліндегі басылымы да жарық көрді. Романның көлемі «жарты миллионға жуық сөзден» тұрады және «ағылшын тіліндегі ең ұзақ, бөлінбеген роман» деп сипатталған. Бұл Поуистің «Уэссекс» романдарының екіншісі, сонымен қатар «Вольф Солент» (1929), «Веймут Сэндс» (1934) және «Мейден Касл» (1936) романдары да осы топқа жатады. Поуис Томас Хардиге жоғары баға берген, ал осы романдар Хардидің мифтік «Уэссекс» аймағындағы Сомерсет және Дорсетте орналасқан. Оқиға шамамен бір жыл ішінде өрбітеді, ал «Гластонбери романсының» алғашқы екі тарауы Норфолк графтығында өтеді, онда қайтыс болған канон Уильям Кроудың өсиеті оқылады және Кроу отбасы оның жеке хатшысы және қызметшісі Джон Гирдтың оның мүлкін мұраға алғанын біледі. Сондай-ақ Норфолк графтығында Джон мен Мэри Кроу есімді туыстардың арасында махаббат ояны басталады. Алайда, ежелгі Стоунхендж ескерткішіндегі маңызды эпизодтан кейін, оқиғаның қалған бөлігі Монтакью ауылынан солтүстікке қарай он шақырым жерде орналасқан Сомерсет қаласының Гластонбери қаласында немесе оның айналасында өтеді. Поуистің әкесі, пастор Чарльз Фрэнсис Поуис (1843–1923) 1885 жылдан 1918 жылға дейін Монтакьюдің діни қызметкері болған, және Поуис осы жерде өскен. Гластонбери қаласымен байланысты грааль жырлары бұл романда маңызды орын алады, ал Уэльс мифологиясы алғаш рет маңызды рөл атқарады.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Кітап екі бөлімге бөлінген, бұл Саймон мен Шустердің кітапты екі бөлек томда шығару жоспарын көрсетеді, олар Вольф Солентпен істегендей. 1-ші томның мәнлі бөлігі – Гирдтің Гластонбериді діни қажылық ортасы ретінде қайта жаңғырту жоспарының бір бөлігі болған көркем шарасы. Көркем шара үш бөлімнен тұрады: «Бастапқыда Артур туралы көріністер», содан кейін «Рождестволық «Құрбандық» қойылымы», одан кейін «Тарихи кезеңге дейінгі» соңғы бөлім. Дегенмен, шара екінші бөлімінде күрт тоқтатылады, өйткені Иса Мәсіхтің айқышқа шегеленуін сомдаған Оуэн Эванс құлап түседі. 2-томның соңғы тарауы «Су тасқыны» деп аталады. Теңіз құрлыққа еніп, Гирд қайтыс болады, ал Гластонбери тағы да аралға айналады. Оқиға Норфолктегі қанондық Уильям Кроудың қоштасу рәсімімен және оның өсиетінің оқылуымен басталады, сондай-ақ Джон мен Мэри Кроу немерелерінің арасындағы махаббат оянады. Крау отбасы мүшелері Уильям Кроудың хатшысы және жеке көмекшісі Джон Гирдтің марқұмның байлығының көп бөлігін мұраға алғанын білгенде қатты таңғалады. Джон Кроу содан кейін Гластонбериге қарай жолға шығып, Мэриге қосылады. Солсбери жазығынан өтетін кезде оған Оуэн Эванстың машинасына отыру ұсынылады, екеуі де Стоунхенджге саяхат жасайды. «Гластонбери романсының» орталық мәселесі – бұрынғы пастор, қала әкімі болған Джон Гирдтің Гластонбериді діни қажылық ортасы ретінде ортағасырлық дәуіріне қайтаруға жасаған әрекеті. Екінші жағынан, Гластонбери өнеркәсіпшісі Филип Кроу, Джон мен Мэри Кроу және Том Бартер, барлығы Норфолктан, қаланың мифтері мен аңыздарына үлкен сенімсіздікпен қарайды. Филиптің көзқарасы – болашақта көбірек кендер мен зауыттар болуы. Алайда Джон Кроу, ақшасы болмағандықтан, Гирд үшін шара ұйымдастыру міндетін өз мойнына алады. Сонымен қатар анархистер, марксистер және якобиндер Гластонбериді коммунаға айналдыруға тырысады. Поуис сияқты, Оуэн Эванс та Уэльс мифологиясын терең білетін зерттеуші. Ол Поуиске де ұқсайды, өйткені ол зорлық-зомбылық пен садизмге құштар, және көбінесе садистік порнографияға құмар болады. Бірақ Эванс оның жаратушысына ұқсайтын жалғыз кейіпкер емес, өйткені Джон Гирд пен Джон Кроу екеуі де Поуистің жекелігінің әртүрлі аспектілерін көрсетеді. «Гластонбери романсының» соңғы мәнлі оқиғадан бұрын бірнеше кульминациялық сәттері бар. Біріншіден, Сэм Деккер Грааль көрінісінен кейін Нелл Зойландпен жасаған адалсыздықтан бас тартып, монах сияқты өмір сүруге шешім қабылдайды. Содан кейін Эванс Пасхалық шарада Мәсіхтің айқышқа шегеленуін сомдап, садистік құштарлығын жоюға тырысады. Бірақ одан кейін оның әйелі Корделия кісі өлтіруге куә болуға құштарлығын жеңе алады. Джон Кроуды өлтіруге жасалған тырысқан әрекет те осындай мәнді. Бірақ бұл Том Бартердің өлімімен аяқталады, ол өзінің досы Джон Кроуды құтқарады, ол Mad Bet-тің мақсаты болған. Ақырында роман Гластонбериді қоршаған төмен жатқан жерлерді су басумен аяқталады, осылайша ол тағы да Авалонның аңызына айналған аралға айналады. Бұл Гирдтің өліміне және Гластонбериге қатысты оның амбициялық жоспарларына нүкте қояды. Алайда, аяғы трагедиялық емес, түсініксіз, өйткені Гирд бұрын Джон Кроудан: «Сіз өмірдің артық болуынан, соңғы тәжірибені толық санамен сезіну үшін біреу өз-өзіне қол жұмсады деп ойлайсыз ба?» деп сұраған еді. Романның соңғы беттерінде «Ұлы құдай Кибелаға», «Жер анасына» (Гая, Деметра, Персефона, Рея) арналған мақтау айтылады. «Ақыл мен ғылымның күштері күннің күшті жарығында оларды басып тастауға жиналады. Бірақ ол мәңгілікке қайта тіріледі».

The book is divided into two sections, which reflects Simon and Schuster's original plan to publish the book in two separate volumes, as they had done with Wolf Solent. The climax of volume 1 is Geard's pageant, part of his plan to revive Glastonbury as a place of religious pilgrimage. The Pageant has three parts: "Arthurian scenes at the beginning", then a "Christmas 'Passion Play' ", followed by a final "prehistoric portion". However the Pageant ends abruptly during the second part, when Owen Evans, who is enacting Christ's death on the Cross, collapses. In volume 2's final chapter, "The Flood", the sea invades the land, Geard dies, and Glastonbury becomes an island once again. The action begins in Norfolk with the funeral Canon William Crow and the reading of his will, and where the romance between the cousins John and Mary Crow begins. The Crow family members are shocked to learn that William' Crow's secretary valet, John Geard, has inherited most of the deceased's wealth. John Crow then sets off to walk to Glastonbury, where he will rejoin Mary. While crossing Salisbury Plain he is offered a ride in Owen Evans' car and the two men visit Stonehenge. A central aspect of A Glastonbury Romance is the attempt by John Geard, ex minister, who becomes the mayor, to restore Glastonbury to its medieval glory as a place of religious pilgrimage. On the other hand, the Glastonbury industrialist Philip Crow, along with John and Mary Crow, and Tom Barter, all whom are from Norfolk, view the myths and legends of the town with contempt. Philip's vision is of a future with more mines and more factories. John Crow, however, as he is penniless, takes on the task of organizing a pageant for Geard. At the same time an alliance of Anarchists, Marxists, and Jacobins try to turn Glastonbury into a commune. Like Powys, Owen Evans is a devoted student of Welsh mythology. He also resembles Powys in that he has strong urges toward violence and sadism, and is often tempted by sadistic pornography. But Evans is not the only character that resembles his creator, as both John Geard and John Crow reflect, in different ways, aspects of Powys's personality. A Glastonbury Romance has several climactic moments, before the major final one. Firstly there is Sam Dekker's decision, following his Grail vision, to give up of his adulterous affair with Nell Zoyland, and to lead a monk like existence. Then there's Evans' failed attempt to destroy his sadistic urge, by playing the part of Christ on the Cross at the Easter Pageant. Followed, however, by his wife Cordelia's ability to defeat his desire to witness a murder. The attempted murder of John Crow is equally climatic. But this involves Tom Barter's death, when he saves his friend John Crow, who is Mad Bet's intended victim. Finally the novel concludes with the a flooding of the low lying country surrounding Glastonbury, so that it becomes once again the legendary Isle of Avalon. This leads the death of Geard, and ends his ambitious plans for Glastonbury. However, the ending is ambiguous, rather than tragic, because Geard had earlier had asked John Crow: "do you suppose anyone's ever committed suicide out of an excess of life, simply to enjoy the last experience in full consciousness?" In the novel's final pages there is a panegyric to "the great goddess Cybele", the "Goddess Earth" (See also Gaia, Demeter, Persephone, Rhea), whom "The powers of reason and science gather in the strong light of the Sun to beat down. But evermore she rises again".

