Кіріспе

Испандық қоғамдық ішімдік ішу әрекеті

Ботеллон (boteˈʎon; испан тілінде "үлкен бөтелке" деген мағынада) – испандықтардың қоғамдық орындарда алкоголь ішіп, әлеуметтесу үшін жиналатын әдеті. Бұл әрекет, әсіресе жасөспірімдер мен жастар арасында, барлар мен клубтардағы ішімдіктердің қымбаттауына жауап ретінде және бір орында көп адаммен кездесу мүмкіндігіне байланысты танымал. Ботеллон – бұл түнгі өмірге балама емес, керісінше, барларға, дискотекаларға немесе клубтарға барар алдында үнемді түрде ішімдік ішудің бір жолы.

Шығу тегі

Ботеллонның бастауы 1980-ші жылдардағы Андалусияға қарайды. Жұмысшылар бақтар мен клубтарда ақша жұмсаудың орнына, алаңдарда немесе саябақтар сияқты ашық ауада ішімдік сатып алып, іше бастады. 1980-ші жылдардың ортасында жастар, әсіресе студенттер ботеллонды қабылдады және ол алғаш рет Пунта-Умбрия (Хуэльва, Испания) қаласында пайда болған деп саналады. Ботеллонның түнгі клубтар мен барлардың ертерек жабылу уақытымен байланысы бар деген пікір бар. Дегенмен, қазіргі күні ботеллон – кең таралған және қабылданған дәстүр, және кейбір қалаларда оны реттеуге рұқсат етіледі.

Сипаттамалары

Botellón әдетте сағат 23:00-де басталып, таңғы сағат 03:00-де аяқталады, содан кейін көптеген адамдар барға немесе клубқа кетеді. Botellón қатысушылары көбінесе жасөспірімдерден бастап жас ересектерге дейін жас адамдар болып табылады. Қатысушылардың көп бөлігі – ерлер, олар топтың шамамен 58%-ын құрайды, ал қалған 42%-ы – әйелдер, олардың үштен екісі (70%) апта сайын botellón-ға қатысады. "El Fenómeno del Botellón" атты зерттеуге сәйкес, Мадрид, Галисия және Хаэн автономды облыстарындағы botellón құбылысын салыстырғанда, botellón кезінде ең танымал сусындар – аралас сусындар, калимотхо (содамен араластырылған шарап) және сыра, ал ең аз таңдалатындары – сидр, шарап және шампан. Сонымен қатар, botellón кезінде алкогольдің көп мөлшерде ішілуі алаңдаушылық тудырып отыр, статистика бойынша, 64,2% қатысушылар botellón бойында ішімдік ішеді, ал тек 5,9%-ы мүлдем ішпейді. Botellón кезінде темекі шегу де жиі кездеседі. Темекі шегу мен ішімдік ішу арасындағы байланысқа нақты дәлелдер жоқ, бірақ қатысушылар алкоголь сатып алуға жеткенде, темекі де сатып алуға құқылы болатынына байланысты мұндай пікір бар. Botellónның тағы бір мәселесі – каннабис қолдану. Алайда, оның қолданылуы туралы тек болжамдар бар және ол ішімдік ішу немесе темекі шегу сияқты кең таралған емес деп есептеледі. Botellónнан кейін ең көп кездесетін салдары – бас ауруы, тәбеттің жоғалуы немесе күшеюі, ұйқысыздық және келесі күні шаршау.

Қарсы шаралар

Ботеллон көбінесе түнгі уақытта өтетіндіктен, Испанияда дүкендерге кешкі сағат 10-нан кейін алкогольді ішімдіктерді сатуға тыйым салатын заң қабылданды, мақсаты – адамдарды клубтарға немесе барларға баруға көндіру, онда алкогольді ішуге рұқсат етіледі. Алайда, бұл шара даулы, себебі адамдар алкогольді сатудың шекті уақытынан бұрын сатып алып, оны қоғамдық жерлерде іше беруге болады. Сонымен қатар, заңның күші ең көп халқы бар аймақтарда күштірек, бұл кейбір дүкендердің осы аймақтардан алыс жерлерде шектеу уақытынан кейін заңсыз түрде алкоголь сатуына себеп болды, бірақ олар айыппұл төлеу қаупіне тап болады. Кейбір провинцияларда жергілікті мерекелерден басқа көшеде алкоголь ішуге тыйым салатын заңдар қабылданды. Заңды бұзғандар айыппұл төлейді, ал жасөспірімдерге жасы бойынша алкоголь ішуі үшін қосымша айыппұл салынып, полиция оларды үйлеріне жеткізуі мүмкін. Кейбір қалаларда ботеллонға қатысушылар жергілікті биліктің патрульдік тобының ықпалымен немесе айыппұлдан қашу үшін, адамдар аз қоныстанған аймақтарға көшіп кетті. Жергілікті билік тарапынан қолданылған тағы бір шара – қоғамдық саябақтардың жұмыс уақытын өзгерту, оларды түнде жабық ұстап, кіруге рұқсат етілмейді.

Белгіленген ботеллон аймақтары

Бұл шаралардың көпшілігі көздеген мақсаттарына жете алмады, соның ішінде көшеде ішімдік ішуге тыйым салу да осылардың қатарында. Сондықтан, жақында ботеллонды белгілі бір аймақтарда – «ботеллодромо» (бөтелке жолы) деп аталатын жерлерде шектеуге бағытталған қозғалыс пайда болды. Бұл аймақтар тұрғын үйлерден шалқары орналасқан, көбінесе қашық өнеркәсіптік аймақтарда болады және жергілікті билік органдарының бақылауында. Оңтүстік провинциясы Аликанте бұл идеяны алғаш ұсынған және қаланың айлағында ашық алаң құрған – осылайша ботеллодромоның бірінші мысалы пайда болды. Бұл идея жастардың қаланың басқа бөліктерін басып алуына жол бермей, тұрғындар мен ботеллонға қатысушылардың екі жағын да қанағаттандыру мақсатында жасалды. Полиция аймақты тексеріп тұрады, бірақ қажет болмаса араласпайды. Аймақта қоқыс жәшіктері, жарықтандыру және теңізден қорғау шаралары қарастырылған. Ботеллодромоның тағы бір мысалы – тағы да оңтүстік провинциясы Гранада. 2006 жылы Гранада қалалық әкімдігі бір мезгілде 20 000 адамды қабылдай алатын Уэрта-дель-Расильо аймағындағы жерді белгіледі. Ботеллодромоға жауап ретінде жастар ботеллон мәселесіне баламалы шешім ұсынды: барлар мен клубтардың сусындар мен кіру ақысын төмендетуі, сондай-ақ спорттық жарыстар, мәдени шаралар және басқа да түнгі ойын-сауықтар ұйымдастырылуы тиіс екенін айтты.

Макро-ботеллон

Макро-ботеллон – үлкен және әдетте алдын ала жоспарланған ботеллон. 2006 жылдың 17 наурызында өткен макро-ботеллонның бір мысалы бар, онда "Испанияның жартысы желіде кездесіп, макро-ботеллон ұйымдастырды". 2006 жылдың 17 наурызында Мадридтегі Монклоа маяғының жанында өткен макро-ботеллонның мақсаттарының бірі – көшеде алкоголь ішуге қатысты қалалық шектеулерге қарсылық білдіру еді. Екінші мақсат – 2006 жылдың 16 ақпанында Севильяда жиналған 5000 адамнан көп болу. Мадрид қаласы бұл шараны ресми түрде қолдамады. "Мадрид қалалық әкімдігі Монклоада жоспарланған "Макро-ботеллонға" рұқсат бермейді".