Кіріспе

Мүгедектерге арналған шаңғы спортының бейімделуі

Паралимпиадалық шаңғы спорты – мүмкіндігі шектеулі спортшылар үшін шаңғы спортын бейімдеу болып табылады. Паралимпиадалық шаңғы спорты – Қысқы Паралимпиада ойындарының екі скандинавиялық шаңғы спортының бірі; екіншісі – биатлон. Жарыстарды Халықаралық Паралимпиада комитеті (ХПК) басқарады.

Шаңғышылар мен жарыстардың жіктелуі

Паралимпиадалық шаңғы спорты тік тұрып жарысатын, отырып жарысатын (көліктік коляскадағылар үшін) және Халықаралық Паралимпиадалық Комитетінің ережелері бойынша көру қабілеті бұзылған спортшыларға арналған жарыстарды қамтиды. Бұл жарыстар мүшелері кем, ампутациясы бар, соқыр немесе кез келген басқа да физикалық мүмкіндігі шектеулі адамдардың спортпен айналысуына мүмкіндік беру үшін бірнеше санатқа бөлінеді. Классификациялар мыналарға арналған:
Қолдарының, аяқтарының немесе екі аяғы мен қолының бұзылуы бар тік тұрған шаңғышылар. Барлық отырып шаңғы тебушілердің аяқтары бұзылған, бірақ денесін бақылау деңгейі әртүрлі. Көру қабілеті нашар, соқырлық, көру өткірлігінің төмендеуі және көру өрісінің шектелуі бар шаңғышылар. Тік тұрған шаңғышылар шаңғы спортындағы екі негізгі техниканы қолданады: классикалық стиль, онда шаңғылар қардағы жолдармен бір-біріне параллель қозғалады, және еркін стиль немесе конькилік шаңғы, онда шаңғышылар жылдамдықпен коньки тебуге ұқсас әдіспен қозғалады, шаңғыларының жиегімен тегіс және дайындалған қатты беттерге итеріледі. Отырып шаңғы тебушілер классикалық стильдегі жолдарға арналған шаңғымен санада жүреді және өздерін таяқтармен итереді. Шаңғышылар ерлер мен әйелдер арасында жеке жарыстарда жарысады, қашықтық жарыс түріне байланысты 2,5 километрден 20 километрге дейін қысқа, орта және ұзақ қашықтықта өтеді. Тік тұрған шаңғышылар әртүрлі ұзындықтағы жарыстарда қатысады: спринт (шамамен 1200 м), орта қашықтық (ерлерге 10 км, әйелдерге 5 км) және ұзақ қашықтық (ерлерге 20 км, әйелдерге 15 км). Отырып шаңғы тебушілер қысқа қашықтықта жарысады: спринт (шамамен 800 м), орта қашықтық (ерлерге 10 км, әйелдерге 5 км) және ұзақ қашықтық (ерлерге 15 км, әйелдерге 12 км).

Жабдық

Отырғызу шаңғышылары арқандармен бекітілген креслосы бар, серіппелі тіреуімен жабдықталған, шаңғы жолында жылға қабілетті шаңғыда отырып жарысады. Тұрған шаңғышылар дәстүрлі жарыс шаңғыларын пайдаланады, олар шыны талшықтан жасалған композиттік құрылымнан тұрады. Екеуі де, мүмкіндігі болған жағдайда, итергіш күш алу үшін таяқтарды қолданады.