Кейіпкерлер

Гластонберидің көптеген тұрғындарының арасында "садист, ақылдан адасқан әйел, пастор, қыздар сатушы, ерекше мінезді қызметшілер, бойжеткен әйелдер, махаббатқа азаматтар, лесбиянкалар, анархистер, коммунистер, романтикалық ғашықтар, қарттар мен балалар" бар. Джон Гирд – мистик, ол Гластонберидің соңғы каноны Кроуға әсер етіп, оның өлімінен кейін оның байлығына ие болды. Роман барысында Гирд қаланың мэрі болып, Грааль аңызына уысынып, қала үшін жаңа ескерткіштер салып, Граальға табынудың өзіндік діни бағытын насихаттайды. Ол Меган Гирдке үйленген, бұл неке Гирдтің қарсыласы Филип Кроудың некесінен өзгеше, әлі де физикалық құштарлыққа толы. Гирд П. графының жас және нәзік қызы Рейчел Зойландқа қызығады. Меган Гирдтің ата-тегі Уэльске, өйткені оның бойжеткен шағындағы есімі Рис болған. Гирдтер Монтакьюдегі баптистердің белгілі отбасы болды, онда Поуистің әкесі 32 жыл бойы пастор болып қызмет еткен. Корделия Гирд – Джон мен Меган Гирдтің қызы. Ол "өте қарапайым" және "өте қараңғы", "жіңішке, қисық денелі" деп сипатталады. Оның аты Корделия Мабиногиондағы Ллуддтың қызы Креиддиладпен мифологиялық байланысты білдіруі мүмкін. Оның жанкүйері Оуэн Эванс оны Грааль хабаршысы деп таниды. Креиддилад – Пориус Поуис романындағы алыпқа берген есім, "Пориус". Крамми Гирд – Корделияның әдемі, кіші әпкесі, оның шашы "ақ", ал көзі "күлгін" түсті. Ол Сэм Деккерге ғашық, ал Глен Кавальеро оны Сэмнің Грааль жеткізушісі деп сипаттайды. Джон Кроу – Норфолктан келген жас жігіт, атасы канон Уильям Кроудың жерлеу рәсіміне қатысу үшін Франциядан келді. Сол жерде ол өзінің туысы Мэри Кроумен танысып, кейіннен оған үйленеді. Ол Джон Гирд үшін жұмыс істейтін Гластонбериге дейін жаяу жол тартады. Ол скептик және циник, Геард үшін жұмыс істеуін өзі насихаттайтын Граальға табынуды мазақ етудің тәсілі деп санайды. Филип Кроу – Джонның туысы және өнеркәсіпші, "Вуки Хоул" үңгірінің иесі. Ол қала тұрғындарының көпшілігі тарапынан индустрияландыруға тырысқаны үшін жек көріледі. Ол да Грааль аңызын жек көреді және Гирдтің орнын басып алуға тырысады. Том Бартер – Джон Кроудың балалық шақтағы досы, Норфолктан. Бастапқыда ол Филип Кроу үшін жұмыс істейді, бірақ Джон Гирдке қосылу үшін кетеді. Ол Мэри Кроуға ғашық, бірақ Тосси Стиклс жүкті болғаннан кейін оған үйленеді. Оуэн Эванс – уэльстік, Уэльс мифологиясын терең зерттеген студент, мистик, антиквар және Джон Кроудың досы. Оның садистік құштарлықтары бар, оны анонимді порнографиялық кітаптар азғырады. Ол Артур аңызындағы сиқыршы Мерлин туралы кітап жазып жатыр. Мэтт Деккер – қалалық пастор. Ол сондай-ақ Гирдтің жаңа дінінен сақтанады және антропоморфтанған күннің жауы ретінде сипатталады. Сэм Деккер – пастордың ұлы. Ол Уилл Зойлендтің әйелі Нелл Зойлендпен ара-тұра қарым-қатынаста болады және роман барысында бірнеше рухани өзгерістерден өтеді. Морин Криссдотирдің айтуынша, "Сэм – ортағасырлық аңыздың ізгі Персеваль; Балықшы патша – бұл әңгімедегі Мәсіхтің өзі". Персефон Спир – коммунистік көшбасшы Дейв Спирдің әйелі және Филип Кроудың ұзақ жылдар бойы сүйіктісі. Mad Bet (Бет Чиннок) – шашы жоқ, әйел сияқты ақылсыз, Финн Толлерді кісі өлтіруге итермелейтін әйел. Ол Грааль хабаршысы ретінде танылған. Финн Толлер (кодовые имя, Кодфин) Джон Кроуды өлтіруге тырысқан кезде Том Бартерді қасақана өлтіреді. Эдвард Атлинг – Гластонбери мерекесінің "либреттосын" жазған фермер-ақын. Ред Робинсон – "Филиптің зауыттарында әрқашан қиындықтар мен ереуілдерді жоспарлаған кокни коммунисі. Ред Филип Кроуды жек көреді және әріптесі коммунист Дейв Спирмен және философиялық анархист Пол Трентпен бірге 1871 жылғы Париж коммунасының үлгісінде Гластонбериде коммуна құруды жоспарлайды. Пол Трент – Корнуоллдың Силли аралдарынан келген заңгер, ол Гластонбериде кеңсе ашуды жоспарлап отыр. Ол философиялық анархист.

The numerous inhabitants of Glastonbury, include: "a sadist, a madwoman, a vicar, a procuress, eccentric servants, spinster ladies, lovelorn maidens, lesbians anarchists, communists, romantic lovers, old men, and young children". John Geard, a mystic who influenced the late Canon Crow of Glastonbury and received the man's riches when he died. Geard becomes mayor of the town during the course of the novel and becomes obsessed with the Grail Legend, commissioning new monuments for the town and promoting his own religious brand of Grail worship. He is married to Megan Geard—a marriage that is still physically passionate unlike that of Geard's rival, Philip Crow. Geard becomes fascinated with the youthful and delicate daughter of the Marquis of P., Rachel Zoyland. Megan Geard has Welsh ancestry, as her maiden name was Rhys. The Geard's were a prominent family of Baptists in Montacute, where Powys's father was vicar for 32 years. Cordelia Geard, daughter of John and Megan Geard. She is described as "very plain" and "very dark", "with a thin, awkward bony figure". Her name Cordelia may indicate a mythological identification with Creiddylad, daughter of Lludd in The Mabinogion. Her admirer, Owen Evans, identifies her with the Grail Messenger. Creiddylad is the name that Porius gives to the giantess in Powys's novel, Porius. Crummie Geard, Cordelia's beautiful, younger sister, who has "fair" hair and "violet coloured eyes". She is in love with Sam Dekker, and is described by Glen Cavaliero, as a grail bearer to Sam. John Crow, a young man from Norfolk who comes from France to attend funeral of his grandfather Canon William Crow. There he meets his cousin Mary Crow, who he later marries. He walks to Glastonbury, where he works for John Geard. A skeptic and cynic, he sees his work for Geard as a way of mocking the Grail worship he is supposed to promote. Philip Crow, a cousin to John and an industrialist, who owns Wookey Hole Caves. He is widely hated by the citizens of the town for his attempt to industrialise it. He too hates the Grail legend, and seeks to unseat Geard. Tom Barter, a childhood friend of John Crow, from Norfolk. He initially works for Philip Crow but leaves to join John Geard. He is a somewhat depressed womaniser who carries a flame for Mary Crow but marries Tossie Stickles, after she becomes pregnant. Owen Evans, a Welshman, obsessed student of Welsh mythology, mystic, antiquarian, and a friend of John Crow. He has strong sadistic urges, and is tempted by an anonymous pornographic book. He is writing a book on Merlin, the magician of Arthurian legend. Mat Dekker, the town vicar. He is also wary of Geard's new religion and is also described as being an enemy of the anthropomorphised sun. Sam Dekker, the vicar's son. He carries an on and off affair with Nell Zoyland, wife of Will Zoyland, and goes through several spiritual conversions during the course of the novel. According to Morine Krissdóttir, "Sam is the virtuous Perceval of medieval myth; the Fisher King is this story Christ himself". Persephone Spear, wife of Communist leader Dave Spear and longtime mistress to Philip Crow. Mad Bet, (Bet Chinnock) a bald, witch like madwoman who encourages Finn Toller to commit murder. She is identified with the Grail Messenger. Finn Toller (alias, Codfin), who accidentally kills Tom Barter when he attempts to murder John Crow. Edward Athling, a farmer poet who creates the "libretto" for the Glastonbury Pageant. Red Robinson, a "cockney communist, who was always plotting troubles and strikes in Philip's factories. Red hates Philip Crow and plots, with fellow communist Dave Spear and philosophical anarchist Paul Trent, to establish a commune in Glastonbury, along the lines of the Paris Commune of 1871. Paul Trent, a solicitor from the Scilly Isles of Cornwall, who plans to set up an office in Glastonbury. He is a philosophical anarchist.

