Кіріспе
1930 жылы Аллахабадта Мұхаммед Иқбалдың сөйлеген сөзі Пакистан тарихындағы ең белгілі сөздердің бірі, ғалым Сэр Мұхаммед Иқбалдың айтқан сөзі. Иқбал бұл сөзді 1930 жылдың 29 желтоқсанында, Аллахабад қаласында өткен Бүкіл Үндістан Мұсылман Лигасының 21-ші жылдық мәжілісінде жеткізді. Бұл сөзүндө Иқбал Солтүстік-Батыс Үндістандағы мұсылман көпшілігі тұратын провинциялар үшін тәуелсіз мемлекеттер құру туралы көзқарасын ұсынды. Осылайша ол, кейін екі ұлт теориясы деп аталатын идеяны тұжырымдаған алғашқы саясаткер болды – мұсылмандар ерекше ұлт және олар Үндістанның басқа аймақтары мен қауымдастықтарынан саяси тәуелсіздікке лайық. Аллама Иқбал Үндістан мұсылмандарын ұлт деп анықтады және олар ұлт ретінде мойындалмаса, федеративтік жүйеде мұсылман көпшілігінің аймақтарына индус көпшілігінің аймақтарына берілгендей құқықтар берілмесе, елде тыныштық орнату мүмкін емес деді. Бұл мұсылмандар мен индустардың әрқайсысының мәдени құндылықтарына сәйкес дамуының жалғыз жолы еді. Сөйлеген сөзінде ол христиан дінінен өзгеше, исламның «заңдық ұғымдарымен» және «қоғамдық маңызымен» келгенін, оның «діни идеалдарының» әлеуметтік тәртіптен ажыратылмайтынын атап өтті: «Сондықтан, ұлттық принциптерге негізделген саясатты құру, егер ол исламдық ынтымақтастық принципін жоюды білдірсе, мұсылман үшін ойға келмейді». Иқбал мұсылман қауымдастықтарының саяси біртүтастығының қажеттілігін ғана емес, сонымен қатар мұсылман халқының исламдық принциптерге негізделмеген кеңінен тараған қоғамға сіңісіп кетуінің дұрыс еместігін де көрсетті. Алайда, ол өзінің идеалды ислам мемлекетінің теократиялық болады ма деген сұраққа жауап бермеді, тіпті секуляризм мен ұлтшылдықты да қабылдамады. Иқбалдың өмірінің соңғы жылдары саяси қызметке толы болды. Ол Лигаға саяси және қаржылық қолдау көрсету үшін Еуропа мен Батыс Азияны аралап, 1932 жылғы сөйлеген сөзінде және үшінші дөңгелек үстел конференциясындағы пікірлерінде Конгресске және мұсылман провинцияларына елеулі автономия немесе тәуелсіздіксіз билікті беру ұсыныстарына қарсы шықты. Жеке мемлекет құру идеясы көптеген мәселелерге негізделген, біріншісі – мұсылмандардың құлдырауы мен деградациясы. Мұсылман мемлекеттерінің көпшілігі еуропалық мемлекеттердің колонияларына айналды. Содан кейін өнеркәсіптік революция, ғылым мен технологияның дамуы еуропалық елдердің эксклюзивті құқығы болды. Сондықтан мұсылмандар арасында неліктен құлдырау және деградация басталды деген сұрақ туындады. Екінші мәселе – мұсылмандардың жалпы жандануы мен қайта өркендеуіне қалай жұмыс істеу керектігі және мұсылмандар қалай құлдыраудан арылып, халықаралық жүйеде лайықты орнын қайта иеленуі керектігі туралы болды. Үшінші мәселе – Оңтүстік Азия мұсылмандары үшін, олар мұсылмандардың жалпы проблемаларын бөлісетін, құлдырау мен деградация мәселесін бөлісетін, бірақ оған қоса Британдық Үндістанға қатысты нақты проблемалар бар еді және мұсылмандардың алдындағы маңызды мәселелердің бірі – азшылық мәселесі, көпшілігі мұсылман емес еді. Британдық Үндістанда проблема басқа қауымның үстемдігіне ұшырауы мүмкін еді, сондықтан олар өздерінің жеке басын, құндылықтарын, мәдениетін, сондай-ақ мұраларын және өркениеттерін ерекшелендірді, олар бұл оларға ерекше, ерекше және эксклюзивті жеке басын береді деп ойлады. Олар жай ғана азшылық емес, бір қауым, бір ұлт еді. Себебі олар көпшілік қауымға сіңіп кетуді қаламады.
