Кіріспе
Фрэнк Беддордың 2004 жылғы романы, фэнтези романдар сериясы.
a fantasy novel series
"Көзге Көрнекті Соғыстар" – Фрэнк Беддордың үш кітаптан тұратын сериясы. Бұл серия Льюис Кэрроллдің 1865 жылғы "Алисаның Ғажайыптар Еліндегі Оқиғалары" және 1871 жылғы жалғасы "Көзге Көрнекті Айна Арқылы" романдарынан күшті шабыттанды. Серияның негізгі идеясы – Льюис Кэрролл жазған екі кітаптың "шын мәніндегі оқиғаның" бұрмаланған нұсқасы екендігі. "Көзге Көрнекті Соғыстар" трилогияның бірінші кітабы. Ол алғаш рет 2004 жылы Ұлыбританияда, ал 2006 жылы АҚШ-та жарық көрді. Трилогияның екінші кітабы "Seeing Redd" 2007 жылы, ал үшінші кітабы "ArchEnemy" 2009 жылғы 15 қазанда жарық көрді. Серияға "Hatter M" атты комикс сериясы да кіреді.
Сюжет
Кітаптың негізгі идеясы – Льюис Кэрроллдің 1865 жылғы «Әлиса Кереметтер елінде» романының құрамындағы ойдан шығарылған дүние екендігі, бірақ Әлиса кейіпкерінің және Кереметтер елінің нақты екендігі. Кэрроллдің романы Әлисаның авторга айтқан суреттері, ойлары және есімдерінен шабыттандырылған, ол өзінің жеке тарихы туралы кітап жазуын сұраған. Кітаптың кіріспесінде пастор Чарльз Латвидж Доджсонның Алиса Лидделлге (өзінің есімін «Алисс» деп жазатынын айтады) «Жер астындағы Әлисаның оқиғалары» атты қолжазбасын көрсеткені туралы айтылады. Алисс кітаптың мазмұнына қатты таңғалады және Доджсонмен ешқашан қайтадан сөйлеспеуге шешім қабылдайды. Содан кейін оқиға көп жыл бұрын, Әлиссаның Кереметтер еліндегі жетінші туған күнінен басталады, ол қиялмен басқарылады және барлық басқа әлемдер үшін қиялдың бастауы болып табылады. Кереметтер елі 17 ғасырдағы Англиядағы сияқты әлеуметтік жіктелуге ие. Үкімет – патшалық, кеңесші парламентпен, карталарға негізделген иерархиямен, ал басында Жүректер отбасы тұрады. Кереметтер елінің патшайымы – Жүректер әулетінің мүшесі, ал парламент – Пика, Треф және Бубендер әулеттерінің биліктегі өкілдерінен құралған. Патшайым Женевьева Харт басқаратын Кереметтер елі әлі де Ақ және Қара қиял арасындағы азамат соғысынан қалпына келіп жатыр, ол оқиғаның басталғаннан он екі жыл бұрын аяқталған. Әлиссаның серіктеріне ұстаз Бибвит Харт (аты «Ақ қоян» сөзінің анаграммасы), патшайымның күзетшісі Шапкашы Мадиган, Әлиссаның жақын досы Додж Андерс, бала кезіндегі тәлкекке құмар Джек Бубендер және әскери қолбасшы генерал Доппельгангер жатады. Әлиссаның қызыл қиялдың жауы Ред басшылығымен болған қанды төңкеріс кезінде Әлисса Шапкашы Мадиганмен бірге Кереметтер елінен қашып кетеді, ал Редтің ең басты мысық кісі өлтірушісі (тек «Мысық» деп аталады) оларды қуалайды. Женевьева мен Ред шайқасып, Женевьеваны Ред өлтіреді. Шапкашы мен Әлисса «Көз жасы тоған» деп аталатын өлшемдер аралық қақпадан өтеді, одан олар Жерге шығады. Сапар барысында Әлисса Шапкашыдан бөлініп қалады; ол