Сот ісі

1934 жылы Поуис пен оның ағылшын баспагерлері Джерард Ходжкинсон, Уоки-Хол үңгірлерінің нақты иесі, тарапынан қорлау туралы шағыммен сотқа тартылды. Ходжкинсон Филип Кроу кейіпкерінің өзінің бейнесінде жасалғанын мәлімдеді. Сот шешімі Поуистің қаржылық жағдайына ауыр соққы берді және ол келесі романының ағылшын тіліндегі басылымына маңызды өзгерістер енгізуге мәжбүр болды, ол алғашқыда Америкада «Weymouth Sands» (1934) деген атпен жарияланған еді. Ағылшын тіліндегі нұсқасы «Jobber Skald» (1935) деп өзгертілді және нақты Веймут қаласына жасалған барлық сілтемелер жойылды.

Кіріспе

Ол жүздеген актерлермен, өте үлкен масштабта жоспарланды. Оның негізгі мәселесі – Гластонберимен байланысты әртүрлі мифтер мен аңыздар, сондай-ақ тарих. Сондай-ақ, негізгі кейіпкерлер – Джон Гирд, Сэм Деккер, Джон Кроу және Оуэн Эванстың Грааль іздеуіне шығуы да көрінеді. Дегенмен, алғашқы тараулар Джон Кроудың Норфолк графтығындағы Нортволдке бабасының жерлеу рәсіміне қатысу және өсиеттің оқылуымен байланысты. Нортволд – Поуистің бала кезінде анасының әкесі Уильям Каупер Джонсонның пасторлық үйінде есте қаларлық демалыстар өткізген жері. Джонсон 1880 жылдан 1892 жылға дейін Нортволдтың пасторы болды. 1878 жылы Норвич соборының құрметті каноны атанды. Джон Кроу сияқты, Поуис та Брэндон теміржол станциясына келген болар, сондай-ақ Висси өзенінде қайықпен жүріп, балық аулаған. 1929 жылы ол ағасы Литтлтонмен бірге Нортволдке қайта оралды. Романның орталық идеясы – Джон Гирдтың Гластонбериді діни қажылық орталығы ретінде қайта жаңғырту жоспары. Оның жоспарының бір бөлігі – қаламен байланысты әртүрлі мифтер мен аңыздарды қамтитын әсем кеш. 1924 жылдан бастап Гластонбери аббаттығының қираған жерлеріне жыл сайынғы қажылықтар ұйымдастырыла бастағанын атап өткен жөн, бастапқыда бұл шараны жергілікті шіркеулер ұйымдастырған. Қажылықтар бүгінге дейін жалғасуда: маусымның екінші жартысында англикандықтар үшін, шілде айының басында католиктер үшін, және олар Батыс Еуропаның түкпір-түкпірінен келушілерді тартады. Қызметтер ағылшын, рим-католик және православие дәстүрінде өткізіледі. Гирдтың кешіне қатысты У. Дж. Кит «'Кеш' деп аталатын тарау романда дәл ортасында орналасқан» және «оның құрылымдық және тақырыптық маңыздылығы осы сөздің екі мағынасында да орталық рөлде» деп атап көрсеткен. Маргарет Дрэббл де осы тараудың маңыздылығын мойындайды, оның 55 бетін «ертегі айтудағы керемет жетістік» деп сипаттайды. Ол «50-ден астам аталған кейіпкерлер ғана емес, мыңдаған актерлердің» қатысатынын, «барлық қала қатысуға немесе көрермен болып қалуға» тартылғанын айтады. Басында Артур туралы сахналар, одан кейін Рождестволық «Қайыршылық ойыны», соңында тарихта көрсетілмеген тарихи алды кезеңдер болады. «Кеш Еванстың дене күшінің жетіспеуінен кейін аяқталады», ол Христаны шалғыда бейнелейді. Роман басты кейіпкерлердің Грааль іздеуін аяқтауы және Том Бартердің өлтірілуімен байланысты бірнеше шешімді сәттерге ие. Романның соңында қаланың көп бөлігі суға батып, Гластонбериді Артур аңызындағы Авалон аралы деп санайтын мифке сілтеме жасайды. Роман суға батып бара жатқан Джон Гирдтың Гластонбери Торға (өзін Уэльстің басқа әлемінің Уэльс патшасы Гвин ап Нудтың (Annwn) иелігі деп бірнеше рет атаған) қарайтын, Граальды көру үмітімен жабылады. «A Glastonbury Romance» – Поуистің Уэльс мифологиясына деген қызығушылығын көрсететін бірнеше романдарының алғашқысы. Басқалары – «Maiden Castle» (1935), «Morwyn» (1937), «Owen Glendower» (1941) және «Porius» (1951). Романның басты кейіпкерлерінің бірі – Уэльстік Оуэн Эванс Граальдің Уэльске (кельттік), христиандыққа дейінгі дінге тән екенін айтады.

It "was conceived on an uncompromisingly huge scale, with a cast of hundreds". Its central concern is with the various myths and legends along with history associated with Glastonbury. It is also possible to see most of the main characters, John Geard, Sam Dekker, John Crow, and Owen Evans as undertaking a Grail quest. However, the opening chapters are concerned with John Crow's arrival in Northwold, Norfolk, to attend his grandfather's funeral and the reading of the will. Northwold was where Powys spent memorable holidays as a child at his maternal grandfather, William Cowper Johnson's, rectory. Johnson was Rector of Northwold from 1880 until 1892. In 1878 was made an Honorary Canon of Norwich Cathedral. Like John Crow, Powys would have arrived at Brandon railway station and similarly boated and fished on the River Wissey. In 1929 he had revisited Northwold with his brother Littleton. Central to the novel is John Geard's plan to revive Glastonbury as a centre of religious pilgrimage. Part of his plan is an elaborate pageant that includes the various myths and legends associated with the town. It is worth noting that beginning in 1924 annual pilgrimages "to the ruins of Glastonbury Abbey" began to take place, initially organized by some local churches. Pilgrimages continue today to be held; in the second half of June for the Anglicans and early in July for the Catholics and they attract visitors from all over Western Europe. Services are celebrated in the Anglican, Roman Catholic and Eastern Orthodox traditions. With regard to Geard's pageant, W. J. Keith notes that "the chapter entitled 'The Pageant' occurs exactly halfway" in the novel, and that because "of its structural and thematic importance is therefore central in two senses of that word". Margaret Drabble also recognizes the importance of this chapter, describing its 55 pages as "a narrative tour de force. She notes that it involves "not only the 50 and more named characters but a cast of thousands" with "the whole town either taking part or providing the audience". There are Arthurian scenes at the beginning, followed by the Christmas 'Passion Play', and a final a prehistoric portion, which is not performed. "The pageant ends unintentionally, with the physical collapse of Evans" playing the role of Christ on the cross. The novel has several climaxes that relate to the completion of the Grail quest of major characters and the murder of Tom Barter. At the novel's end, much of the city is flooded, in reference to the myth that held Glastonbury to be the original Island of Avalon of Arthurian legend. The novel closes with a drowning John Geard looking to Glastonbury Tor (itself referred to repeatedly as the domain of the Welsh king of the Welsh Otherworld (Annwn), Gwyn ap Nudd), in hopes of seeing the Grail. A Glastonbury Romance is also the first of several novels by Powys that reflect his growing interest in Welsh mythology, the others are Maiden Castle (1935), Morwyn (1937), Owen Glendower (1941), and Porius (1951). The Welshman Owen Evans, one of the novel's main characters, introduces the idea that the Grail has a Welsh (Celtic), pagan pre Christian origin.

Жанр: Романтика

Романның атауы «романтика мен роман арасындағы айырмашылықты көрсетеді», ал өзінің автобиографиясында Поуис Уолтер Скотттың романдарын «өмірімдегі ең күшті әдеби ықпал» деп сипаттайды. Скотт романды «прозада немесе өлеңдегі ойдан шығарылған баяндама; қызығушылығы керемет және ерекше оқиғаларға толы» деп анықтайды, бұл қоғамның жағдайын реалистік бейнелейтін классикалық романнан өзгеше. Бұл туындылар көбінесе, бірақ міндетті түрде емес, тарихи роман түрінде болады. «Романтика» сөзінің келесі анықтамасы осы жанрдың ерекше белгілерін сипаттауға да қызмет етеді: «бір нәрсенің қиялын оятуға қабілетті және оны күнделікті тіршіліктен ерекшелейтін сипат немесе сапа; таңғажайып сезім, құпия және күнделікті өмірден алыстау; оқиға, батырлық, рыцарлық және т.б. туралы елес, ұғым; мистика, сүйкімділік» (OED). Бұл анықтама Романтизм қозғалысымен, сондай-ақ орта ғасырлық романтика дәстүрімен байланысты.

