Кіріспе

Италиялық суретші

Роберто Мангу Кесада, сондай-ақ Роберто Мангу және Роберто Мангу деп те аталады, франко-испан суретшісі, суретші және мүсінші. Оның мансабы негізінен Италияда дамыды. Бонард пен Шагалдың терең ықпалымен, оның Париж, Милан, Севилья, Мадрид, Брюссель, Генуядағы шеберханалары Мартин Хайдеггерге жақын "болу мәселесін шешу қажеттілігінен" басталып, ол адамның ұзақ мерзімді және әлемнің өзгермейтіндігіне негізделген оқиғасына ортақтасқан туындыны біртіндеп дамытады, оны Permanenza деп атайды. Оның сөзіне сүйенсек, Permanenza – "әлемнің өзгермеушіліктерінің түсінігіне негізделген қазіргі заманның екінші дәуірі, постмодернизм мен құлдырауға жауап, әлемді сұлулық құтқарады деп жариялайтын екінші дәуір, адам мен табиғат және тірі жанды байланыстыру қажеттігін жариялайтын қазіргі заманның екінші дәуірі". Оның жұмысы классификацияланбайтын және өте айқын кескіндеме стилімен ерекшеленеді, оған ассириялық және парсы мүсіндері мен барельефтері күшті әсер етеді. Оның суреті бастапқыда осы екі шоғырланған бағыттың руханилығында дамыды: біріншісі – әлемнің өзгермеушілігіне оралу және оның болуы, ол Жан Экзекиас псевдонимімен айтқандай, "барлығы өзгеріп жатыр, бірақ ештеңе өзгермейді". Оның көзқарасының уақытсыз өлшемі бойынша оның суреті Ауде де Керростың анықтамасы бойынша қазіргі заманғы өнердің барлық стандарттарынан босап, Дидроның ықпалымен дүниежүзілік табиғат, континуум идеясына негізделген оракул суреті ретінде көрінеді. Оның айтуынша, қазіргі заманның үнемі тозуының көрсеткіштері тудырған парадигмалық өзгерістің қажеттілігіне тап болғанда, оның суреті кубизмнің дәл қарама-қарсысын ұсынады. Ол былай дейді: "Боннардтың әлемдік сипатқа ие бұл жолы қазіргі заманның жеңісін жариялаған ХХ ғасырдың басындағы барлық суреттерге түбегейлі қарсы келеді. Керемет кубизм осыны жариялады ғана емес, ең бастысы оған формасын берді: фрагментация, континуумның дәл қарама-қарсысы". Мангу "өнер туындысы – жасалып жатқан шындық" дейді. Оның ең көрнекті туындысы зооморфтық, антропоморфтық, минералдық, өсімдіктік және магниттік тұлға түрінде бейнеленген, оны ол Минтак деп атады. Минтак – өмірдің бастауынан күш алып, өмірлік күштің формалды көрінісі. Мангу алғашқы Минтакты саналы түрде суреттемеген. Оның суреті оған дейін пайда болды. 1992 жылы аяқталған және оны қызықтырған "Сан Франческо" суретін бақылап отырғанда, бірнеше жылдан кейін ол әліпбидің денесінде күресіп жатқан тұлғаны байқады. Минтак өзі Маңгудың суретіне кірді. Мифтік тұлға мен сиқырлы рух арасындағы Минтактың пайда болуы сол кезден бері оның суреттерінде өмір сүріп келеді, бұл әлемдегі барлық нәрсенің бастауында екендігіне куәлік етеді, сонымен қатар Шындық пен Уақыттың өзгермеушілігіндегі Адам рухының бір мезгілде болуын көрсетеді.