Лондонға, Англияға келеді, ал Шапкашы Парижге, Францияға жетеді. Әлисса Лидделл отбасымен асырап алынады, оған Кереметтер елі туралы әңгімелері үшін «Есімді Әлиса» деген ат беріледі. Доджсон оның әңгімелерін сөзбен келтірмей, плагиаттағанда, ол қиялын басады және Кереметтер елі жалған екеніне сенуге шешім қабылдайды. Ал Шапкашы Әлиссаны іздеп жүреді. Ол Ақ қиялдың жарқыраған сәулесімен жанасқан адамдардың ізін қуалайды, өйткені Әлиссаның ең жарқын боларына сенімді. Жоғалған ханшайымды он үш жыл іздегеннен кейін, Шапкашы Доджсонның кітабын табады; ол осы кітапты авторды, ал одан кейін қазір жиырма жастағы Әлиссаны табу үшін пайдаланады. Оксфордқа келгеннен кейін, Шапкашы ханшайымның ханзада Леопольдке үйленетінін біледі. Шапкашы ханшайымды құтқара алмастан, күтпеген жерден жараланып, Кереметтер еліне қайта оралады. Додж Көз жасы тоғанға кіріп, Әлиссаны құтқарады. Он үш жыл бойы Кереметтер елі халқы Редтің Қара қиял диктатурасының астында азап шегеді. Ақ қиялға адал Кереметтер елінің халқы Үндеу орманында жиналып, генерал Доппельгангер мен Бибвит Харт басшылығымен өздері аман қалды. Оларды «Әлиссиандар» деп атайды және Редтің күштеріне қарсы сәтсіз шайқастар мен ұрыстар жүргізеді. Әлисса Кереметтер еліне оралғанда, оны дереу Әлиссиандар қабылдайды. Әлиссиандардың көмегімен Әлисса Көлеңкелі айна лабиринтін таба алады. Лабиринттен өткеннен кейін, ол өзінің Жүрек сұлтанын тауып, Редке қарсы күресіп, оны жеңеді. Әлисса мен Ред шайқасқанда, Додж Мысыққа қарсы күреседі; Додж Мысықты үш рет өлтіреді, Мысыққа бір ғана өмір қалды. Әлиссаның жеңіліске ұшырағанын көрген Ред өзін Жүрек кристалдарына лақтырады, одан кейін Мысық та секіріп түседі. Қара қиялға жеңіс жеткізген Әлисса Кереметтер елінің патшайымы болып тағайындалады.
Негізгі кейіпкерлер
Алисс Харт (Алиса Лидделл): Әлисаның Керемет әлемдегі саяхаты мен нағыз өмірдегі Алиса Лидделлге негізделген. Кереметтер елінің ханшайымы, Ред әпкесі Кереметтер елін басып алғанда, нағыз әлемге қашуға мәжбүр болды. Аллисс соңында Кереметтер елі – тек арман екеніне сенеді. Шляпник Мадиган: Кэрролл кітаптарындағы Шляпникке шамалы ұқсас, ол патшайымның күзетшісі және Кереметтер елінің қауіпсіздік күштерінің, Миллинердің жетекші мүшесі. Редтің сарайға шабуыл жасауы кезінде Женевьева Шляпникке Алисс билікке лайықты жасқа жеткенше оны күзетуді бұйырды. Редтің төңкерісінен қашқаннан кейін Шляпник пен Алисс ажырасып кетеді. Ол келесі он үш жыл бойы оны іздейді. Алиссті тауып алғаннан кейін ол оған Редті жеңуге көмектесу үшін Кереметтер еліне оралады. Шляпник Мадиганның Алисс іздеудегі оқиғалары туралы жеке комикс кітаптар сериясы бар. Ред Харт (туған Роза Харт): Кітаптың басты жауыз кейіпкері және Алисс әпкесі; Қызыл патшайым мен Жүрек патшайымына негізделген. Женевьеваның әпкесі ретінде