Құдайға ұқсайтын барлық нәрсені білетіндік

"Гластонбери романсы" романын аяқтағаннан кейін Поуис өзінің бұрынғы "Волк Солент" романынан қалай ерекшеленетінін сипаттайды. Дэвид Кук мұны "Алланың ғаламдық санасына ұмтылатын" "керемет авторлық бар білім" деп атайды. "Автор-құдай" тек адам кейіпкерлерінің санасына ғана емес, күннің, айдың және жердің "жанына" да ие болады. Мысалы, "жер-ананың ойлары басылмайтын қызғанышпен дірілдейді". Поуис сондай-ақ "ағаштың сезімдерін" және "құйрықтың құпия өмір қозғалысын" да қамтиды. Көптеген кейіпкерлердің өмірі мен олардың жеке көзқарастары баяндалады. Басты оқиғалар Филип Кроу, Джон Кроу, Сэм Деккер, Джон Гирд және Оуэн Эвансқа қатысты, көптеген сыншылар оларды Филип Кроудан басқа "Поуис батырлары" деп сипаттайды, яғни "автордың басым психологиялық бейімділігін" көрсететін кейіпкерлер. Х. П. Коллинз Джон Кроуды "Джон Каупердің жасырын емес бейнесі" деп сипаттайды, ал Сэм Деккер "Джон Каупердің жасырылған ынтақтан туған уағыздауын" бейнелейді. Джоселин Брук Оуэн Эвансты "Поуистің өзі мойындаған садистік бейнесі" деп санайды, ал "Джонни Гирд, методист мессиясы" – американдық әйелдер клубының эксцентрикалық, "дитирамбалық" лекторынан басқа ешкім емес. Джон Кроудың әйелі Мэри (туған Кроу), Эванстың әйелі Корделия Гирд және Персефона Спир (туған Кроу) (Корделия мен Мэри үшін W. J. Keith, Персефона үшін Glen Cavaliero) есімді үш әйел де ерекше маңызға ие. Мад Беттің Джон Кроуды өлтіру жоспары да маңызды. Бірақ бұл жеке оқиғалардың толық тізімі емес, роман әртүрлі перспективаларды ұсынады және "көптеген саяси және діни көзқарастар назар үшін күреседі, ешқайсысы ешқайсысынан артықшылыққа ие емес"; сонымен қатар, әлеуметтік топтардың, жас топтарының және махаббат қатынастарының кең спектрі бар [соның ішінде] "керемет түрлі гомоэротикалық тартымдылықтар мен байланыстар". Романның баяндаушысының рөлі және оның автормен қаншалықты сәйкес екені мәселесі де бар. Жалпы, сыншылар "баяншыны "Поуис" деп атау конвенциясын" ұстануға бейім. Уилсон Найт, Джордж Штайнер және Джон Бейли сияқты ғалымдар "Поуис романдарынан Поуистің өзінің даусын естиді". Алайда, басқа сыншылар "Поуис өнерін" атап өтіп, оның романдары "саналы әдеби туындылар" дейді. Мысалы, Чарльз Лок орыс сыншысы Михаил Бахтиннің идеяларын негізге ала отырып, "Гластонбери романсының" көп дауысты табиғатын атап көрсетеді: "Кейіпкерлердің дауыстары автордың дауысына бағынбайды, барлығы тең сөйлейді". Баяншы Поуис емес, "Баяншы танымал пікірлерді білдіргенімен, оны "сөзбе-сөз" немесе тым маңызды деп қабылдамау керек", оның "дауысы кітаптағы барлық басқа дауыстармен бірдей деңгейде". Лок бойынша, Поуис баяншысы "сенімсіз, өзгергіш, алдамшы, екіұшты және әдемі". Алайда, В. Дж. Кит Поуис кейіпкерлерге "өзінен мүлдем өзгеше аргументтер" беретінін мойындаса да, ол бұл "барлық "барлық нәрсені білетін" авторлық пікірді жоймайды", өйткені автор "соңғы билікті жүзеге асырады".

In a letter written just after he had completed A Glastonbury Romance Powys describes how it differs from his previous novel,Wolf Solent, because it does not,"strain the whole business through one character but jumps about boldly and shamelessly from one person's thoughts to another's. David A. Cook calls this "an awesome authorial omniscience" that aspires "to the cosmic consciousness of God. The "author god" enters the consciousness not only of an array of human characters but assigns "souls" to the sun, moon, and the earth. For example, "the thoughts of the earth mother throbbed with unappeasable jealousy". Powys also includes "the feelings of a tree" and "the secret life motion a louse". The lives of multiple characters and their individual perspectives are followed. The main stories involve, Philip Crow, John Crow, Sam Dekker, John Geard, and Owen Evans, with numerous critics describing them, other than Philip Crow, as "Powy heroes", that is characters who reflect "a dominant psychological bias in the author". H. P. Collins describes John Crow as "a quite undisguised projection of John Cowper", while Sam Dekker embodies "John Cowper's suppressed evangelism". Jocelyn Brooke likewise sees Owen Evans as "a projection of Powys the self confessed sadist; and "Johnny Geard, the methodist messiah is none other than the eccentric, 'dithyrambic' lecturer to American Women's Clubs". Three women are also especially significant, John Crow's wife Mary (née Crow), Evans's wife, Cordelia Geard, and Persephone Spear (née Crow)(see, W. J. Keith for Cordelia and Mary, and Glen Cavaliero for Persephone). Also important is Mad Bet's plot to murder John Crow. But this does not exhaust the list of individual stories and the novel offers different perspectives and "numerous political and religious views jostle for attention, with none being privileged over others"; and, there is also, a wide spectrum of social classes age groups and love relationships [including] "a remarkably varied array of homoerotic attractions and liaisons". There is in addition the question of the role of the novel's narrator and the extent to which he is to be identified with the author. Generally critics tend to follow "the convention of calling the narrator 'Powys'", Academics such as Wilson Knight, George Steiner, and John Bayley "have heard one voice in [Powys's] novels, that of Powys himself". Other critics, however, emphasise "the artistry of Powys", that his novels are "deliberate literary works". Charles Lock, for example, following ideas formulated by the Russian critic Mikhail Bakhtin, emphasizes the polyphonic or multiple voiced nature of A Glastonbury Romance: "The characters' voices are not subject to the author's voice, bur all speak on equal terms". The narrator is not Powys, "Even when the narrator voices opinions known th have been held by Powys he must not be taken 'literally' or too seriously", his "voice [is] on the same plane as all other voices in the book Powys's narrator, according to Lock, is "unreliable, protean, deceptive, ambiguous, and Zany". However, while W. J. Keith accepts that Powys gives characters "arguments that may be very different from his own", he contends that this does not "stifle all 'omniscient' authorial opinion", as Lock, following Bakhtin, suggests, because the author "exerts ultimate authority".

Әсерлер

"Гластонбери романсы" тек қана әйгілі Жүсіп Ариматеяның қалаға Граальды – Мәсіхтің қанын сақтаған ыдысты әкелгені туралы аңызды ғана емес, сонымен қатар Артур патшаның сол жерде жерленгені туралы дәстүрді де қамтиды. Поуистің Грааль, Артур патша, құнарлылық ритуалдары және келт мифологиясы туралы әдебиеттерді кеңінен оқуы, осы романның негізінде жатқан мифологиялық идеяларды қалыптастырды. Бұған Джон Ристің "Артур аңызы бойынша зерттеулері", Кембридж классикалық ғалымдарының еңбектері – Джейн Харрисон, Фрэнсис Корнфорд және Гилберт Мюррей, сондай-ақ Роджер Лумистің "Балықшы патша" және У.Е. Мидтің "Мерлин" туралы еңбектері кіреді. Әрі Альфред Натттың "Грааль аңызының кельт нұсқасы" туралы зерттеулері де бар. Дегенмен, "оның назарын әсіресе Джесси Уэстонның Граальдің шығу тегі туралы күмәнді теориялары тартып алды". Бұл романды жазу барысында Поуистің Джеймс Джойстің "Улисс" және Т.С. Элиоттың "Шөл даласы" шығармалары да айқын ықпалына түсті. Гомердің "Одиссеясы" мен өзінің романы арасындағы параллельдерді анықтағандай, Поуис Граальды "өзінің алып повесін іліп қоюға арналған тірек" ретінде пайдаланды. Кеннет Хопкинске жазған хатында Поуис: "Кітаптың бойымен Грааль аңыздарына жасалған құпия сілтемелер үнемі кездеседі, түрлі оқиғалар Грааль туралы ежелгі романстардағы оқиғалармен сабақтас келеді" деп жазады. Элиот өзінің поэмасына жасаған алғашқы түсіндірмесінде атаудың Джесси Уэстонның "Ритуалдан романсқа" атты Грааль аңызы туралы кітабынан алынғанын көрсетеді. Бұл сілтеме Балықшы патшаның жаралануы мен оның жерлерінің құнарсыздануына, сондай-ақ патшаны емдеуге және оның жерлерін қайтадан құнарлы етуге қатысты.

