Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Пиналь-де-Амолес – Мексиканың орталық бөлігіндегі Керетаро штатындағы Пиналь-де-Амолес муниципалитетіне қарасты қала. Ол Солтүстік Керетародан Гуанахуато, Идальго және Сан-Луис-Потосиге дейін созылатын Сьерра-Горда аймағының бір бөлігі болып табылады. Муниципалитет аумағының 88 пайызы Сьерра-Горда биосфералық қорығынан тұрады. Муниципалитетте кең аумақты орман және аймақтағы ең биік тау шыңдары бар, олар солтүстік және шығыстағы ылғалды жерлерді оңтүстік және батыстағы құрғақ жерлерден бөліп тұрады. Қала 17 ғасырда кеншілер лагері ретінде құрылған. Дегенмен, аймақтағы кен өндірісінің көп бөлігі тоқтатылған, және экотуризмді дамытуға және кен өндірісін қайта жандандыруға жасалған әрекеттерге қарамастан, муниципалитет Мексикадағы ең кедей муниципалитеттердің бірі болып табылады. Бұл көптеген тұрғындардың Мексика мен АҚШ-тың үлкен қалаларына жұмыс табу үшін көшіп кетуіне әкеп соқты, содан кейін олар үйлеріне ақша жібереді. Қазіргі таңда осы ақшалай аударымдар жергілікті экономикадан әлдеқайда басым.
Pinal de Amoles is a town located in Pinal de Amoles Municipality in the state of Querétaro in central Mexico. It is part of the Sierra Gorda region which stretches over northern Querétaro into Guanajuato, Hidalgo and San Luis Potosí, with 88% of the municipality's land comprising the Sierra Gorda Biosphere Reserve. The municipality contains large areas of forests and the highest peaks in the region, which separate the wetter areas of both the north and east from the drier areas of the south and west. The town began as a mining camp in the 17th century. However, most mining in the area has disappeared and the municipality is one of the poorest in Mexico, despite recent efforts to promote ecotourism and restart mining. This has led a large number of residents to migrate to larger cities in Mexico and to the United States to work, sending remittances back home. These remittances now overshadow the locally generated economy.
Қала
Пиналь-де-Амоль қаласы 17 ғасырдың басында Real de San José de Amoles ретінде кеншілер лагері ретінде құрылған. Бүгінде кен өндірісінің көп бөлігі тоқтап қалған, бірақ қала әлі де сақталған. Ол штаттың астанасынан 153 шақырым солтүстікке қарай, 120-шы федералды тас жолының бойында орналасқан, бұл жол оны оңтүстіктегі Сан-Хуан-дель-Рио және солтүстіктегі Сан-Луис-Потоси штатымен байланыстырады. Қала теңіз деңгейінен 2320 метр биіктікте, таудың шағын жазық жерлерінде орналасқан, халқы 1582 адамды құрайды (2005 жылғы мәлімет бойынша). Осы себепті қалада тар, иірім көшелер мен көптеген еңістер бар. Көшелердің көпшілігі таспен төселген, ал көптеген үйлер қызыл, охр немесе сары түске боялған, әртүрлі түсті балконды. Мұнда муниципалды базар жоқ, бірақ дәстүрлі тіангуис жексенбі күндері өткізіледі. Онда негізгі тауарлар, әсіресе маусымдық жергілікті жеміс-жидектер мен көкөністер сатылады. Сонымен қатар, жергілікті кофе және пан де пульке (пульке наны) сияқты нан өнімдері де ұсынылады. Қала орталығы – Сан-Хосе шіркеуіне қарап тұрған өте кішкентай алаң, ол Әулие Жозефке арналған. Сан-Хосе шіркеуі 1770 жылы салына бастап, 1771 жылы ашылған. Оның қарапайым дизайны бар және қасбетінде дәстүрлі фронтон орналасқан. Оң жағында үш қабаттан тұратын қоңырау мұнарасы бар. Ауылдық елді мекендер өскен сайын жаңа шіркеулер ашылды. Сан-Хосе шіркеуі 1770 жылы салынды. Букарели миссиясын 1775 жылы Гуадалупе Сориано құрды. Ол сондай-ақ Сан-Антонио Эсканеллилладағы шіркеуді де салдырды. 2001-2003 жылдары жергілікті шатқалдардағы суды тазартатын сияқты экологиялық жобалар іске қосылды.
