Кіріспе

Жайпур, Үндістанның Раджастан штатының астанасы, 1727 жылы Махарадж Савай Джай Сингх II құрылысын бастады. Математика мен ғылымды ұнататын Джай Сингх қаланың архитектурасын жобалауға көмектесу үшін Бенгалияның брахман ғалымы Видьядар Бхаттачарьядан кеңес алды. Видьядар астрономияға қатысты ежелгі үнді әдебиеттерін, Птолемей мен Эвклидтің кітаптарын қарастырып, жоспарды патшамен талқылады. Стратегиялық жоспармен қала құрылысы 1727 жылы басталды. Басты сарайлар, жолдар мен алаңдарды салуға шамамен 4 жыл уақыт кетті. Қала "Васту-шастра" қағидалары бойынша салынды. Қала тоғыз блокқа бөлінді, оның екеуі мемлекеттік ғимараттар мен сарайларға, ал қалған жетісі халыққа бөлінді. Қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін қамалдың мықты қабырғалары мен жеті қақпа салынды. Сол кездегі қаланың архитектурасы өте жетілген және Үнді субконтинентіндегі ең жақсысы болды. 1876 жылы Уэльс принці Жайпурға келгенде, оны құрметпен қарсы алу үшін қаланың барлық ғимараты қызғылт түске боялды, содан кейін Жайпур «Қызғылт қала» атағын алды. Бүгінгі күнге дейін қаланың таза және кең далалары қызғылт түске боялып, оған ерекше сұлулық сыйлайды. Жайпур мәдени және архитектуралық сұлулығымен бай, оны қаладағы тарихи және эстетикалық орындарда көруге болады. 19 ғасырда қала қарқынды өсіп, гүлденді, 1900 жылға қарай халқы 160 000 адамға жетті. Қаланың кең бульварлары таспен төселді және газ шамдарымен жарықтандырылды. Қалада бірнеше аурухана болды. Басты өнеркәсіптері металл және мәрмәр өңдеу болды, оны 1868 жылы ашылған өнер мектебі дамытты. Қалада үш колледж болды, оның ішінде Санскрит колледжі (1865) және қыздар мектебі (1867) ашылды, бұл шара энигмалық Махарадж Савай Рам Сингх II билігінде қолға алынды. Тәуелсіздік алғаннан кейін Раджастанның княздықтары Үндістан құрамына қайта енді. Тәуелсіздік алғаннан кейін 1956 жылы Жайпур Раджастан штатының астанасы болды.