Авалон аралы

Гластонбери Тордың биік конустық денесі енді арал болмаса да, Сомерсет жазығындағы батқықтар кептірілгенге дейін батпақпен қоршалған еді. Көне заманда Понтердің доғасы аралға жалғыз кіреберісті қорғаған. Римдіктер кейін аралға тағы бір жол салды. Гластонберидің Уэльс тіліндегі ең ерте аты «Шыны арал» болды, бұл осы жердің бір кезде арал ретінде қарастырылғанын көрсетеді. 12 ғасырдың соңында Уэльстің Герральды «De instructione principis» еңбегінде былай жазды:

Қасиетті Граал

Киелі Грааль – Артур әдебиетінде маңызды мотив қызметін атқаратын қазына. Әртүрлі дәстүрлер оны керемет күштері бар тостаған, ыдыс немесе тас ретінде сипаттайды, ол мәңгілік жастық немесе шексіз молдықпен тағам береді, көбінесе Балықшы Патшасының қорғауында. «Киелі Грааль» термині көбінесе оның зор маңызы үшін ізделіп, қол жеткізу қиын затты немесе мақсатты білдіреді. «Граль», ғажайып, бірақ нақты қасиетті емес, алғаш рет 1190 жылы Критиен де Труа жазған аяқталмаған «Персеваль, ле Конте дю Грааль» романында пайда болады. Критиеннің әңгімесі 12 ғасырдың соңы мен 13 ғасырдың басында көптеген жалғастырушыларды, аудармашыларды және түсіндірушілерді тартты, соның ішінде Граальды тас ретінде қараған Вольфрам фон Эшенбахты да. 12 ғасырдың соңында Роберт де Борон «Жозеф д’Аримати» еңбегінде Грааль – Исаның Соңғы Тоқсаннан ішкен ыдысы, оны Ариматеялық Жүсіп Мәсіхті айқышқа шегелеген кезде қанды жинау үшін қолданды деп жазды. Содан кейін Киелі Грааль қасиетті калай, Соңғы Тоқсан тостағаны туралы аңызбен байланысты, бұл тақырып Ланселот Грааль циклында және одан кейін «Ле Морте д’Артур» сияқты шығармаларда жалғасты. Ариматеялық Жүсіп – төрт канондық Інжілде Исаны айқышқа шегелегеннен кейін жерлеуге жауапты болған адам. Орта ғасырларда қалыптасқан көптеген әңгімелер оны Гластонберимен байланыстырады, сондай-ақ Киелі Грааль аңызымен де байланыстырады. Поуис «сол аймақтарда бес мың жыл бойы» белгілі болған Граальдың түрлерін тізбелейді: «қазан, мүйіз, кратер, мюс (себет), құдық, кернос, табақ, тостаған және тіпті аты жоқ тас». У. Дж. Кит қазандардың «кельт әдебиетінің ерекше белгісі екенін» және «Бранның қайта тууының қазандығы мен Серидуэннің шабыттандыру қазандығын» қамтитынын, бірақ ең бастысы «Аждаһа Басының қазандығын» (Ер Эхуд қазандығы) қамтитынын айтады, ол «Артурдың «Аннунның олжасы» (Преиддау Аннун) іздеуінің мәні». 1955 жылғы «Гластонбери романына» жазған «Алдын ала сөз»інде Поуис Граальды «бізді өзінен тыс және сөзден тыс нәрселерге» сілтеме жасайтын және ол «христиан дінінен де көне», «жұлдыздар орбитасынан да көне», «өмірден тыс нәрсенің символы», «күндізгі бақыттың бір тамшысын жұлып алудың» символы деп сипаттайды. Геард үшін бұл – «Абсолюттің бір бөлігі», «мәңгіліктің кішкентай ядросы».

The Holy Grail is a treasure that serves as an important motif in Arthurian literature. Different traditions describe it as a cup, dish or stone with miraculous powers that provides eternal youth or sustenance in infinite abundance, often in the custody of the Fisher King. The term "holy grail" is often used to denote an elusive object or goal that is sought after for its great significance. A "grail", wondrous but not explicitly holy, first appears in Perceval, le Conte du Graal, an unfinished romance written by Chrétien de Troyes around 1190. Chrétien's story attracted many continuators, translators and interpreters in the later 12th and early 13th centuries, including Wolfram von Eschenbach, who perceived the Grail as a stone. In the late 12th century, Robert de Boron wrote in lt=''Joseph d'Arimathie that the Grail was Jesus's vessel from the Last Supper, which Joseph of Arimathea used to catch Christ's blood at the crucifixion. Thereafter, the Holy Grail became interwoven with the legend of the Holy Chalice, the Last Supper cup, a theme continued in works such as the Lancelot Grail cycle and consequently Le Morte d'Arthur. Joseph of Arimathea was, according to all four canonical gospels, the man who assumed responsibility for the burial of Jesus after Ηis crucifixion. A number of stories that developed during the Middle Ages connect him with Glastonbury. and also with the Holy Grail legend. Powys lists the forms that the Grail has been known "in those parts for five thousand years": "a cauldron, a horn, a krater, a mwys (basket), a well, a kernos, a platter, a cup, and even a nameless stone". W. J. Keith comments that cauldrons "are an especially common feature of Celtic literature, and include "Bran's cauldron of rebirth and Ceridwen's cauldron of inspiration", but especially the "Cauldron of the Head of Hades" (Cauldron of Yr Echwyd), which is "the object of Arthur's quest in "The Spoils of Annwn" (Preiddau Annwn)". In the "Preface" to the 1955 edition of A Glastonbury Romance Powys describes the Grail as referring "us to things beyond itself and to things beyond words", and that it is "older than Christianity", "older than the orbits of the stars", "a symbol of beyond life", a symbol of "a lapping up of one perfect drop of noon day happiness". For Geard it is "a fragment of the Absolute", "a little nucleus of eternity".

Балықшы патша

Артур аңызында Балықшы патша, сондай-ақ Жаралы патша немесе Мүгедек патша деп те аталады, Қасиетті Гральді сақтауға міндеттелген ұзақ қандық әулеттің соңғы өкілі. Алғашқы әңгімелердің нұсқалары әртүрлі, бірақ ол әрқашан аяқтарында немесе шатқасында жараланған және тұра алмайды. Ол тек Корбеник қамалының жанындағы өзенде шағын қайықпен балық аулап, оны емдей алатын белгілі бір сұрақ қоятын ақсүйек күтеді. Кейінгі нұсқаларда көптеген елдерден рыцарьлар Балықшы патшаны емдеуге саяхаттайды, бірақ бұл мүмкіндік тек таңдалғандарға ғана бұйырады. Ертедегі әңгімелерде Персиваль ғана осы жетістікке жетеді, ал кейінірек Галахад пен Борс оған қосылады. Балықшы патша алғаш рет 12 ғасырдың соңында Кретиан де Труаның «Персеваль, Граль туралы әңгіме» еңбегінде пайда болады, бірақ кейіпкердің тамыры кельт мифологиясында болуы мүмкін. Ол Мабиногиондағы Бран Блаженный кейіпінен тікелей туындаған болуы мүмкін. Екінші тармақта Бранда өлгендерді қайта тірілте алатын қазан бар (бірақ толық емес; осылай тірілгендер сөйлей алмайды), оны Ирландия патшасына өзінің және Бранның қарындасы Бранвеннің үйлену тойына сыйлық ретінде сыйлайды. Кейін Бран ирландтарға қарсы соғыс жасайды және аяғы немесе тізесі жараланады, ал қазан жойылды. Ол өзінің ізбасарларына басын кесіп, Британияға алып кетуді бұйырады, ал оның басы сөйлеуді жалғастырады және сапарларында оларға серік болады. Топ Гвалес аралына қоныстанды, онда 80 жыл бойы қуаныш пен молшылыққа толы сарайда тұрады, бірақ соңында олар шығып, Бранның басын Лондонда жерлейді. Бұл оқиғаның ұқсастары екі басқа маңызды Уэльс мәтінінде де кездеседі: Мабиногион ертегісі «Кулхвич пен Ольвен», онда Артур патшаның адамдары сиқырлы қазанды алу үшін Ирландияға баруға тиіс, және «Аннун олжасы» поэмасы, онда Артур Аннунның басқа дүниелік жерінде іздеген ұқсас мистикалық қазан туралы айтылады. Жарақат – Граль іздеу туралы әңгімелерде жиі кездесетін тақырып. Кейбір нұсқаларында екі патша болса да, біреуі немесе екеуі де жарақаттанады, көбінесе тізеде. Кейде жарақат жаза ретінде беріледі, әдетте, адалдықсыздық үшін. «Парзивальда» патша «Граль сақшыларының» кодексіне қайшы келген әйелге үйленгені үшін қанды сүңгімен жарақаттанады. Кейбір ертедегі сюжеттерде Персиваль Балықшы патшадан емдеу сұрағын қойып, жараны емдейді. Сұрақтың мәні Персеваль мен Парзиваль арасында өзгеше, бірақ негізгі ой – Балықшы патшаны Персиваль «сұрақ» сұраса ғана емдеуге болады. Жараның орналасуы аңыз үшін маңызды. Көптеген ортағасырлық әңгімелерде жамбастағы немесе көбінесе «тізедегі» жарақат (мысалы, Мари де Франстың «Ланваль» еңбегіндегі тиімсіз күйеудің жарақаттануы) – бұл жыныс мүшесінің физикалық жоғалуының немесе ауыр жарақаттануының эвфемизмі. Орта ғасырларда жараның нақты түрін мойындау адамды ар-намысынан айырады деп саналған, сондықтан «жамбас» немесе «тізе» деген ауыстыру терминдері қолданылған, бірақ кез келген білімді ортағасырлық тыңдаушы немесе оқырман жараның нақты мәнін білген. Мұндай жарақат өлімнен де жаман деп есептелген, өйткені ол адамның негізгі мақсатын – ұрпағын жалғастыруды тоқтатуды білдіреді. Балықшы патшаның жағдайында жарақат оның қасиетті міндетін орындау қабілетін жояды.