The town of Pinal de Amoles, was founded as Real de San José de Amoles, in the early 17th century as a mining camp. Today, much of that mining has disappeared, but the town remains. It is located 153 km north of the state capital, straddling Federal Highway 120, which connects it to San Juan del Río in the south and the state of San Luis Potosí in the north. The town located at an altitude of 2,320 meters above sea level, on small flat spaces on a mountain with a population of 1,582 (2005). For this reason, it has narrow winding streets and many inclines. Most of the streets are of cobblestone and many houses are painted red, ochre or yellow, with colorful balconies. There is no municipal market but the traditional tianguis is held on Sundays. This features basic products, especially locally produced fruits and vegetables in season. It also features locally produced coffee and breads such as pan de pulque (pulque bread). The town center consists of a very small plaza which fronts the local parish church of San José, dedicated to Saint Joseph. The San José Church was begun in 1770 and inaugurated in 1771. It has a simple design with a traditional pediment on its facade. On the right hand side, there is a bell tower with three levels. As municipality's settlements grew, new churches were established. The church of San Jose was constructed in 1770. The Bucarieli Mission was founded by Guadalupe Soriano in 1775. He also built the church at San Antonio Escanelilla. Ecological projects such as those to clean the waters in local canyons were begun between 2001 and 2003.
Қоршаған орта
Сиерра-Горданың қалған бөлігі сияқты, Пиналь-де-Амоль де өте қиын-қыстау жерлермен сипатталады, оның ішінде каньондар мен тік таулар бар. Аймақ өте биік шыңдарымен, кішкентай жазықтармен және үстірттермен сипатталатын жерде орналасқан. Биіктігі Хуахалес ауылында 839 м теңіз деңгейінен басталып, Серро-де-ла-Калентурада 3350 м теңіз деңгейіне жетеді, ол штаттағы ең биік нүкте болып табылады. Пиналь-де-Амольс аймақтың ең биік шыңдарын ұсынады, олар солтүстік және шығыстағы ылғалды жерлерді оңтүстік және батыстағы жартылай шөлейтті аймақтардан бөліп тұрады, себебі таулар Мексика шығанағынан келетін ылғалды тоқтатады. Көптеген тау жыныстары шөгінді, оның 45%-ы әктас. 15%-ы интрузивті вулканизм тау жыныстарынан тұрады. Муниципалитеттің солтүстігінде жапырақты тропикалық орман басым, ол құрғақ маусымда көптеген жапырақтарын төгеді. Орталық және солтүстік-батыс бөліктерінде қарағай және емен ормандары кең таралған. 2000 м биіктіктен жоғары қарағай және инелік емен ормандары жиі кездеседі. Муниципалитет орман ресурстарымен бай, ол оның ең маңызды табиғи байлығы болып табылады. Жануарлар дүниесі әртүрлі, олардың ішінде ақ құйрықты бұғы, пума, тигриллер (Leopardus tigrinus немесе Leopardus wiedii), бобкат, койот, енот, опоссум, армадил, түлкі, скункс, қоян және заяц бар. Құстар да түрлі-түрлі, олардың ішінде ұсақ тоқыл, американдық алтынқұс, тараншы, тотық, ара және қарға кездеседі. Жыртқыштардың ішінде кезбе жылан мен коралл жыланы, сондай-ақ "өзен шағаласы" немесе акамая бар. Климаттың үш негізгі түрі бар. Біріншісі - орташа және ылғалды, жазда жаңбыр жауады және жылдық орташа температурасы 12-18°C аралығында. Қыста жаңбыр аз жауады, бірақ жылдық орташа мөлшері шамамен 850 мм. Бұл климат 2000 м биіктіктен жоғары орналасқан жерлерде басым. 