Кіріспе

Француз теңіз флотының кеме класы

Суфрен класы – Франция теңіз флоты үшін Францияда салынған, екі дүниежүзілік соғыс аралығындағы келісім шарттарына сәйкес жасалған крейсер. Дизайн алдыңғы кластың негізінде құрылған, жылдамдықтан гөрі қорғанысқа басымдық берілді, бірақ қару-жарағы сақталды. Алғашқы кеме – Суффрен осы жоба бойынша аяқталды. Одан кейін салынған Колберт, Фош, Дюплек кемелері күшейтілген екіншілік қару-жарақпен және жоғарғы құрылымы өзгертілген жаңартылған жобамен аяқталды. Кемелер 1930 жылдан 1933 жылға дейін қызметке кірді, ал Суффрен Екінші дүниежүзілік соғыстан жалғыз аман қалған кеме болды. Лондондық теңіз келісіміне дейін француз теңіз флоты крейсерлерді броньды (croiseur cuirasse) немесе жеңіл (croiseurs legers) деп бөліп қарастырды; кейін крейсерлер бірінші классқа (croiseur de 1ere classe) және екінші классқа (croiseur de 2e classe) жіктелді. Суффрен бастапқыда жеңіл крейсер ретінде жіктелді, ал 1931 жылдың 1 шілдесінде бірінші класс крейсер ретінде қайта жіктелді.

Қаптама және қорғаныс

Суфреннің дизайны стандартты 10 000 тонналық ығыстырманы сақтай отырып, осы үлгіде салынған. Кеме корпусы соғыстан кейінгі барлық крейсерлерге тән жоғары бортты және көтеріңкі маңдайшасын ұстады, теңізде жақсы жағдайды қамтамасыз етті. Корпус дизайны жылдамдық талабына сай келетін жұмсақ сызықтарды сақтап, көлденең қимасы шеңберлі және көтеріңкі маңдайшасы ауа райы нашар болғанда да су өткізбейтіндей етіп жасалған. Француз корпусындағы тіреулер артқы бөлігінен сабағына қарай нөмірленді, нөмірлеу артқы перпендикулярдан метрлік қашықтық бойынша жүргізілді. Ұзындық тіреулер екі дүниежүзілік соғыс аралығындағы крейсерлерде қолданылды. Корпус перпендикулярлар арасында орналасқан, жалпы ұзындығы ал эми ені болды. 11 769 тонналық қалыпты ығыстырмада кеменің суға батып тұратын бөлігі болды.

Қорғанысы бұрынғы «Дюкен» крейсерінен артты. «Дюкен» корпусының бронялық қорғанысы бар болғаны 370 тоннаны құрады, ал «Суфрен» 670 тонна бронялық қорғанысқа ие болды. Жоғарғы палуба орталық бөлігінде қалыңдықпен, ал қабырғалары негізгі және бірінші палубалар арасындағы түтікшелер мен желдеткіш құбырларын қоршап тұратын қабырғалы бөлімдермен жабдықталған. Оқ-дәрі қоймалары екі жағы мен жоғарғы жағы бронямен қоршалған броньды қорапқа орналастырылған. Мұнаралар мен басқару мұнаралары бронялық пластиналармен жабдықталған. Мұнаралар мен қашықтық өлшегіштердің шатырлары құйма никельден жасалған. Рульдік механизм бронялық қораптың ішінде орналастырылған, оның екі жағы мен жоғарғы жағы бронямен қоршалған. «Суфрен» мен «Кольбер» крейсерлерінде ғана машиналық бөлімдердің су сызығынан жоғары және төмен биіктікте 60 кг цементтелмеген болаттан жасалған белдік орнатылған. «Суфрен» мен «Кольбер» үшін бұл кеңістік круиздік қазандықтың отыны үшін 500 тонна көмірмен толтырылған, сондықтан ол стандартты ығыстырмаға есептелмеген. Вашингтон теңіз келісімінің ережелерін қайта қарастырып, STNC серияның келесі крейсері «Фош» крейсерінің қорғанысын өзгерту және жақсарту туралы шешім қабылдады. Түсіндіру бойынша, Вашингтон стандарты бойынша ығыстырма бейбіт уақыттағы жүктемені, ал толық соғыс уақытындағы жүктемеге қатысты білдіреді. Арқанды белдеудің үстінен соққан снарядтардың машиналық бөлімге енуі мүмкін екенін ескере отырып, белдеуді алып тастап, оны машиналық бөлімді қоршаған броньды қораппен ауыстыруға шешім қабылданды. Броньды қораптың қабырғалары болды, ал броньды қораптың үстіндегі палубасы болды. Қораптың қабырғаларының биіктігі аралығында өзгеретін. Оқ-дәрі қоймаларының қабырғаларындағы қорғаныс дейін артты, ал қалған қорғаныс бұрынғысынша сақталды. Бағдарламаның соңғы крейсері «Дюплекс» «Фош» сияқты қорғанысқа ие болады, бірақ сәл арттырылған. Барлық бойлық қабырғалар оқ-дәрі қоймалары мен машиналық бөлімдерде дейін арттырылды. Машиналық бөлімдердің үстіндегі негізгі палуба 18 мм-ден дейін арттырылды. Алайда, жоғарғы палуба дейін азайтылды. Оқ-дәрі қоймаларының жоғарғы жағы да дейін арттырылды.