In Arthurian legend, the Fisher King also known as the Wounded King or Maimed King is the last in a long bloodline charged with keeping the Holy Grail. Versions of the original story vary widely, but he is always wounded in the legs or groin and incapable of standing. All he is able to do is fish in a small boat on the river near his castle, Corbenic, and wait for some noble who might be able to heal him by asking a certain question. In later versions, knights travel from many lands to try to heal the Fisher King, but only the chosen can accomplish the feat. This is achieved by Percival alone in the earlier stories; he is joined by Galahad and Bors in the later ones

The Fisher King appears first in Chrétien de Troyes' Perceval, the Story of the Grail in the late 12th century, but the character's roots may lie in Celtic mythology. He may be derived more or less directly from the figure of Brân the Blessed in the Mabinogion. In the Second Branch, Bran has a cauldron that can resurrect the dead (albeit imperfectly; those thus revived cannot speak) which he gives to the king of Ireland as a wedding gift for him and Bran's sister Branwen. Later, Bran wages war on the Irish and is wounded in the foot or leg, and the cauldron is destroyed. He asks his followers to sever his head and take it back to Britain, and his head continues talking and keeps them company on their trip. The group lands on the island of Gwales, where they spend 80 years in a castle of joy and abundance, but finally they leave and bury Bran's head in London. This story has analogues in two other important Welsh texts: the Mabinogion tale "Culhwch and Olwen", in which King Arthur's men must travel to Ireland to retrieve a magical cauldron, and the poem The Spoils of Annwn, which speaks of a similar mystical cauldron sought by Arthur in the otherworldly land of Annwn. The injury is a common theme in the telling of the Grail Quest. Although some iterations have two kings present, one or both are injured, most commonly in the thigh. The wound is sometimes presented as a punishment, usually for philandering. In Parzival, specifically, the king is injured by the bleeding lance as punishment for taking a wife, which was against the code of the "Grail Guardians". In some early story lines, Percival asking the Fisher King the healing question cures the wound. The nature of the question differs between Perceval and Parzival, but the central theme is that the Fisher King can be healed only if Percival asks "the question". The location of the wound is of great importance to the legend. In most medieval stories, the mention of a wound in the groin or more commonly the "thigh" (such as the wounding of the ineffective suitor in Lanval from the Lais of Marie de France) is a euphemism for the physical loss of or grave injury to one's penis. In medieval times, acknowledging the actual type of wound was considered to rob a man of his dignity, thus the use of the substitute terms "groin" or "thigh", although any informed medieval listener or reader would have known exactly the real nature of the wound. Such a wound was considered worse than actual death because it signaled the end of a man's ability to function in his primary purpose: to propagate his line. In the instance of the Fisher King, the wound negates his ability to honour his sacred charge.

Граалды көретін кейіпкерлер

Сыншылар арасында кейіпкерлердің Граалмен қарым-қатынасына қатысты пікірталас бар. Глен Кавалеро «Персефона, Сэм және Эванс барлығы Граалды іздейді» дейді, бірақ «оны көруге тек бір мақсатына бейілділері, Сэм мен Мэриге ғана рұқсат етіледі», дегенмен ол «Қанды Джонни [Гирд] Граалды өзінің сүйіспеншілік тостағанындай өмір сүреді» деп де мәлімдейді. Кавалеро бұрын Гирдтің «Граалды іздейтінін» мойындаған жоқ. Эванс «Граал тәжірибесін үздіксіз іздейді, бұзылған сексуалдық мазохизмнің түрмесінен құтылу үшін». Алайда, У. Дж. Кит романның «Сэм Деккер мен мырза Гирдтің өлім алдындағы» жалғыз «нақты Граал тәжірибесі» деп санайды. Сонымен қатар, Кит «әр түрлі адамдар, егер Граалдың өзі болмаса, табиғаттан тыс және көбінесе рухани қанағаттандыратын тәжірибелермен марапатталады» деп ұсынады. Бұл Корделия Гирдтің Chalice Hill-ге сапары, «Джон Кроудың Артурдың қылышын көруі» және Мэри Кроудың «күн сәулесінен де қан қызыл нәрсе үлкен сынған аркаға» аббат руиналарын көргендегі шабыттанған тәжірибесін қамтиды. Тіпті Граал өзінің басты жауы Филип Кроудың санасына түс немесе қорқыныш түрінде кіреді. Бұған Геардтың қыздары Корделия мен Краммиді қосу керек, олар «кезекпен Эванс пен Сэмке, ал «қара» Граал жеткізуші Мад Бетке» Граал жеткізушілер ретінде қызмет етеді.

Артур патша

Аңыз Артур халықаралық қызығушылыққа ие тұлға ретінде негізінен Монмут Геффридің 12 ғасырдағы қиялға толы және ойдан туған Historia Regum Britanniae (Британия патшаларының тарихы) еңбегінің танымалдылығы арқасында қалыптасты. Уэльс және Бретонь аңыздары мен поэзияларында, бұл еңбекке дейін жазылғанда, Артур Ұлыбританияны адам және табиғаттан тыс күштерден қорғайтын батыр немесе Уэльстің түс көріп жүретін әлемі Аннумен байланысты фольклордың сиқырлы кейіпкері ретінде бейнеленген (жоғарыда Гвин ап Нуддқа жасалған сілтеме қараңыз). Геффридің "Тарихының" (1138 жылы аяқталған) қаншалықты бөлігі осындай ертерек дереккөздерден алынғаны, Геффридің өзінің ойлап табуы екені белгісіз. Геффридің "Тарихында" және одан кейінгі көптеген әдебиеттерде айтылғандай, король Артур Камланн шайқасынан кейін алған жарақатынан айығу және құтқарылу үмітімен Авалонға жеткізілді. Бұл еңбектердің көп бөлігі Гилдастың 6 ғасырдағы "De Excidio et Conquestu Britanniae", Беденің 8 ғасырдағы "Historia ecclesiastica gentis Anglorum", 9 ғасырдағы Неннийге жатқызылған "Historia Brittonum", 10 ғасырдағы "Annales Cambriae", ортағасырлық Уэльс шежірелері (мысалы, Гарлеан шежірелері) және патшалар тізімдері, Талиесиннің өлеңдері, Уэльс ертегісі "Кульхуч және Ольвен", сондай-ақ ортағасырлық Уэльс әулиелерінің өмірбаяндарынан алынған.

