Кіріспе
Сабах, Малайзиядағы Данум аңғарының қорғалатын аймағы – 438 шаршы километрді алып жатқан, Сабах, Малайзиядағы салыстырмалы түрде бұзылмаған төмендік диптерокарп орманы. Онда тропикалық флора мен фаунаның кең түрлілігі бар, соның ішінде сирек кездесетін Борнео орангутаны, гиббон, кішкене елік, бұлтты барыс және 270-нен астам құс түрі кездеседі. Аймақта ұйымдастырылатын іс-шаралар: жартасқа саяхат, өзенде жүзу, құстарды бақылау, түнгі орман саяхаттары, сондай-ақ жақын жердегі орман шаруашылығы участалары мен ағаш өңдеу заводтарына экскурсиялар. Бұл аймақ ерекше мәртебеге ие, себебі ол қорғалатын аймаққа айналғанға дейін бұл жерде адам қоныстары болған жоқ, демек аң аулау, орман кесу және басқа да адамның араласуы болмады, бұл аймақты бірегей етеді. Оны Yayasan Sabah қорғау, зерттеу, білім беру және ортаны қалпына келтіру мақсатында басқарады. Аймақты ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енгізу жөнінде ұсыныстар жасалған.
Danum Valley Conservation Area is a 438 square kilometres tract of relatively undisturbed lowland dipterocarp forest in Sabah, Malaysia. It has an extensive diversity of tropical flora and fauna, including such species as the rare Bornean orangutans, gibbons, mousedeer, clouded leopards and over 270 bird species. Activities offered are jungle treks, river swimming, bird watching, night jungle tours and excursions to nearby logging sites and timber mills. The area holds unique status in the sense that before it became a conservation area there were no human settlements within the area, meaning that hunting, logging and other human interference was non existent making the area almost unique. It is managed by Yayasan Sabah for conservation, research, education, and habitat restoration training purposes. There have been proposals to nominate the site as a UNESCO World Heritage Site.
География
Ең жақын қала Лахад-Дату шамамен 82 км қашықтықта (көбінесе орман шаруашылығы жолдарымен 2 сағатқа жуық саяхат). Данум аңғарының ғылыми орталығы ғалымдар мен білім беру мақсатындағы зерттеу мекемесі, сондай-ақ 100 000-ға дейін Диптерокарпус ағаштарын өсіруге арналған питомник. Мұнда туристерге арналған бірнеше қонақ үй бар, олардың ең танымалдарының бірі – Борнео жаңбырлы ормандары лоджиі. Осы жерден келушілер жазық жаңбырлы ормандардағы бағытталған серуендерге және түнгі сафариге (жаяу немесе көлікпен) қатыса алады. Көптеген адамдар осы жерге әсіресе құстарды бақылау және жабайы жануарларды көру үшін барады. Басқа лодждерге Данум аңғарының ғылыми орталығы және ең жаңасы – Каваг табиғат лоджиі жатады. Аңғар ойыс пішіндес, жердің ең жоғары нүктесі 1093 метрді құрайды.
Фауна
Төменгі тропикалық жаңбырлы ормандар көптеген құстар мен сүтқоректілердің мекені. Онда көзге көз тік гүлшағалы тек қана осы жерде табылды. Борнео орангутаны, Мюллердің Борнео гиббондары және Хорсфилд тарсиері сияқты басқа да приматтар, сондай-ақ бұғылар, жабайы мысықтар мен сирек кездесетін Борнео пигмей пілі көруге болады. Бұл аймақта күн аюы мен Борнео мүйізбұғысы да қоныстанады. Данум аңғарының далалық орталығы белсенді түрде зерттеу жүргізіп жатқан бай жәндіктер фаунасы – зерттеулердің маңызды бағыттарының бірі. Сонымен қатар, 1 км² аумақта кем дегенде 61 түрі тіркелген құрлық бақаларының фаунасы әлемдегі ең байлардың бірі саналады.
Флора
Флора негізінен Борнеоның төменгі жауын ормандарының өсімдік жамылғысынан тұрады, онда диптерокарп ағаштары басым. Кейбір жерлерде орман қаптамасы 70 метрден аса биіктікке жетеді. Диптерокарп түрлерінің ең көп әртүрлілігі Борнеода кездеседі. Аралға ендемиялық немесе тән түрлерге D. acutangulus, D. applanatus, D. borneensis, D. caudatus, D. caudiferus, D. confertus, D. conformis, D. coriaceus, D. costulatus, D. crinitus, D. elongatus, D. eurynchus, D. fusiformis, D. geniculatus, D. glabrigemmatus, D. globosus, D. gracilis, D. grandiflorus, D. hasseltii, D. humeratus, D. kerrii, D. mundus, D. ochraceus, D. palembanicus, D. sarawakensis, D. tempehes, D. validus және D. verrucosus жатады. Аңғарда 15 000-нан астам өсімдік түрі бар, бірақ өсімдіктердің 94% диптерокарп туысына жатады. Аңғарда кездесетін басқа өсімдіктердің ішінде қапшық гүлдер де бар. 2019 жылы аңғарда әлемдегі ең биік тропикалық ағаш табылды.