Машиналар

Дюкенаның төрт валді қозғалту жүйесі Сафренда үш валді жүйеге өзгертілді. Indret компаниясы жасаған, 20 кг/см² қысымда жұмыс істейтін алты Guyot du Temple кішкентай түтік қазандығы бар үш бір редукциялық Rateau Bretagne бу турбинасы үш валда 90 000 а.к. қуат өндіретін болды. Алдыңғы қазандық және машина бөлімшелері Дюкенадағыдай болады. Алдыңғы машина бөлімшесі шеттік валдарды қозғалтады. Артқы қазандықтар мен турбиналар тікелей орталық валды қозғалтады. Әр қазандық бөлімшесінде тек бір қазандық болады. Алдыңғы машина бөлімшесі мен артқы қазандық бөлімшелерінің арасында Саффрен мен Колбертте ғана екі кішкентай көмір/мұнаймен жұмыс істейтін қазандықтар орнатылды. Бұл кішкентай қазандықтар төмен жылдамдықта жүзу үшін орталық турбинаға қосылып, «жүзу қазандықтары» деп аталды. Алты негізгі қазандық мұнаймен жұмыс істейді, олардың максималды жүктемесі 1876 тонна мұнайды құрайды, бұл 15 түйінде 4600 теңіздік мильге, ал 20 түйінде 3700 теңіздік мильге жетеді. Суффрен мен Колберт крейсерлік қазандықтар үшін 640 тонна көмір тасыды, бұл 11 түйінде тағы 2000 теңіздік мильді қамтамасыз етеді. Валдардың арасында екі қатар рульдер орнатылды. Кемелердің тактикалық радиусын азайту үшін алғашқы үш кемеде (Суффрен, Колберт және Фош) орталық скуг алынып тасталды, бірақ ол төртінші бірлікте (Дюплейкс) қайта орнатылды. Олар жақсы теңіздік кемелер деп есептелді және 10 түйіннен жоғары жылдамдықтарда рульге жақсы жауап беретін.

Қару-жарақ

Қару-жарақ дизайны «Дюкесне» үлгісіне ұқсас болды. Басты қару-жарақ – төрт екі мұнаралы сегіз 203 мм/50 Модель 1924 зеңбірегі; мұнаралар «Дюкеснелерде» қолданылғанмен бірдей болды. Зеңбіректердің біріне 150 оқ тиді, бірақ бейбіт уақытта келісім шарттарына сәйкес суыру шегінде ұстау үшін зеңбірекке 120 оқтан аспауға тырысты. Оқ жинағыштар орталық шахтаға сыйымды болу үшін көтерілді. «Суффреннің» қосалқы қарулануы – 75 мм/50 Модель 1924 жоғары бұрышты сегіз зеңбірек. «Кольберттен» бастап олар сегіз 90 мм/50 Модель 1926 жоғары бұрышты зеңбірекпен алмастырылды. «Дюплекс» 90 мм-лік зеңбіректерді төрт 1930 модельді екі мұнаралы орналастыруда тасымалдады. «Суффрендегі» жеңіл әуе шабуылына қарсы қару-жарақ – сегіз 37 мм/50 Модель 1925 зеңбірегі болды. «Кольберттен» бастап олардың саны алтыға дейін азайтылды; азайту 13,2 мм «Хотчкисс» автоматтарының төрт еселенген санымен толықтырылуы керек еді, бірақ олар 1930 жылдардың соңына дейін жеткілікті мөлшерде қолжетімді болмады. 1934 жылы «Суффренге» алты екілік 13,2 мм «Хотчкисс» автоматтары берілді. 1941 жылы «Кольберт» төрт еселенген «Хотчкисс» автоматтарымен және төрт бірлік 13,2 мм «Браунинг» автоматтарымен жабдықталды. «Фош» пен «Дюплекс» суға батырылған кезде бірнеше «Браунинг» пулеметтерін алды; соңғысының мұрындық бөлігіндегі 37 мм зеңбірегі алынып тасталды. Порт және бақтасқа екі үш түтікшелі 1925T модельді торпеда ұшырғыштары орнатылды, олар 550 мм 1923D модельді торпедаларды атты. Үш рет қайта зарядтау мүмкіндігі болды. 1944 жылдың басында «Суффреннің» жөндеу жұмыстары кезінде оның бұрынғы қосалқы және жеңіл қару-жарағының көп бөлігі «Бофорс» 40 мм және «Оерликон» 20 мм зеңбіректерімен ауыстырылды. Артқы жағында екі 75 мм зеңбірек сақталды. Торпедалар да алынып тасталды.