Мерлин

Патша Артурдың сиқыршысы Мерлин мен Гластонбери арасындағы байланыс «практикалық түрде жоқ», бірақ Артюр патша сол жерде жерленген деген аңыз бар. Дегенмен, Мерлин романның екі басты кейіпкері Оуэн Эванс пен Джон Гирдтың өмірінде маңызды рөл атқарады. Эванс Мерлиннің өмірбаянын жазып жатыр және ежелгі уэльс грааль мифтерінде жасырылған рухани білім бар деп санайды, бұл оған садистік құштарлығынан арылуға және бақытты болуға көмектеседі («A Glastonbury Romance», 151-бет). Гирд Маркс сотындағы бөлмеде бір түнді қорқыныш пен өліммен байланысты өткізеді, себебі сол жерде Мерлин оралып, патша Марктың қылмыстарын жазалап, оны «бір қысым сұр шаңға» айналдырған еді (406-бет). Қорқынышпен күрескеннен кейін, Мерлиннің дауысын естіген соң «Гирд көңілсіз рухқа қол созып, сол сәттен бастап өзінің ішкі әлемінде Мерлинге айналады». К.А. Коутс бұл оқиғадан кейін Гирд «психикалық жазықта жетістікке жетіп, сиқыршы деп аталуға лайық екенін дәлелдеді» деп түсіндіреді. Бұл, қасиетті граальда Мәсіхтің қанының тамшылары бар деген аңызбен бірігіп, Гирдке Тити Петертонды қатерлі ісігінен айықтыру және көріне берген қайтыс болған балаға өмір сыйлау сияқты күшті береді (707, 893-4 беттер). Поуис өзінің автобиографиясында «өмірдегі басты иллюзияым – мен сиқыршы болдым немесе кемінде ақырында сиқыршы боламын» деп жазды. Кейіннен, Томас Хардиді оқу оның садистік ойларын жеңуге қалай көмектескенін айтқаннан кейін, Поуис өзін «үлкен сиқыршы Мерлин өз 'Belle Dame sans Merci' (Сүйкімді әйел) кездеспесіне дейін сезінгендей» сезінеді («Автобиография», 309-бет). Мерлин қайтадан «Morwyn» (1937) романында, ал «Porius: A Romance of the Dark Ages» (1951) шығармасында Мэрдин ретінде пайда болады. «Owen Glendower» (1941) романында Глендауэр Шекспирдің «Henry IV: Part 1» (III. i. 530) пьесасындағы ұсынысы бойынша Поуис тарапынан сиқыршы ретінде бейнеленеді. Ал бұрынғы «Wolf Solent» (1929) романында Кристидің анасының уэльстік болғаны және Мерлиннің ұрпағы екенін айтқандығы туралы мәлімет бар.

Links between King Arthur's magician Merlin, and Glastonbury are “practically non existent”, but for the legend that King Arthur was buried there. However, Merlin is important in the lives of two of the novel's main characters, Owen Evans and John Geard. Evans is writing a life of Merlin and believes that hidden in the ancient Welsh grail myths is a spiritual wisdom that will enable him to free himself from the nightmare of his sadistic obsession and find happiness (A Glastonbury Romance, p, 151). Geard spends a night in a room at Marks Court associated with fear and death, because it was where Merlin returned and punished King Mark's crimes by turning him into "a pinch of thin grey dust" (p. 406). After struggling within fear, upon hearing the voice of Merlin "Geard reaches out to comfort the disconsolate ghost and from then on does in a sense become Merlin himself". C. A. Coates comments that after this experience Geard "has achieved something in the psychic sphere and established his right to be called a magician". This combined with the legend about the Holy grail containing drops of Christ's blood, gives Geard the Christ like power of curing Tithie Petherton of her cancer, and bringing an apparently dead boy back to life (pp. 707, 893 4). In his Autobiography Powys states that "my dominant life illusion was that I was, or at least would eventually be, a magician". Later, after describing how reading Thomas Hardy helped him overcome his sadistic thoughts, Powys says that he felt himself "to be what the great Magician Merlin was before he met his 'Belle Dame sans Merci' " (Autobiography, p. 309). Merlin again appears in Morwyn (1937), and as Myrddin in Porius: A Romance of the Dark Ages (1951), while in Owen Glendower (1941), Glendower is presented as a magician by Powys, following Shakespeare's suggestion, in Henry IV: Part 1 (III. i. 530), There is also, earlier, in Wolf Solent (1929) reference to Christie's mother being Welsh and claiming descent from Merlin.

Мәсіх

Поуистің қолданған аңыздарының бірі – Ариматеялық Жозефтің Гральды, яғни Мәсіхтің қанын сақтаған ыдысты Гластонбериге әкелгені. Поуистің Мәсіхті пайдалануы туралы Глен Кавальеро былай деп түсіндіреді: Мәсіхтің бейнесі, Гластонберидің рухани әлемінде зор күш иесі болғанымен, мағынасы тұрғысынан екіұшты және әртүрлі адамдарға әртүрлі нәрсе білдіреді. Мәсіх көбінесе романның басты үш кейіпкерімен байланысты: Оуэн Эванс, Джон Гирд және Сэм Деккер. Сэмнің әкесі, Гластонберидің пасторы Мэтт, Поуистің әкесінің прототипі болып табылады және дәстүрлі англикандық сенімдерді ұстанады. Романның орталық эпизоды – Оуэн Эванстың айқышқа ілінген Мәсіхтің азаптарын өте реалистік бейнелеуі. Бұрын Эванс «келт мифологиясының ежелгі қазанын» тауып, садизмінен арылуды үміттенген, алайда бұл ізденісі сәтсіз аяқталғандықтан, ол Мәсіхтің айқышқа ілінген азаптарын қайталай отырып, «өз қылмыстарын» өтеуге тырысады. Бірақ ол «азабында ләззаттанады» және бұл «оның жаман әдеттерінен тазаруына көмектеспейді», тіпті «садо-мазохистік тойы» оның құмарлығын арттырады. Сэм Деккер «Христос – Құдай» деп сенді, ол «Ұлы Жаратушы Құдайдың қатыгездігіне» қарсы тұрады, ол «Құдайдың жауы», «Люцифер сияқты». Бұл оны «дүниеден, шайтаннан және денеден» бас тартуға, Нелл Зойландпен болған адал емес қарым-қатынасынан айырылуға және әулие болғандай өмір сүруге жетелейді. Роман мұндай «пуритандық және невротикалық көзқарасты» айыптайды, ал Эванс мұны өзіне-өзі зиян келтірудің бір түрі деп санайды. Алайда, «Сэмнің жоғары сезімталдығының нәтижесінде ол өмірдің барлық күшін теріске шығарады». Содан кейін Сэмнің табиғатқа деген сезімталдығы күшейеді. «Сезімталдық өсуі кенеттен мистикалық көрініске айналады», Сэмнің Граль тәжірибесімен байланысты. Осыдан кейін, Сэм Мистер Твигке клизма жасағаннан кейін, ол енді Неллмен жақындыққа түсуден тартынбайды. Бірақ ол күйеуіне оралып кеткен. Джон Гирдтің ниеті – «жаңа дінді, «Бесінші Інжілді» құру», «әлемге Гластонбериде әлі де нағыз Граль бар екенін көрсету». Гирд үшін Граль және Мәсіхтің қаны Гластонбериді рухани күштердің орталығына айналдырған. Гирдтің «Гральдің психикалық күшіне» деген «пассивті жауапкершілігі» оған «позитивті пайдалана алатын күш сыйлайды». Алайда, романның 1955 жылғы басылымының «Алдын ала сөзінде» Поуистің «Киелі Граль» «христиандықтан гөрі әлдеқайда көне» екенін, ал Мәсіхтің қайта тірілуінің түнінде ол Мерлиннің рухымен кездеседі, бұл «өзінің және Мерлиннің арасындағы маңызды байланысты» құрады және «мәсіхшілдік пен жазықшылдық діндерін шала байланыста біріктіреді» дейді. Соңғы беттерде Кибеле, Ана Құдай, сондай-ақ неолиттік құдайға арналған ғибадатхана да жазықшылдық өлшемді қамтамасыз етеді.

One of the legends that Powys make use of is that Joseph of Arimathea brought the Grail, a vessel containing the blood of Christ, to Glastonbury. With regard to Powys's use of Christ, Glen Cavaliero, comments that: The figure of Christ, although a powerful influence in the spiritual world of Glastonbury, is ambiguous in character and means different things to different people. Christ is associated mainly with three of the novels major characters: Own Evans, John Geard, and Sam Dekker. A more minor role is played by Sam's father, Matt, vicar of Glastonbury, who is based on Powys's father and represents traditional Anglican beliefs. A central episode in the novel involves Owen Evans's highly realistic portrayal of Christ's suffering on the cross in the pageant scene. Earlier Evans had hoped that he could free himself from his sadism
by discovering the "ancient Cauldron of Celtic myth", one form that the grail takes, however, because this quest fails, he decides to "seek" to expiate "his would be crimes" by emulating Christ's suffering on the cross. But, "he exults in his agony" and "[i]t not only failed to purge him of his vice" but "[h]is sado maschochistic orgy" "aids in its gratification". Sam Dekker believes "that Christ is a God" who opposes " 'the cruelty of the great Creator God' " – is "the enemy of God", "like Lucifer". This leads him to renounce "the world, the devil and the flesh", to give up his adulterous love affair with Nell Zoyland and endeavour to live the life of a saint. Such a "puritanical and neurotic attitude is condemned in the novel" and Evans sees this as form of auto sadism. However, "[it] is the existence of pain which has caused Sam, in his hypersensitive sympathy, to reject the whole life force". Subsequently Sam's sensitivity to nature" is "greatly intensified". The "growth of sensitive awareness suddenly [becomes a] mystical vision", with Sam's Grail experience. Following this–and Sam giving Mr Twig an enema–"he no longer has scruples about making love to Nell". She, however, has gone back to her husband. John Geard's "intention is to inaugurate a new religion", a "Fifth Gospel", by showing "'the world that the real Grail still existed in Glastonbury' ". For Geard the Grail and Christ's Blood have made Glastonbury a focus of spiritual force. Geard's "passive reciprocity" to "the psychic power" of the Grail "gives him powers he can use positively". However, in the "Preface" to the 1955 edition of the novel, Powys notes that "the Holy Grail" is "much older than Christianity" and it is on the night of Christ's Resurrection that he has his encounter with the spirit of Merlin, which creates "an essential link between himself and Merlin [and] unites pagan and Christian religion in a loose bond". Another pagan dimension is provided by the reference to Cybele, the Mother goddess, as well as the temple to the neolithic goddess of fertility, in the final pages.