18-22°C орташа жылдық температурасы бар жартылай ыстық және құрғақ климат аймақтарында жазда жаңбыр жауады, ал қыста жаңбыр аз жауады. Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері шамамен 500 мм. Жартылай ыстық және ылғалды климат аймақтарында жауын-шашын мөлшері ұқсас, бірақ орташа жауын-шашын мөлшері 1000 мм-ден сәл кем. Жазда ыстық және ылғалды болады. Соңғы күрделі суықтар, аяз және қар 2007 және 2010 жылдары болды, ең биік орналасқан Сан-Гаспар сияқты ауылдар ең көп зардап шекті. Мұз бен қар 120 тас жолында жүруді қауіпті етеді, себебі онда көптеген бұрылыстар бар. Муниципалитеттің көп бөлігі әртүрлі орман түрлерімен жабылған, және осы орман оның негізгі табиғи ресурсы болып табылады. Пиналь-де-Амольс - бұл мәселе ең өткір тұрған Сьерра-Горда муниципалитеттерінің бірі. Аймақтың қиын-қыстау жері көптеген шарлауықтарға, ормандарға, каньондарға, бұлақтарға және басқа да табиғи көрікті жерлерге мүмкіндік береді. Эль-Чувехе штаттағы ең үлкен шарлауықтардың бірі болып табылады, оның биіктігі отыз метрге жуық, және таулар мен өсімдіктермен қоршалған күшті және тұрақты су ағыны бар. Жаяу серуендеу, кемпинг және құс бақылау сияқты іс-шараларға қатысуға болады, аралар мен ақ құйрықты бұғыларды көруге болады, бірақ олардың саны бұрынғыдан азайған. Шарлауыққа парктің кіреберісінен бірнеше шақырым қашықтықта жетуге болады, және оған тек жаяу ғана жетуге болады. Бұл хуастека мәдениетінің әсері хуапанго музыкасы мен биінің дәстүрінде жақсы көрінеді, ол мұнда және Сьерра-Горданың басқа ауылдарында, мысалы, Шичу және Сан-Хоакинде, оған арналған фестивальдармен ең жақсы көрінеді. Пиналь-де-Амольс хуапанго музыканттары әндер мен ән мәтіндерін импровизациялау қабілетімен танымал. Биылғы жылы бұл жарысқа 400-ден астам жұп тіркелді, ал іс-шараға 10 000-ға жуық көрермен қатысты, себебі бұл шара жыл сайын өсіп келеді.
Like the rest of the Sierra Gorda region, Pinal de Amoles is marked by very rugged terrain, which includes canyons and steep mountains. The area is located in an area with extremely high peaks with small flat areas and mesas. The altitude varies between 839masl at the community of Huajales to 3350masl at the Cerro de la Calentura, which is also the highest point in the state. Pinal de Amoles represents the highest peaks of this region, which essentially separate the wetter lands to the north and east from the semi arid areas of the south and west as the mountains block moisture coming in from the Gulf of Mexico. Most of the rock is sedimentary, with about 45% limestone. About 15% is intrusive volcanic rock. The north of the municipality is dominated by deciduous rainforest, which loses much of its leaves in the dry season. The center and northwest are dominated by pine and oak forests. Pine and holm oak forests are found mostly above 2,000 masl. The forests of the municipality are its most important natural resource. The types of wildlife is very varied and includes white tailed deer, pumas, tigrillos (Leopardus tigrinus or Leopardus wiedii), bobcats, coyotes, raccoons, opossums, armadillos, foxes, skunks, hares and rabbits. Birds are especially varied and include woodpeckers, American goldfinches, sparrows, parrots, macaws and ravens. Reptiles include rattlesnakes and coral snakes as well as “river shrimp” or acamaya. There three main types of climate. The first is temperate and humid, with rains in the summer and an average annual temperature of between 12 and 18C. There is little rain in the winter but the annual average is about 850mm. This climate prevails at altitudes over 2,000 masl. There is a semi hot and dry climate in areas with average annual temperatures between 18 and 22C with rains in the summer and little rain in winter. Average annual precipitation is about 500mm. Areas with a semi hot and humid climates have similar rainfall patterns but with an average rainfall of just under 1000mm. Summers here are hot and humid. Recent significant freezes, frosts and snows have occurred in 2007 and 2010 with very high altitude communities such as San Gaspar most affected. The ice and snow make driving dangerous on Highway 120, as it has an abundance of curves. Most of the municipality is covered in forest of one type or another, and these forests are its main natural resource. Pinal de Amoles is one of the Sierra Gorda municipalities where this problem is the most serious. The rugged terrain of the area gives rise to a number of waterfalls, forests, canyons, springs and other natural attractions. El Chuveje is one of the largest waterfalls in the state, measuring about thirty meters high and with a strong steady fall of water surrounded by mountains and vegetation. Activities include hiking, camping and bird watching with macaws and white tailed deer still to be seen although there are fewer than in the past. The waterfall is located a couple of kilometers from the park entrance and can only be reached by foot. This Huasteca influence is best seen in the tradition of Huapango music and dance, which is strongest here and in other Sierra Gorda communities such as Xichú and San Joaquín, where there are festivals dedicated to it. Huapango musicians from Pinal de Amoles are noted for their ability to improvise melodies and lyrics, In this year, there were more than 400 couples registered in the competition with about 10,000 spectators in attendance, as the event grows each year.
Экономика
Жалпы халықтың небары 18 пайызынан астамы экономикалық жағынан белсенді. Олардың 50 пайызынан астамы ауыл шаруашылығына, мал шаруашылығына, орман шаруашылығына, балық аулауға және аң аулауға арналған. Халықтың шамамен 17 пайызы тау-кен өнеркәсібіне, инфрақұрылымға және құрылысқа жұмсалады. Өндіріспен айналысатындардың үлесі тек 3 пайызды құрайды, олардың көп бөлігі қолөнерге қатысты. Аймақтағы қолөнер бұйымдарына былғары, пальма жапырақтары, күміс, алтын, сым, жүн, ағаш және тастан жасалған заттар жатады. Шамамен 21 пайызы қызмет көрсету, туризм және жалпы саудамен айналысады. Потрерильостағы Лас-Транкас кемпингі – муниципалитет орталығынан тыс орналасқан кемпинг. 2010 жылдың қараша айында Сьерра-Гордадағы алғашқы экстремалды спорт нысаны – шамамен жүз метрлік және тар, терең шатқалды кесіп өтетін зиплайн орнатылды. Экотуризмге арналған бір орын – муниципалитет орталығының жанында орналасқан Куатро-Палос ауылы, онда отыз үй бар. Бұл Сьерра-Горда экологиялық тобы құрған он екі кемпингтің бірі. Бұл ұйым экологиялық тұрғыдан сезімтал технологияларға негізделген балама экономиканы дамытуға бағытталған азаматтық қоғамдық ұйым. Ауылдағы шамамен отыз әйел кемпингте