1982 жылғы Тынық мұхитындағы «Бесс» тайфуны – Жапонияны қатты қиратқан, қауіпті дауыл. Ең жойқын тайфун, жылдамдығы 230 км/сағ. Толық ақпарат мақалада!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
1982 жылы Тынық мұхитында болған тайфун
Pacific typhoon in 1982
«Бесс» тайфуны – күшті, өлімге әкелген және қиратушы тропикалық циклон. 1979 жылы «Тип» тайфунынан бері Жапонияны шалған ең қауіпті тайфун болды. 1982 жылғы Тынық мұхиты тайфун маусымының он бірінші тропикалық даулы, алтыншы тайфуны және бірінші супер тайфуны. Жүйе алғаш рет 21 шілдеде пайда болды. Екі күннен кейін тропикалық дауылға дейін күшейіп, солтүстік-батыс бағытта жылдамдады. «Бесс» 24 шілдеде тайфун деңгейіне жетті, содан кейін қысқа мерзімге оңтүстік-батысқа бұрылды. Солтүстік-солтүстік-батысқа бұрылғаннан кейін тайфун қарқынды күшею кезеңіне енді және 28 шілдеде желдің максималды жылдамдығы 230 км/сағ (145 миль/сағ) жетті. Солтүстікке бұрылғаннан кейін «Бесс» нашарлай бастады, себебі қолайсыз жағдайларға тап болды. 1 тамызда «Бесс» тропикалық дауылға дейін төмендеді. Содан кейін дауыл Жапонияның оңтүстік-шығысын шалып, 2 тамызда Жапон теңізі үстіндегі төмен қысымдық аймақпен бірікті. «Бесс» тайфуны Жапонияның ең халыққа толы аймағынан өтті. Тайфун 591,6 миллиард иена (2,38 миллиард АҚШ доллары) көлемінде материалдық залал келтіріп, 95 адамның қаза болуына себеп болды. Тағы 119 адам жарақат алды. Төрт адам көшкіннен қаза тауып, екі адам тірідей көмілді. Көшкін салдарынан шамамен 2000 адам, оның ішінде 1500 бала үйсіз қалды. Барлығы 43 тұрғын үй қирады, 17000 үй су тасты. Жалпы 59 жол кесіліп, 42 көпір қирады және 785 көшкін орын алды. Күшті жаңбыр салдарынан 15 теміржол желісі тоқтап қалды. Сонымен қатар, 2857 гектар егістік жер суға батты, 101 көпір ағызылды және 1000-нан астам жерде жолдар зақымданды. Екі қайық батты. Шамамен 25000 адам эвакуацияланды. Дауылдан кейін 2100 полицей және өрт сөндірушілер адамдарды құтқару үшін қираған үйінділерді қазып шықты. Маусым аяқталғаннан кейін «Бесс» есімі тізімнен алынып тасталды.
Typhoon Bess, was a powerful, deadly, and destructive tropical cyclone, which was the deadliest typhoon to hit Japan since Tip in 1979. The eleventh tropical storm, sixth typhoon, and first super typhoon of the 1982 Pacific typhoon season, the system first developed on July 21. Two days later, it was upgraded into a tropical storm, and subsequently began to intensify while tracking northwest. Bess attained typhoon intensity on July 24, before it briefly turned southwest. After turning north northwest, the typhoon entered a period of rapid intensification and late on July 28 reached peak winds of 230 km/h (145 mph). After turning north, Bess began to weaken as it encountered less favorable conditions. On August 1, Bess was downgraded into a tropical storm. Shortly after that, the storm struck southeastern Japan, and on August 2 merged with a low pressure area atop of the Sea of Japan. Typhoon Bess cut through a swath that included the most populated portion of Japan. Bess caused ¥591.6 billion (US$2.38 billion) in damage and 95 casualties. Furthermore, 119 others were hurt. Four people were killed due to landslides, while two other individuals were buried alive. A series of landslides stranded about 2,000 people, including 1,500 children. In all, 43 dwellings were destroyed and 17,000 homes were flooded. A total of 59 roads were impassable, 42 bridges were destroyed and 785 landslides occurred. Fifteen railway lines were disrupted due to torrential rainfall. In addition, 2,857 acres of farmland were flooded, 101 bridges were washed out and roads were damaged at more than 1,000 locations. Two boats sunk. Roughly 25,000 people were displaced. Following the storm, 2,100 policeman and firefighters dug through debris to rescue people. Following the season, the name Bess was retired from the list of names.