ол Харт сарайында тәрбиеленіп, білім алды. Ол Қара қиял – жағымсыз сиқырдың түрін қолданады және Алисс ата-анасының өліміне жауапты. Осыдан кейін Ред өзін патшайым деп жариялап, Кереметтер елін басқарады, жамандық пен Қара қиялға көмектеседі. Қызымен шайқасқаннан кейін ол Жүрек кристалына секіріп, жоғалып кетеді, Алисс пен оның достары тірі ме, жоқ па деп ойлайды. Ред – Кереметтер елінің королева Теодора мен король Тиманның қызы. Редті тирандық монарх етеді деп уайымдаған Теодора мен Тиман оны мұрагерлік құқығынан айырып, Ред әпкесі Женевьеваны таққа мұрагер етіп тағайындады. Мұрагерлік құқығынан айырылу Редке ауыр соққы болды. Ақылынан айнып, Теодора шешімін халыққа жарияламас бұрын, ұйықтаған анасын өлтірді. Ред таққа отырды. Алайда оның қарындасы Женевьева Ред анасын өлтіргенін білгеннен кейін, оны жеңіп, Шахмат тақтасы шөліне қуды. Додж Андерс: Сэр Әділ Андерстің ұлы, сарай күзетінің капитаны және Мысықты өлтіру мақсатымен Алиссиан сарбазы. Екінші және үшінші кітаптарда оған королева Алистің сүйіктісі рөлі беріледі. Бибвит Харт: Харт отбасының тәрбиешісі. Оның есімі – Ақ қоян сөзінің анаграммасы. Алисс пен Шляпник жоғалғаннан кейін ол Редке жұмыс істейтіндей көрінеді, бірақ жасырын түрде Алиссиандарға көмектеседі. Алисс Кереметтер еліне оралғанда ол ашық түрде Алиссиандарға қосылады. Мысық: Редтің кісі өлтірушісі, Кэрроллдың кітаптарындағы Чешир мысығына негізделген. Ол сэр Әділ Андерсті өлтіріп, Алисс пен Шляпник Кереметтер елінен қашқанда оларды қуғынға алады. Ол әдетте екі аяқты мысыққа ұқсайды, бірақ мысыққа айнала алады. Оның тоғыз өмірі бар. Кітап барысында ол олардың барлығынан біреуін жоғалтады, Шляпникке, Женевьеваға, Редке немесе Доджге. Соңғы сәтте ол Редті Жүрек кристалына ілеседі. Генерал Доппельгенгер: Корольдік армияның қолбасшысы, Генерал Доппель мен Генерал Генгерден тең бөліктерден тұрады. Бөлінген кезде олар "ол" емес, "олар" деп аталады және әрқайсысы бір-бірінен тәуелсіз әрекет ете алады. Генерал Доппельгенгер көптеген генералдарға бөліне алады, олардың әрқайсысы өз еркімен әрекет етеді. Ол Твидлди мен Твидлдумға негізделген. Хомбург Молли: Ол жартылай азамат, жартылай Миллинер. Ол Алиссиандарға Көзілдір көлеңкелі лабиринтті табуға көмектеседі және ақырында Оқшаулау тауының шайқасында олармен бірге соғысады. Алисс патшайым болып тағайындалғанда, Молли оның күзетшісі болады. Алмаздық Джек: Алмаздық Джек Алисс екеуі де бала кезінде күйеу жігіті болуы керек. Джек Алиссиан мүшесі ретінде әрекет етеді және Редке олардың іс-қимылдары туралы ақпарат береді. Ред патшайыммен соңғы шайқаста оның сатқындығы Доджға ашылады және кейіннен Алисс оны тұтқынға алады. Ол, әрине, Жүректер құлынан шыққан. Принц Леопольд: Принц Леопольд Алисске ғашық. Нағыз өмірдегі Принц Леопольдқа негізделген.
