Спам поэзиясы: электрондық хаттардан туған өлеңдер

Кіріспе

Спам поэзиясы – спам электрондық пошта тақырыптарынан немесе мазмұнынан жасалған поэтикалық өлеңдер.

Тарих

Бірнеше авторлар спам поэзиясын жасағанын мәлімдеді, бірақ оның бір ғана бастауы туралы пікір білдірілген жоқ. Алғашқы мысалдар 2000 жылы Satire Wire сайтында өткен спам поэзиясы байқауынан келген. Канадалық ақын Роб Рид 2003 жылдың қыркүйегінде Daily Treated Spam электрондық пошта сериясы арқылы «жазылушылар» тобына спам өлеңдерін жаза бастады. Алғашқы екі жылдық іріктеме 2005 жылы BookThug баспасынан O Spam, Poams: Selected Daily Treated Spam деген атпен жарық көрді. Daily Treated Spam 2011 жылға дейін жалғасты, ал 2020 жылдың тамызында Spamdemic деген қосымша атауы бар жаңа серия басталды. Аниматор Дон Герцфельдт 2004 жылы өндіріс журналында спам өлеңдерін жаза бастады. Аудармашы Хорхе Кандейас 2003 жылдың 5 мамырынан 2004 жылдың 5 мамырына дейін күн сайын португал тілінде «спам» өлеңдерін жазды, спам хабарламаларының тақырыптарын атау және шабыт көзі ретінде пайдаланды. 2005 жылы IZEN баспасы endwar-дың Machine Language кітабын жариялады, одан кейін 2006 жылы Machine Language, Version 2.1 басылымы жарық көрді. Соңғы басылымға Microsoft Sam оқыған поэзия CD-сі және Майкл Труманның айналмалы музыкалық дыбыстары қосылды, ол автоматты оқуды да өзгертті. Әр басылымда endwar редактор ретінде көрсетілген, бірақ екінші басылымда ол кесу әдісін қолданғанын және бірінші басылымнан қысқа бөлімдерді біріктіргенін мойындады, бұл оның туындысына көбірек авторлық құқық берді. Бұл туындылар сондай-ақ 2006 жылдың 1 сәуірінде Кливлендтегі 324 галереяда өткен «Blends & Bridges» көркем және бейне поэзия көрмесінің ашылуында endwar оқыды, ал Труманның дыбыстары қосымша сүйемелдеді. Экспериментатор ақын endwar 1995 жылы Ficus Strangulensis, тағы бір экспериментатор ақынмен бірлескен жұмысын, IZEN баспасынан шыққан Dutch Schultz-тің соңғы сөздерін кездейсоқ мәтін поэзиясын жасаудағы бұрынғы тәжірибе ретінде келтірді. Бұл жағдайда бағдарламалық құрал 1935 жылы The New York Times газетінде жарияланған Dutch Schultz-тің ерекше соңғы сөздерінің мәтінін өзгертті, сондай-ақ Брион Гиссин мен Уильям С. Берроуздың кесу әсерімен, тіпті Throbbing Gristle және Дэвид Боуи музыканттарының ықпалымен. Endwar-дың поэзиясының нұсқалары үшін спамның пайдалы бөліктері, яғни жарнама емес, спам сүзгілерін алдау үшін тағайындалған кездейсоқ сөздер, endwar «паратекст» деп атайды. Endwar-дың пікірінше, «паратексттің эволюциясының әсері компьютерлердің бір-бірімен сөйлесуді үйренуі, яғни белгілі бір дәрежеде адам мәтіндерін имитациялауы» болып табылады. Жарнамалар – бұл бір электрондық пошта арқылы жазылған адамдар арасындағы әңгіме. 2008 жылы Blackheath Books баспасы Бен Майерстің «Спам: электрондық поштадан шабыттанған өлеңдер» атты кітабын жариялады. Майерс 1999 жылдан бері спам өлеңдерін жазып келе жатқанын мәлімдеді. Поэзияны жасау процесі Гиссин мен Берроуздың кесу әдісіне ұқсас, онда хабарламалардың жеке тақырыптары поэтикалық формада біріктіріледі, поэзия жасау шығармашылықтан гөрі күтпеген нәрсеге назар аударумен байланысты. Соңғы нәтиже автор қалаған кез келген әдеби формаға айналуы мүмкін: хайку, нақты поэзия, лимерик, дада және т.б. Осылайша, спам поэзиясы – әдеби форма емес, поэзия жасау құралы. Бұған ұқсас түсінік – спам-лит, онда спам хабарламаларына мағынасыз өлеңдер мен проза фрагменттері енгізіледі. Кейбір фрагменттер түпнұсқа мазмұн, ал қалғандары қоғамдық домендегі туындылардың бөліктері немесе жиынтығы. Бұл термин 2002 жылы Poetics тізімдегі мүшесі тарапынан қолданылды. 2006 жылдың тамызында NPR-дің Morning Edition бағдарламасынан Дэвид Кестенбаум «Әдеби спам» туралы хабарлама жариялады. Кестенбаумның сөзіне сүйенсек, бағдарламашы Пол Грэм «спамды нақты электрондық поштадан қалай ажырату керектігін анықтау үшін бағдарлама жазды. Оны оқыту үшін ол оған көптеген спам және жеке электрондық пошта үлгілерін берді». Біраз уақыттан кейін спамдер Грэмнің спамға қарсы кодын айналып өту үшін ұзақ уақыттан бері қайтыс болған ақындар мен жазушылардың туындыларын тапты.