Өмірбаян

Мангу шығармашылығының дәуірлері оларды тудырған жолдан ажырамас және оның бейнелік ой-пікірінің эволюциясына сәйкес келеді. 1962 жылы 14 жасында ол Марио Луисеттидің мүсін шеберханасына түсіп, «Академи де ла Гранде Шомиер» оқуына қабылданды. 1968 жылы «École nationale supérieure des Beaux Arts» сәулет бөліміне түсіп, 1976 жылы DPLG сәулетшісі дипломын алды. 1976-1979 жылдары Иран, Түркия, Грекия, Испания және Италияға саяхат жасады. 1979 жылы Парижге келді және Тегеранда танысқан архитектор Мишель Экошармен бірлесіп «Institut du Monde Arabe» институтының бірінші конкурсына қатысты. Алты командаға арналған бұл шақырулы конкурс ақыры бағаланбады. Екінші конкурс басқа жерде өтті және оны Жан Нувель жеңіп алды. Осы жылдар сурет салуға деген тоқтатқысыз құштарлықпен ерекшеленді. Бірақ, сәулетші мамандығынан бас тартқаннан кейін де, ол Аньердегі «Вилла S» жобасын аяқтады, ол оның соңғы салынған туындысы болды. 1987 жылы Париждегі Франция Сәулет институты таңдаған «Жеке үйлер: таңдалған үлгілер» көрмесінде «Вилла S» көрсетілді, бұл оған халықаралық деңгейде танымалдылық әкелді. 1981 жылдың соңында оның Париждегі бұрынғы сәулет агенттігі барлық мүліктерінен босатылып, шеберханасына айналды. Алғашқы кезеңінде, 1981 жылдан 1986 жылға дейін, ол Парижде тұрып, «Альдебаран», «Бетельгейза», «Дольче Вита» сияқты монументальді картиналар жасады, олар Жорж Лавров галереясында көрсетілді және 1983 жылы «Artforum» журналында жарияланды. 1987 жылдан 1995 жылға дейін Роберто Мангу Миланда тұрды, онда «Gli Uomini in piedi» («Тұрған адамдар») сериясын жасайды, оны Филипп Даверио және Марсельдегі Кантини мұражайында көрсетті. «Corpus Mundi», «San Francesco» немесе Артур Рембоның «Le Bateau ivre» поэмасынан шабыт алған «Gracias y mucha suerte para todos» картиналары осы Милан кезеңінің көрнекті үлгілері болып табылады. 1995 жылы Роберто Мангу Испанияға оралып, Севильяда, содан кейін Мадридте тұрды. Міне, осы жерде «Сан-Франческо» картинасында (Зурбаранның ықпалымен) Мангу «Ягуар рухы» деп атап, өмір күші мен «Тұрақтылық» тұжырымын білдіретін «Минтак» көлеңкесі оның санасында пайда болды. 2001 жылдан 2004 жылға дейін Роберто Мангу Тулуза маңында қоныстанды, онда оның өнері терең өзгерістерге ұшырады. Ландшафттар мен Сантьяго-де-Компостелаға жасаған қажырлы саяхатынан шабыт алған ол «Сантьяго де Сантьяго», «Via Natura», «Les Blés à la Cadiscié» сияқты жаңа серияларды жасады, олар қуыс сызылған үйлерді немесе кенепті жыртып тастайтын жолдарды бейнелейді. Брюссельде тұрғаннан кейін Роберто Мангу Францияға оралып, «Permanenza» кезеңінің апельсин түсімен («Le Visage d'une Eve», «La suite du Temps», «Salvador» картиналарында) және «Mar Adentro» кезеңінің тыныш көк түсімен жұмыс істеді. Ол бұрынғы кезеңнің серияларын да дамытты (оның үйлері кодекстермен толықтырылды, «Минтак» «Ombra dell'Inizio» немесе «Rivage» сияқты жаңа серияларды қудалай бастады). 2013 жылы Италияға оралып, Генуяда қоныстанды. Осы жерде ол «Минтак», би, кинетика және үздіксіздік идеясын біріктіретін бейнелеу тәсілінің синтезін дамыта бастады. «Cinesica magica», «La Suite du Temps», «La Grande Bellezza», «L'Uno» және 2019 жылғы «Grand Vivant» картиналары осы тәсілдің символы болып табылады.