Метеорологиялық тарих
Шілде айының соңында Гуамның оңтүстігінде үлкен муссондық ойыс қалыптасты. 21 шілдеге қарай үш аймақта ауа райы бұзылды. Батыстағы бұзылыс тарап кетсе, шығыстағы екеуі дамуын жалғастырды, олардың бірі кейіннен Энди тайфунына айналды. 21 шілдеде 1900 UTC-де шығыс жүйесі үшін тропикалық циклон қалыптасу туралы ескерту (TCFA) шығарылды, себебі теңіз деңгейіндегі қысым төмендеді және бұзылыс аймағында конвекция күшейді. Жапония метеорологиялық агенттігі (JMA) жүйені жақсы ұйымдасқаннан кейін бақылауға алды. 22 шілдеде Бірлескен тайфун ескерту орталығы (JTWC) да жүйені жаңбырлы жолақтардың қалыптасуымен және найзағай белсенділігінің артуымен бірге бақылауға кірісті. Бастапқыда JTWC төмен қысымның солтүстік-батысқа қарай жылжуын дұрыс болжады. "Hurricane Hunters" төменгі және орта деңгейдегі орталықтардың тік сызықта келмегенін көрсетті. 28 шілдеде жүйе жотаның оңтүстік-батыс жиегінен солтүстік-батысқа бұрылды. Бонин аралдарындағы кемелерге "ескерту" берілді. Нарадағы Хидегадаке тауының маңында 24 сағат ішінде жауын-шашынның жалпы мөлшері миллиметрмен өлшенді, оның ішінде миллиметр 24 сағат ішінде жауды. Toba қаласында сағаттық ең жоғары жауын-шашын мөлшері тіркелді. Цукубасан қаласындағы желдің максималды жылдамдығы тіркелді. Жалпы, "Бесс" супер тайфуны 591.6 миллиард иена (2.38 миллиард АҚШ доллары) көлемінде материалдық залал келтірді және 95 адамның қаза болуына себеп болды. Полиция мәліметтері бойынша, бастапқыда 26 адам жоғалып кеткен. Барлығы 119 адам жарақат алды. Осакадағы жер көшкінінен 4 адам қаза тапты. Фудзи тауының етегіндегі бірнеше көшкін 36 көлікті көміп, 1 адамды өлтіріп, 5 полицейді жарақаттады. Көшкін салдарынан шамамен 2000 адам, оның ішінде кемпінгке шыққан 1500 бастауыш сынып оқушысы қиын жағдайда қалды. Көптеген автомобильдер мен жүк көліктері көшкінге байланысты қозғалыссыз қалды, сондай-ақ әуе қатынасы да тоқтатылды. Барлығы 43 үй қирады, 17000 үй суға батты. Дауылдың салдарынан 59 жол жабылды. Сонымен қатар 42 көпір қирады және 785 көшкін болды. Оның ішінде 24702 адам үйлерінен эвакуацияланды. Дауылдан кейін 2100 полицей мен өрт сөндіруші жоғалғандарды іздеу үшін саз бен қирандыларды ашу-ызамен қазып шықты. "Бесс" есімі 1974 жылы қолданудан алынып, оның орнына "Бонни" есімі қойылды. Алайда, тайфун атауларының тізімі 1979 жылы еркек есімдерін қосу үшін өзгертілген кезде, бұл есім тізімге қайта енгізілді. Осыдан кейін "Бесс" есімі екінші рет қолданудан алынып, оның орнына "Бренда" есімі қойылды.
A large monsoon trough was anchored south of Guam towards the end of July. By July 21, three areas of disturbed weather had formed. Although the westernmost disturbance dissipated, the easternmost two continued to develop, one of which would later become Typhoon Andy. A Tropical Cyclone Formation Alert (TCFA) was issued for the easternmost system at 1900 UTC on July 21 as sea level pressures fell and convection increased within the vicinity of the disturbance. After becoming better organized, the Japan Meteorological Agency (JMA) started monitoring the system. Later on July 22, the Joint Typhoon Warning Center (JTWC) started monitoring the same system as it developed rainbands and a further increase in thunderstorm activity. Initially, the JTWC correctly predicted the low to move northwest. Hurricane Hunters indicated that the low and mid level centers were not vertically aligned. On July 28, the system turned northwest along the southwestern edge of the ridge. An "alert" was issued for the Bonin Islands for vessels. By Mount Hidegadake, in Nara, a peak rainfall total of , including in 24 hours. A peak hourly total of was recorded in Toba in Mie. A maximum wind of was recorded at Tsukubasan in Ibaraki. Overall, Super Typhoon Bess was responsible for ¥591.6 billion (US$2.38 billion) in damage and 95 fatalities. According to police reports, 26 people were initially missing. A total of 119 were hurt. Four people were killed in Osaka due to landslides, At the foot of Mount Fuji, a series of mudslides buried 36 vehicles, killed one person and injured five policemen. The landslides stranded approximately 2,000 persons, including 1,500 primary school children on a camping trip. Many cars and trucks were stranded due to mudslides; air traffic was also paralyzed. In all, 43 dwellings were destroyed and 17,000 homes were flooded. Due to the storm, 59 roads were impassable. In addition, 42 bridges were destroyed and 785 landslides occurred. including 24,702 people that were evacuated from their homes. Following the storm, 2,100 police and firemen dug furiously through mud and debris in search of the missing. The name Bess was previously retired in 1974 and replaced with Bonnie. However, when the list of typhoon names was changed to incorporate male names in 1979, the name was re introduced to the roster. After this usage of the name Bess, it was retired for the second time and was replaced with Brenda.