Кіріспе

Сүтқоректілер түрі
Түрлер қорабы
| атауы = Кувье газелі
| суреті = Cuvier's Gazelle.jpg
| сурет сипаттамасы = Сан-Диего хайуанат бағында
| күйі = VU
| күй жүйесі = IUCN3.1
| күй дереккөзі =
| күй2 = CITES A1
| күй2 жүйесі = CITES
| күй2 дереккөзі = Бұл газеттердің ең қараңғы түрлерінің бірі, мүмкін, оның жартылай орманды мекендеу ортасына бейімделуі мүмкін. Кейде гойтерлі газельдер мен рим газельдерімен бірге Trachelocele туысына жатқызылады.

Сипаттамалары

Кувье газелі – газель түрлерінің ішіндегі ең қоңыр және кішкентайларының бірі, денесі биік, орташа салмағы 5 кг. Ол жануардың бүйірінен өтетін, қоңыр жонын ақ ішкі жағынан бөліп тұратын ерекше кең, қара жолақпен ерекшеленеді. Олардың құлақтары ұзын және жұқа. Екі жыныстың да мүйіздері шамамен бірдей ұзындықта болса, аталықтарының мүйіздері көбірек қабыршақты және ауыр болады. Алжирде 200 мың гектар аумақты қамтитын Сахара Атлас Ұлттық паркі шамамен жүз Кувье газеліне пана болып табылады. Белезма Ұлттық паркінде 20-ға жуық газель бар, бірақ бұл сан дәл емес және оларды қайта қоныстандыру жоспарлануда.

Тіршілік ету ортасы

Кувье газелі Солтүстік-Батыс Африкадағы Атлас тауларында қоныстанады. Ол әртүрлі ландшафттарда кездеседі. Ең көп ұнататыны – құмды немесе тасты төбелер мен жазықтар. Сонымен қатар, олар жаңадан өсіп келе жатқан орманды және жасыл шыршалы орманды да мекендейді. Ертең мен кешкі уақытта олар таудан жайылымға түсіп, шөп жейді. Ал түстен кейін тауға қайта көтеріліп, орман ішінде күндіз демалуға салқын жер іздейді.

Мінез-құлық

Кувье газельдері көбею маусымында үш немесе төрттен тұратын топтарда тіршілік етеді, бірақ көбінесе сегізден аспайды. Топтарда әдетте бір аталық және әрқайсысында екі баласына дейін үш аналық болады. Көбею маусымында үстемдік құратын аталықтар жас аталықтарды әлеуметтік топтан қуады; олар жекелеген аталықтардың тобын құрайды. Содан кейін аналықтар туу үшін топтан шығып кетеді. Бала туғаннан кейін аналықтар жекелеген аталықтардың тобына қосылып, көбею маусымының қалған бөлігін олармен бірге өткізеді. Олардың негізгі қорғаныс қабілеті – олардың еңкейіп тұруы. Күдікті бір нәрсе сезілгенде, олар құйрықтарын шалқытып, күшті қимыл-қозғалыс жасайды, яғни, секіріп, төрт аяғы бірден жерге тиеді. Еңкейіп тұру қабілеттерімен қатар, олар ең жылдам газельдердің бірі болып саналады, 50 шақырымнан астам жылдамдыққа жетеді және оны ұстап тұра алады.

Көбею

Жүктілік шамамен 160 күнге созылады, сондықтан газельдер көбінесе қыста көбейеді және көктемнің басында туады. Туу алдында анасы қорадан бөлініп, жаңа туған баланы қораның сыртындағы қалың бұталарға жасырып, кейде оны емшеу үшін қайта оралады. Бұл, жаңа туған бала өсімдіктер жей бастағанға дейін, бірінші айға дейін жалғасады, бірақ ол әлі де анасынан қоректенуге мұқтаж. Кувье газельдері – егіздерді (40,5%) жиі туғызатын сирек газель түрлерінің бірі. Жеке туған баланының орташа салмағы 5 кг, ал егіздердің салмағы орташа есеппен 10 кг. Туғаннан кейін он күн өткен соң, аналықтар қайтадан көбейе алады, жылына екі рет бала туады. Жаңа туған аналықтар 27 аптада еректенуге қабілетті болады және 70 апталық жасқа келгенде бала туады. Шөппен қоректенетін жануарлар ретінде, Кувье газельдерінің рационы жапырақтардан, шөптерден және басқа өсімдіктерден тұрады. Олар көп мөлшерде жасыл жейді және күндіз салқын жерде тамақ шайнауын аяқтайды, асқазаннан қайтадан көтерілген тамақ қалдықтарын (құсыру) екінші рет шайнап, одан әрі қорытуға дайындайды.