Тақырыптар

1932 жылы Поуис өзінің романын "Бұл күндері маған тиісінше назар берілмей жатқан белгілі бір моральдық, философиялық және мистикалық идеяларды жеткізу үшін жаздым" деп айтты (әсіресе, бұл "Грааль үшін мистикалық күштер мен ақыл күштері арасындағы рухани шайқас" ([A Glastonbury Romance], 747) ретінде ұсынылады, немесе Морин Криссдоттирдің сөздерімен айтқанда, "ғылымның күштері мен жасырын күштер арасындағы шайқас", Поуис ғылыми жиырмасыншы ғасырда мифтің қандай әсер ете алатыны туралы сұрақ қояды). К. А. Коутс оны "басты элементі мистикалық тәжірибе мүмкіндігі болатын роман" және "үлкен мистикалық романдардың бірі" деп сипаттайды. Глен Кавалиеро үшін "Гластонбери – [Поуис] шындыққа деген көзқарасын ашуға ерекше орын. Бұл көзқарасты табиғи емес құбылыстың табиғи түрде бейнеленуі деп сипаттауға болады, яғни әдетте бөлек болатын екі тәжірибелік саланың біртұтас көрініске бірігуі". Дегенмен, Г. Уилсон Найт басқаша көзқарас ұсынады және "Гластонбери романын" "ешқашан жазылмаған зұлымдық туралы ең толық зерттеу" деп санайды. Кеннет Хопкинс "әрқайсысы махаббаттың әртүрлі қырына арналған жарты ондай махаббат оқиғасына" назар салады. Одан бөлек, "Құдайға деген махаббат, жақынға деген махаббат, билікке деген махаббат, өзіне деген махаббат, ақшаға деген махаббат, сондай-ақ өзімшілдік, жомарттық, үмітсіздік немесе жеңіске жеткен махаббат" бар.

Антропоморфизм

Романда антропоморфизмнің көптеген мысалдары бар, яғни "құдайға, жануарға немесе затқа адамдық қасиеттер мен мінез-құлықтардың тағайындалуы" (OED), бұл Поуистің "ғаламда сананың қандай да бір құпия элементінен мүлдем құр болып жатқан нәрсе жоқ – жануар, өсімдік немесе минерал болсын" деген сенімін көрсетеді. Бұл "адамнан төмен немесе адамнан жоғары санаға ие" "белгілі бір астрономиялық күштерді немесе денелерді" қамтиды, соның ішінде "Күн, Ай, Кеш жұлдызы, Самалы жол, Жұлдыз шоқтары". Сонымен қатар, романның бірінші абзацында "Бірінші Себептің" "құдайлық және шайтандық жаны" екіұштылығына сілтеме жасалған, бұл романның яһуди-христиандық Құдайына балама болып табылады. Поуистің 1932 жылғы роман туралы "шолуынан" алынған өз сөзінде, ол "Құдай мен Шайтанды" біріктіреді.

Топан су

Романның соңғы тарауында үш маңызды элемент бар. Топан судың маңызы; содан кейін Гирдтің өзін-өзі өлтіруі және грааль көрінісі; және ақырында Жер Анасы Кибелеге жасалған сілтеме. 1929 жылдың желтоқсанында, Поуис Гластонбериге келгеннен кейін төрт ай өткен соң, Гластонбериді қоршаған Сомерсет жазықтарында нақты су тасқыны болды, сондай-ақ 1919 жылы да теңіз суымен су батып, жер 7 жылға дейін уланды. Чарльз Лок суды «Норфолк» сулы ландшафтынан басталып, «Гластонбериге» қарай өтетін «Гластонбери романсы» романындағы басты элемент ретінде сипаттайды. Лок суды «құтқару және жою» символы ретінде қарастырады және оны «романның символдық үлгісінде өмірдің әйелдік принципімен» теңестіреді. Бұл топан су көбінесе аллегориялық тұрғыдан түсіндіріледі, әсіресе Киелі кітаптағы топан су және Шөлді жер туралы әңгімелермен байланысты. Джон Бребнер, Уилсон Найт және басқалар оны тазартатын күш ретінде қарастырады, ал Джеффри Уэст «топан су капиталистік және коммунистік жүйені жойды» деп сипаттайды. Дегенмен, Морин Крисдоттир топан су «Шөлді жерді қайтадан құнарлы етеді» деп санайды. У. Дж. Кит бұл пікірмен келіспейді, себебі «тұз су, тұщы судан өзгеше, «өмір сыйлайтын» судың керісінше». Топан суға қатысты мүлдем басқа көзқарасты Дж. П. Коуч ұсынады. Ол жердің тегіс екенін, сондықтан су тасқынына, тіпті теңізден де осал екенін, және «есте жоқ заманнан бері кем дегенде бір рет» теңізге қосылғанын айтады. Сонымен қатар, бұрынғы кезде Гластонбери арал болған деп есептеледі.

Гирдтің өзін-өзі өлтіруі

Геард Джон Кроудан "өмірді сүюден өзін-өзі өлтіруге бату мүмкін бе" деп сұрайды. Шындығында, оның "өзін-өзі өлтіруі рухтың қажымас күйзелісінен емес, оның ізденісін жалғастыру үшін" жасалған, себебі ол өлімінен кейін "шіркеулер құдай санайтын Мәсіх болуы мүмкін, немесе болмауы мүмкін, бір Тірі Жанмен кездесетініне" сенген. У. Дж. Кит және басқалар Геардтың өлімін "өзін-өзі жою емес, Мерлинге тән "Эсплюмоир" деп қарастырады", яғни Оуэн айтқандай, "толыққанды өмір сүру үшін құпия өлім, бір түрі шабыттанған өзін-өзі өлтіру"; "мистикалық Төртінші өлшем немесе Нирваникалық қасиеттену". Соңғы мәлімет бойынша, Геард өліміне таяп тұрғанда "тыныш, бұзылмаған бейбітшілікте ол өмір бойы аңыз айтқан, сол атсыз Нәрсені, Абсолюттің сол сынығын көрді".

Кибела

"Құдайлық ашаршылық" "Гластонбери романында" маңызды рөл атқарады. Роман "жер-анаға" сілтеме жасап басталады және Фригиялық "Жер анасы" Кибеленің "екі беттік тойлаумен" аяқталады. Кит жер-анаға жасалған басқа сілтемелер сирек болғанымен, олардың "бірқатар тұрақты интервалдармен" кездесетінін атап өтеді, ал Кристин Билодо Пауистің Айдың Әйелдікпен символды байланысын қалай баса көрсеткеніне назар салады. Сонымен қатар, су тасқынына "көктемгі ерекше күшті толқындар" себеп болады. Өзінің өмірбаяндық шығармасында Поуис "'Мен әрдайым дұға еткен Кибелаға" сілтеме жасайды, ал 1929 жылғы күнделігінде өзінің "ең терең діни ғұрпы Кибела, Гайя, Деметра, Біздің Ханым және Уэльстің Деметрі Сердивенге арналған" екенін айтады. У.Дж. Кит "Балықшы патшаның әңгімесі мен Жер анасы Кибела және олардың ұлдары/жандары/жұбайлары сияқты түрлі өлім мен қайта тірілу мифтері арасындағы" ұқсастықтарды көрсетеді. Атис – Кибеленің жұбайы, оның өзін-өзі мүшелеуі, өлімі және қайта тірілуі жердің жемістерін бейнелейді, олар қыста өліп, көктемде қайта жанданады. Геард "[Роман, 1955] ежелгі көл ауылының тұрғындары ежелгі құдайға табынған ғибадатханасы болған жердің үстінде" суға батып кетеді. Джереми Хукер Геардтың "барлық нәрсенің түп анасының суларына қайта оралатынын" айтады.