The Allahabad Address was a speech by scholar, Sir Muhammad Iqbal, one of the best known in Pakistani history. It was delivered by Iqbal during the 21st annual session of the All India Muslim League, on the afternoon of Monday, 29 December 1930, at Allahabad in United Provinces (U. P.). In this address Iqbal outlined a vision of independent states for the great Muslim majority provinces in northwestern India, thus becoming the first politician to articulate what would become known as the Two nation theory—that Muslims are a distinct nation and thus deserve political independence from other regions and communities of India. Allama Iqbal defined the Muslims of India as a nation and suggested that there could be no possibility of peace in the country unless and until they were recognized as a nation and under a federal system, the Muslim majority units were given the same privileges which were to be given to the Hindu majority units. It was the only way in which both the Muslims and the Hindus could prosper in accordance with their respective cultural values. In his speech, he emphasized that unlike Christianity, Islam came with "legal concepts" with "civic significance," with its "religious ideals" considered as inseparable from social order: "therefore, the construction of a policy on national lines, if it means a displacement of the Islamic principle of solidarity, is simply unthinkable to a Muslim." Iqbal thus stressed not only the need for the political unity of Muslim communities but the undesirability of blending the Muslim population into a wider society not based on Islamic principles. However, he would not elucidate or specify if his ideal Islamic state would construe a theocracy, even as he rejected secularism and nationalism. The latter part of Iqbal's life was concentrated on political activity. He would travel across Europe and West Asia to garner political and financial support for the League, and he reiterated his ideas in his 1932 address, and during the Third Round Table Conference, he opposed the Congress and proposals for transfer of power without considerable autonomy or independence for Muslim provinces. The Idea of separate Homeland based on many issues, the first was the decline and degeneration of the Muslims. Most of the Muslim states became the colonies of the European states. Then the industrial revolution, development of science and technology became a preserve of the European nations. So, the question for Muslims was why the decline and degeneration have set in among the Muslims. The second issue was how to work for revival and regeneration of Muslims in general and how Muslims could overcome the decline and again assume their rightful place in the international system. The third issue was specific to the Muslims of South Asia who shared the problems of the Muslims as a whole, problem of decline and degeneration but in addition to this certain specific problems which pertain to British India and one important problem which Muslim faced was that that of minority, the majority were not Muslims and this makes the situation in British India different from the situation in the Middle Eastern Countries where Muslims were in majority. In British India the problem was that they could be overwhelmed by the other community, therefore they were emphasizing on their identity, value, culture and also heritage and civilization which they thought and emphasize time and again that it gave them a different, distinct and an exclusive identity. They were not simply a minority but a community and a nation. The reason was that they did not want to be absorbed into the majority community.
Маңыздылық
Иқбалдың сөздері Үндістандағы мұсылман мәселесін күшті және логикалық тұрғыда баяндағаны мәлім болды. Оның сөздері мұсылмандарды неге азшылық емес, саяси бірлік ретінде қарастыру қажеттігін түсіндірді. Оның сөздерінде болашақта өте пайдалы болатын мынадай ойлар айтылды. Аумақтық түзетулер мұсылмандарға өз идеяларына сәйкес дамуға және үмметтің мүддесіне қызмет етуге мүмкіндік береді. Аумақтарды қайта бөлу кейіннен мұсылман отанының идеясын дамытты. Ол бұл ойларын 1936 жылдың мамыр айынан 1937 жылдың қараша айына дейінгі Джиннаға жазған хаттарында жеткізді. Ол мұсылман провинцияларының жеке федерациясын құру туралы айтты. Солтүстік-Батыс Үндістан мен Бенгалия Үндістанда және одан тыс жерлердегі басқа ұлттар сияқты өзін-өзі анықтау құқығына ие деп есептелуі мүмкін. Шариғаттың дамуы еркін мұсылман мемлекеті немесе мемлекеттері болмаса мүмкін емес. Ол мұсылмандарға жеке мүдделерден жоғары тұрып, Исламға адалуға кеңес берді. Қиын уақыттарда Ислам мұсылмандарды сақтап қалды. Дің, мәдениет және тарихи дәстүрлер патриотизмнен артық.