Ұшақ

Екі катапульт орнатылды. "Суффренде" олар артқы түтікше мен басты мачта арасында орнатылды. Кейінірек салынған кемелерде олар түтікшелердің арасына, алға жылжытылды. Бастапқы жобада әр катапультта бір ұшақтан, ал түтікшелердің арасында екі ұшақтан болу көзделген, бірақ іс жүзінде "Суффрен" тек екі ұшақ тасыды – біреуін катапультқа, екіншісін алдыңғы түтікшенің артына орналастырды. CAMS 37 ұшағы қолдануға жоспарланған, бірақ ешқашан тасылмады. Оның орнына, қызметтің алғашқы жылдарында Gordou Lesseurre GL 810 және GL 811 ұшақтары пайдаланылды. Катапульттер Loire 130 ұшағын қолдану үшін өзгертілді; бұл өзгеріс 1937 жылы "Суффрен" үшін, ал қалған кемелер үшін Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін жасалды. "Суффреннің" әуе шаруашылығына арналған жабдықтары 1944 жылдың басындағы жөндеу кезінде алынып тасталды.

Тарих

Франция «Дукейн» дизайны аяқталғаннан кейін, италиялықтардың 70 мм қалыңдықтағы белдемесі мен 50 мм қалыңдықтағы палуба бронясы бар екенін білді. 1924 жылғы Кемелік Бас Штабтың келесі француздық келісімдік крейсеріне қойылған талаптары «Дукейннің» басқа сипаттамаларымен салыстырыла отырып, күштірек қорғаныс талап етті. Бұл 10 000 тонналық шекте мүмкін емес еді. Оның орнына, қосымша қорғаныс үшін механизмдер алынып тасталды және жылдамдық 2 түйінге төмендетілді. 1925 жылдың қаңтарынан кейін екінші катапульта қосылды, ал жеңіл әуеге қарсы қарулану 40 мм-ден 37 мм-ге дейін өзгертілді. 1925 жылғы құрылыс бағдарламасының аясында бір кеме, «Суффрен», тапсырыс берілді және 1926 жылы құрылысы басталды. «Суффрен» дизайны ұшақтар мен қайықтарды басқаруды жақсарту үшін одан әрі өзгертілді. Түтіктер арасындағы орталық кран артқы түтіктердің екі жағындағы крандармен ауыстырылды. Катапульттардың, қайықтардың және торпедалық түтіктердің орналасуын өзгерту арқылы кеменің силуэті де өзгертілді. Соңында, 76 мм-лік зеңбіректер 90 мм-лік зеңбіректермен ауыстырылды. Қалған кемелер өзгертілген жоба бойынша салынды. Бірінші кеме, «Кольбер», 1926 жылғы бағдарлама аясында тапсырыс берілді және 1927 жылы құрылысы басталды. «Суффрен» 1931-1932 жылдары Тулон портындағы Жерорта теңізі флотына қосылды. «Суффрен» 1939 жылдың шілдесінде Француз Индоқытайында «Примоге» крейсерін ауыстырды және 1940 жылдың сәуіріне дейін қалды. Ол Екінші дүниежүзілік соғыстың алғашқы айларында патрульдеу және әскерлерді конвоймен жеткізу жұмыстарын жүргізді. 1940 жылдың мамырында кеме Жерорта теңізіне оралып, Александриядағы «X» күшіне қосылды. «Кольбер», «Фош» және «Дюпле» «X» және «Y» күштерінің құрамында Жерорта теңізі мен Атлант мұхитында соғыс кезеңінде қызмет етті. 1940 жылдың 13-14 маусым күндері түнде олар «Алжири» крейсерімен бірге «Вадо» операциясы аясында Генуя маңындағы Италия жағалауын бомбалады; көп зиян келтірілмеді. Француз келісімінен кейін 1940 жылдың маусымында крейсерлер Тулонға оралды және 1942 жылдың қарашасында суға батырылды. «Суффрен» және «X» күші британдықтар тарапынан Александрияда тоқтатылды және 1943 жылдың мамырында одақтастарға қосылды. 1943-1944 жылдары Дакардан Атлант мұхитының блокадалық патрульдерін жүргізді. Соғыстан кейін ол Француз Индоқытайындағы француз билігін қайта орнатуға қатысты, соның ішінде Франциядан және театрдан әскерлерді тасымалдауға және жағалауға бомбалау жүргізуге қатысты. «Суффрен» 1947 жылы қызметтен шығарылды және оқу мақсатында пайдаланылды, 1962 жылы фрегат атауын босату үшін «Оушен» деп қайта аталды. Корпус 1972 жылдың наурыз айында жарамсыз деп танылды және 1976 жылдың ақпанынан кейін мақұлдалды.