кооператив ретінде жұмыс істейді. Кемпингте құрғақ дәретханалар бар, онда әк, пісіру шайыры және күн энергиясы компост өндіру үшін қолданылады. Сондай-ақ, бірнеше күн панелі орнатылған. Сонымен қатар, шағын археологиялық және тарихи ескерткіштер де бар. Пиналь-де-Амольде осы ескерткіштерді тонау мәселесі туындаған, бірақ қазір бұл әрекеттерді тоқтату және осы орындарға негізделген туристік маршруттар құру бағдарламалары іске қосылды. БҰҰ Даму бағдарламасы бойынша, бұл аймақ табысы ең төмен елдердің және экономикалық жағынан маргинализация деңгейі жоғары аймақтардың бірі. Тұрғындардың шамамен 18 пайызы ғана экономикалық жағынан белсенді, олардың 45 пайызы үй шаруасымен айналысады, ал қалғаны студенттер мен зейнеткерлер. Осы себепті, осы муниципалитеттен және Сьерра-Горданың басқа аймақтарынан көптеген адамдар Мексика мен АҚШ қалаларына жұмыс іздеу үшін көшіп кетті. Муниципалитет есебі бойынша, халықтың шамамен 35 пайызы шетелге көшіп кеткен, бұл шамамен 8 мың адамды құрайды. Басқалар бұл көрсеткіш одан да жоғары болуы мүмкін екенін айтады, мысалы, әрбір отбасыға АҚШ-та төрт адамдан келеді. Керетаро штатының қанша тұрғыны АҚШ-қа жұмыс істеуге кеткенін және олардың жыл сайын елге қанша ақша жібергенін нақты білуге болмайды. Алайда, Сьерра-Горда аймағы күніне 50 000 – 100 000 АҚШ доллары немесе жылына 18,2 миллион доллар көлемінде ақша алады деп есептеледі. Бұл Пиналь-де-Амоль муниципалитетінің бюджетінен асып түседі. Осы ақша аударымдары шағын дүкендерден, мал шаруашылығынан және ауыл шаруашылығынан жергілікті тұрғындар табатын табысқа қарағанда маңыздырақ айналды. Пиналь-де-Амоль және Сьерра-Горданың басқа аймақтарында доллар экономиканың бір бөлігіне айналды, әсіресе Рождество мезгілінде, көптеген адамдар мерекелік кезеңде отбасыларына қайтып келеді. Бұл көптеген кәсіпорындардың, соның ішінде мейрамханалар мен барлардың долларды төлем құралы ретінде қабылдауына әкелді. Көптеген отбасылар оны аймақтық валюта ретінде пайдаланады. Бұл ақша отбасыларға тікелей жұмсалатын ғана емес, сонымен қатар бірқатар қоғамдық жобалардың қаржыландырылуына да негіз болады. 2000-шы жылдардың басында Керетародан келген мигранттар өздерінің туған жерлеріндегі қоғамдық жобаларды қолдау үшін Сьерра-Горда мигранттар клубтары федерациясын құрды. Ол 27 кіші топтан тұрады, олардың сегізі Пина-де-Амольден, экономикалық дамуды ынталандыру мақсатында құрылған. "Queretaro Unidos Tres por Uno" бағдарламасы бойынша, шетелде тұратын тұрғындар жіберген әрбір долларға федералды және штаттық үкіметтер үш доллар қосады, бұл Secretaria de Desarrollo Sustentable демеушілігімен жүзеге асырылатын жалпыұлттық бағдарламаның бір бөлігі. Көптеген жобалар жол төсеуге, сумен жабдықтауға және кәріз жүйесіне қатысты, сонымен қатар электр желілері, мектептер, денсаулық сақтау орталықтары және компьютерлік жабдықтар да кірді. 2006 және 2007 жылдары 16 тұрғынның қаза болуы және жұмыссыздық 2007 жылы муниципалитетті АҚШ-қа заңды эмиграцияны ынталандыруға итермеледі. Осы мақсатта қалалық ресурстар бөлінді және тұрғындарға виза алуға көмектесу үшін АҚШ елшілігімен байланыс орнатылды. 2007 жылы бағдарлама арқылы қырық тұрғын заңды жұмыс визасын алды, олардың көпшілігі Калифорния штатының Эскондидо қаласына барды. Осы өтініштердің әрқайсысы муниципалитетке 5000 песоға, солтүстікке жол ақысын қоса алғанда, түсті.