Several writers have claimed to have created spam poetry, and consensus has not emerged about a single origin. Some early examples come from a spam poetry competition held in 2000 by the website Satire Wire. Canadian poet Rob Read began writing and sending out spam poems to a group of 'subscribers' through his Daily Treated Spam email series in September, 2003. A selection from the first two years were published as O Spam, Poams: Selected Daily Treated Spam in 2005 by BookThug. Daily Treated Spam continued until 2011, and a new series, subtitled Spamdemic, began in August 2020. Animator Don Hertzfeldt began writing spam poems in his production journal in 2004. Translator Jorge Candeias wrote Portuguese "spoems" daily, between 5 May 2003 and 5 May 2004, using spam subject lines as title and inspiration. A book entitled Machine Language by endwar was published in 2005 by IZEN and was followed by Machine Language, Version 2.1 also by endwar in 2006. The latter edition includes a CD of spoetry read by Microsoft Sam and set to ambient musical sounds by Michael Truman who also tweaked the automated readings. Each edition indicates endwar as editor, but in the second edition he has admitted to using cut up technique and having combined shorter pieces from the first edition, which lends more authorship to him in his creation. These pieces were also read at the opening of Blends & Bridges, a concrete and visual poetry show at Gallery 324 in Cleveland, Ohio, on April 1, 2006, by endwar with the sounds by Truman backing. The experimental poet, endwar, cites his own collaboration with Ficus Strangulensis, the experimental poet, in 1995, The Further Last Words of Dutch Schultz published by IZEN as an earlier experiment in generating random text poetry, in this case, the software altered text of the bizarre last words of Dutch Schultz as published in The New York Times in 1935, as well as the cut up influences of Brion Gysin and William S. Burroughs and even the musicians Throbbing Gristle and David Bowie. The useful bits of spam for purposes of endwar's variation of spoetry, i. e., the part that is not the advertisement, but the random words assigned to trick spam filters, endwar calls "paratext". Endwar indicates that, in his view, "the effect of the evolution of paratext is that computers are learning to talk to each other by in some sense imitating human texts." The advertisements are the human to human conversation in the same email sources. A book entitled 'Spam: E mail Inspired Poems' by Ben Myers was published in 2008 by Blackheath Books Myers claims to have been writing spam poems since 1999. The creation of spoetry is similar to Gysin and Burroughs's cut up technique in that individual subject lines of messages are pieced together in poetic form; making the creation of spoetry an exercise not in creativity as much as in having an eye for the unexpected. The end result can be crafted into any literary form the author desires: haiku, concrete poetry, limerick, dada, and so on. Thus, spoetry is not a literary form but rather a means of creating poetry. A related concept is spam lit, where snippets of nonsensical verse and prose are embedded in spam e mail messages. Some of the snippets are original content, others are passages or conglomerations from public domain works. The term was coined by a member of the Poetics listserv in 2002. In August 2006, David Kestenbaum of NPR's Morning Edition broadcast a story on "Literary Spam". Kestenbaum notes that Paul Graham, a programmer, "wrote a program to find out how to best separate spam from real e mail. To train it, he fed it a good helping of spam and a separate sample of real e mail." Soon, spammers discovered the works of long dead poets and writers as one way to circumvent Graham's anti spam code.