Redd Heart (born Rose Heart): She is the main villain of the book and Alyss' aunt; based on both the Red Queen and the Queen of Hearts. As Genevieve's sister, she was raised and educated within Heart Palace. She is a user of Black Imagination, a negative form of magic, and responsible for the murder of Alyss' parents. Since that time, Redd has crowned herself Queen and rules over Wonderland promoting evil and Black Imagination. After a battle with her niece, she jumps into the Heart Crystal, disappearing, leaving Alyss and the rest of her friends to wonder whether she is alive or dead. Redd was the daughter of Queen Theodora and King Tyman of Wonderland. Worried that Redd would make a tyrannical monarch, Theodora and Tyman removed her from succession and named Redd's sister, Genevieve, heir to the throne. Being removed from succession took a heavy toll on Redd. In a fit of madness, she murdered her mother in her sleep before Theodora could announce her decision to the general public. Redd assumed the throne. However her sister, Genevieve, aware that Redd had killed their mother, defeated her sister and banished her to the Chessboard Desert. Dodge Anders: Son of Sir Justice Anders, Captain of the palace guard, and a soldier of Alyssians with the purpose of killing The Cat. In the second and third books he is given the role of Queen Alyss' love interest. Bibwit Harte: The tutor to the Heart family. His name is an anagram of White Rabbit. After Alyss and Hatter disappear, he seems to work for Redd, but secretly helps the Alyssians. When Alyss returns to Wonderland he joins the Alyssians openly. The Cat: Redd's assassin, loosely based on the Cheshire Cat from Carroll's original books. He kills Sir Justice Anders and attempts to pursue Alyss and Hatter when they escape from Wonderland. He ordinarily resembles a bipedal feline equipped with melée weapons, but can take the form of a kitten. He possesses nine lives. Over the course of the book, he loses all but one of these, variously to Hatter, Genevieve, Redd, or Dodge. At the last minute, he follows Redd into the Heart Crystal. General Doppelgänger: The commander of the Royal Army, made up of equal parts General Doppel and General Gänger. When split he is referred to as 'they', rather than 'he', and each is able to act independently of the other. General Doppelganger can also split into multiple Generals, of which each acts on his own free will. He is based on Tweedledee and Tweedledum. Homburg Molly: She is half civilian and half Milliner. She helps the Alyssians to find the Looking Glass Maze, and eventually fights along their side in the battle of Mount Isolation. When Alyss is crowned as queen, Molly becomes her bodyguard. Jack of Diamonds: The Jack of Diamonds is intended to become Alyss's fiancé when they are both still children. Jack acts as a member of the Alyssians while delivering information to Redd about their activities. During the final battle with Queen Redd, his betrayals are discovered by Dodge, and he is subsequently taken prisoner by Alyss. He is most likely based on the Knave of Hearts. Prince Leopold: Prince Leopold is infatuated with Alyss. Based on the real life Prince Leopold.