Only just over eighteen percent of the total population is economically active. Just over 50% of these are dedicated to agriculture, livestock, forestry, fishing and hunting. Just under seventeen percent of the population is dedicated to mining, infrastructure and construction. Only three percent are dedicated to manufacturing, mostly handcrafts. Handcrafts in the area include objects made from leather, palm fronds, silver, gold, wire, wool, wood and stone. About twenty one percent are dedicated to services, tourism and general commerce. Campamento Las Trancas in Potrerillos is a camping location just outside the municipal seat. In November 2010, it installed the first extreme sporting facility in the Sierra Gorda, a zip line which measures about one hundred meters and crosses a deep narrow canyon. One ecotourism site is in Cuatro Palos, a village of thirty homes just outside the municipal seat. It is a campground which is one of twelve founded by the Sierra Gorda Ecological Group, a civil society organization dedicated to promoting alternative economies based on ecologically sensitive technologies. About thirty women from the village work at the campground as a cooperative. The campground has dry toilets in which lime, sawdust and solar energy are used to produce compost. There have also been some solar panels installed. There are also a number of small archeological sites and historic monuments. Pinal de Amoles has had problems with the sacking of these sites, but now programs have been started to halt this activity and create tourist routes based on the sites. with the lowest levels of income by the United Nations Development Programme. and one of the highest levels of economic marginalization. Only about 18% of the residents are economically active, 45% of which are homemakers, with the rest students and retirees. For this reason, many from this municipality and others from the Sierra Gorda, have migrated out to cities in Mexico and to the United States in order to work. The municipality estimates that about 35% of its population has migrated abroad, equaling about 8 thousand people. Others suggest the numbers are even higher, with an estimate of four people in the United States for each family here. No one knows exactly how many from the state of Querétaro have gone to the U. S. to work or the amount which is sent back in remittances each year. However, it is estimated that the Sierra Gorda region receives between 50,000 and US$100,000 per day or 18.2 million dollars each year. This is larger than the municipal budget of Pinal de Amoles. These remittances have come to overshadow earnings made locally from small shops, livestock and agriculture. In Pinal de Amoles and other areas of the Sierra Gorda, the dollar has become part of the economy, especially around Christmas when many come back to visit families for the holiday season. This has led to many businesses accepting the dollar as a medium of exchange in many businesses including restaurants and bars. Many families now use it as a regional currency. This money is not only sent back directly to families but is also the basis for a number of public works projects. In the early 2000s, migrants from Querétaro formed a Federación de Clubes de Migrantes de la Sierra Gorda, in order to donate to public works projects in their hometowns. It consists of twenty seven smaller groups, eight of which are from Pina de Amoles, to spur economic development. Under a program "Queretaro Unidos Tres por Uno" each dollar sent by residents abroad is matched by the federal and state governments to three dollars as part of a nationwide program sponsored by the Secretaria de Desarrollo Sustentable. Most of the projects have been related to paving, running water and sewerage, but have also included electrical networks, schools, health centers and computer equipment. The death of sixteen residents in 2006 and 2007 and the lack of employment pushed the municipality in 2007 to start promoting legal emigration to the United States. For this purpose, municipal resources have been budgeted, and a liaison with the U. S. embassy established to help residents get visas. In 2007, forty residents succeeded in getting legal work visas through the program, who mostly went to Escondido, California. Each of these applications cost the municipality 5,000 pesos, which includes transportation north.
Көлік және байланыс
Муниципалитетте 399,4 км жол бар, оның ішінде 56 км федералды трасса. Дегенмен, оның шамамен 40 пайызы – 70 пайызға жуық ауылдарды байланыстыратын топырақ жолдар. Муниципалитет арқылы Керетаро қаласы мен Мехико қаласынан Жалпанға қатынайтын автобус қызметі бар. Аймақтық газеттерге «Voz de la Sierra», «Mensajero de la Sierra», «La Versión», «El Observador» және «Sierra Gorda» жатады. Штаттық газеттерге «La Sombra de Arteaga», «Noticias» және «Diario de Querétaro» кіреді.
The municipality has 399.4 km of roadway, which includes 56 km of federal highway. However, about 40% is dirt road linking about 70% of the communities. There is bus service that passes through the municipality on its way to Jalpan from both the city of Querétaro and Mexico City. Regional newspapers include : Voz de la Sierra, Mensajero de la Sierra, La Versión, El Observador and Sierra Gorda. State papers include La Sombra de Arteaga, Noticias and Diario de Querétaro.