Қосалқы кейіпкерлер
Королева Женевьева Харт: Кереметтер елінің королевасы, Алиссаның анасы, Редд Харттың кіші қарындасы және Нолан Харттың әйелі. Ол Реддтің төңкерісіне дейін Кереметтер елінің билеушісі болды. Ол Редд Алиссаның жетінші туған күнінде өлтіреді. Ол Ақ патшайымға негізделген. Король Нолан Харт: Кереметтер елінің королі және Алиссаның әкесі. Ол Редд Алиссаның жетінші туған күнінде өлтіреді. Ол Ақ патшаға негізделген сияқты. Соңынан шығатын бөлімде, олар Редд Хартпен жасөспірім шағында қарым-қатынаста болғаны айтылады, бірақ Реддтің ата-анасы таққа отыруға рұқсат бермеген соң, Нолан өзінің назарын Женевьеваға аударды, ол тақтың жаңа мұрагері болды. Король Арх: Король Ноланның Редтке қарсы одақтас табу үшін жіберілген Бодерленд патшалығының билеушісі. Король Архтың әйелдерге деген көзқарасы және Кереметтер елінің патшалық мәртебесі оны Кереметтер елімен одақтасуға көнбеске мәжбүр етеді. Сэр Жюстис Андерс: Сарай күзетінің капитаны және Додж Андерстің әкесі. Ол Алиссаның жетінші туған күнінде Мысық өлтіреді. Ол Ақ аттыға шамамен негізделген. Көк құрт: «Алиссаның Кереметтер еліндегі оқиғаларынан» алынған құртқа негізделген Көк құрт – алты болжамшы құрттың басшысы, олар Жүрек кристалын қорғаушылар рөлін атқарады. Көк құрт Алиссаға Көрінер көзге лабиринтін қалай табуға болатынын айтады. Лидделлдер: Алиссаның асырап алған отбасысы. Оксфордтың пасторы Лидделл және оның үш қызы – Эдит, Лорина және Рода. Балалардың тәрбиешісі – Мисс Прикетт. Лидделлдердің ешқайсысы да Алиссаның Кереметтер елі туралы айтқанда шындықты айтып отыр деп ойламайды. Преподобный Чарльз Латвидж Доджсон: Христос шіркеуінің математика лекторы және Льюис Кэрролл псевдонимімен «Алиссаның жер астындағы оқиғалары» кітабының авторы, ол «Көзілдірік соғыстары» кітабында Алиссаның Кереметтер еліндегі өмірі туралы айтқандарына негізделген.
Hatter M шектеулі сериясы
Hatter M – Фрэнк Беддор мен Лиз Кавальер жазған, Бен Темплсмит салған комикс сериясы. Серияда Шляпник Мадиганның жоғалған ханшайымды іздеуі көрсетіледі. 2006 жылы жазғы конвенцияларда қосымша 2.5 нөмірі таратылды. Осы нөмірдің сканерленген көшірмесін IGN Comics сайтында 1 қыркүйек 2006 жылы жарияланған Hatter M туралы мақаланың бөлігі ретінде қарауға болады. "Mad With Wonder" атты екінші Hatter M графикалық романы 2009 жылдың 15 қазанында фин суретшісі Сами Макконеннің суреттерімен жарық көрді. Шляпник Азамат соғысы кезінде Американы зерттейді және психиатриялық ауруханаға түседі. 3-томда, "Күдегер табиғаты" дегенде, Шляпник Мадиган Алисс іздеп Американың жабайы батысын шарлайды және өзінің өткенімен бетпе-бет келеді.
Жазу
Беддор романды жазуға көмектесу үшін Дуг Чиангқа тапсырыс берді, ол Беддордың сипаттамалары негізінде романның кейбір орындары мен халықтарының көркем суреттерін жасады. "Менің бір иығымда концепт-суретші, екінші иығымда Льюис Кэрролл болды, сондықтан маған көп көмектесушілер болды", - деді Беддор.
Таңбаға сілтемелер
Сериалдағы кейіпкерлердің көпшілігі Льюис Кэрроллдің романдарынан алынған түпнұсқа кейіпкерлерге негізделген. Хампти Дампти серияның үшінші кітабы «АрхЖау» («ArchEnemy») кітабында Мэтти П. Дампти есімді кейіпкер ретінде бейнеленеді. «АрхЖау» («ArchEnemy») кітабында Бүркіт Алисқа «шпиондық құралдар» ұсынатын, сондай-ақ бір кезде Алиссия лагерін жасырған ерекше айна тосқаулын ойлап тапқан деп есептелетін қару-жарақ жасаушы Мистер Тейгелдің анаграммалық атымен аталады. Ұлыбритания басылымында Алис Льюис Кэрроллды «Алисаның ғажайып еліндегі оқиғалары» кітабын оқығанда генерал Дюппелгангерді Твидлиди мен Твидлидумға айналдырды деп айыптайды. Бұл АҚШ басылымында жойылды, себебі Твидл егіздері бастапқыда бірінші кітап емес, «Айна арқылы» («Through the Looking Glass») кітабында пайда болған.