Кіріспе
Сербиялық өнер тарихшысы, жазушы және академик Деян Медакович (7 шілде 1922 – 1 шілде 2008) – сербиялық өнер тарихшысы, жазушы және академик. Медакович 1998 жылдан 2003 жылға дейін Сербия ғылым және өнер академиясының президенті, Белград университетінің философия факультетінің деканы (1971–1973) қызметтерін атқарды, сондай-ақ "Matica srpska" және басқа да ғылыми қоғамдардың мүшесі болды.
Dejan Medaković (; 7 July 1922 – 1 July 2008) was a Serbian art historian, writer and academician. Medaković had served as President of the Serbian Academy of Sciences and Arts from 1998 to 2003, as Dean of the University of Belgrade Faculty of Philosophy (1971–1973), and was a member of the Matica srpska as well as other scholarly associations.
Өмір
Деян Медакович 1922 жылдың 7 шілдесінде Загреб қаласында (сол кезде Сербтер, хорваттар және словендер Корольдігі, қазір Хорватия) этникалық серб отбасында дүниеге келді. Оның әкесі, Đorđe Medaković экономист, ал анасы, Анастазия, үй шаруасындағы әйел болды. Әкесінің әкесі, Богдан Медакович, Австро-Венгрия билігі кезінде Хорватиядағы сербтердің саяси көшбасшысы, Сербтердің тәуелсіз партиясының президенті, Хорват-серб коалициясының төрағасы және 1908 жылдан 1918 жылға дейін Хорват саборының спикері қызметін атқарды. Деян Медаковичтің бабасы, Данило, Сербия Корольдігінде өмір сүрген және Милош және Михайло Обренович княздарының әкімшілігінде түрлі лауазымдарды иеленген. Анасының тарапынан ол австриялық әскери аристократиясының ұрпағы еді. Медакович төменгі гимназия білімін Адриатика теңізінің оңтүстігіндегі Корчула аралына жақын Бадия аралында аяқтады, содан кейін Сремски-Карловциге көшіп, жоғары гимназияны бітірді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Белградта босқын ретінде өмір сүрді. 1942 жылдан 1946 жылға дейін Белградтағы князь Павел мұражайында (қазіргі Сербия Ұлттық мұражайы) ерікті көмекші болып жұмыс істеді. 1949 жылы бітіріп, 1954 жылы Белград философия факультетінің өнер тарихы кафедрасында докторлық диссертациясын қорғады. Ол өнердегі жаңа тенденциялардан бастап, қазіргі әлеуметтік және саяси мәселелерге дейінгі әртүрлі тақырыптар бойынша көптеген зерттеулер, мақалалар, монографиялар, шолулар мен эсселер жариялады. Оның зерттеулері бірнеше кітаптарда жинақталды: «18 ғасырдағы серб суретшілері» (1968), «Серб бароккосының жолдары», «Куәліктер» (1984), «Серб ежелгілігін зерттеушілер» (1985) және «Барокко және сербтер» (1988). Ол сондай-ақ алты томдық «Серб халқының тарихы» (1981–1993) және «18 ғасырдағы серб өнері» (1980), «19 ғасырдағы серб өнері» (1981) сияқты маңызды басылымдарға үлкен үлес қосты. Сонымен қатар, ол Сербия православие шіркеуінің мәдени мұрасын зерттейтін бірнеше маңызды өнер монографиялары мен зерттеулердің авторы болды, Хиландр және Савина монастырьлары туралы жазды. Медаковичтің басқа маңызды еңбектері: «Триесттегі сербтердің хроникасы» (1987), «Венадағы сербтер», «Загребтегі сербтер», «Ескі гравюралардағы Белград суреттері», «Серб тақырыптарының таңдамасы» және «Хабарламалар». Медакович бес өлең кітабын және «Эфемерис» атты автобиографиялық проза циклын жазды. Медакович көптеген беделді сыйлықтар мен наградаларға ие болды: Гердер сыйлығы, Антон Гиндели сыйлығы, Белград қаласының қазан айындағы сыйлығы, «Просвета» жылдық сыйлығы, Германия Федеративтік Республикасының 1-дәрежелі Еңбегі үшін ордені (Bundesverdienstkreuz), Австрияның ғылым және өнерге арналған Құрмет кресі, Венгрия Республикасының 1-дәрежелі Еңбегі үшін алтын медалі, Вук Караджич медалі және тағы да басқалары. Ол 2008 жылдың 1 шілдесінде Белград ауруханасының онкологиялық институтында қатерлі ісіктен қайтыс болды.
Medaković was also a writer and a poet. He published many studies, essays, monographs, reviews and articles on various topics ranging from new developments in arts to current social and political issues. His studies have been collected and published in several books: Serbian Painters of the 18th Century (1968), The Paths of Serbian Baroque, Testimonials (1984), Explorers of Serbian Antiquity (1985), and Baroque and Serbs (1988). He was also a major contributor to the six volume History of the Serb People (1981–1993), and other important publications such as Serbian Art of the 18th Century (1980), and Serbian Art of the 19th Century (1981). In addition, he authored several important art monographs and studies dealing with cultural heritage of the Serbian Orthodox Church, writing about the monasteries of Hilandar and Savina. Other important works by Medaković include The Chronicles of Serbs in Trieste (1987), Serbs in Vienna, Serbs in Zagreb, Images of Belgrade in Old Etchings, Selected Serbian themes, and Letters. Medaković also penned five books of poetry, and an autobiographical prose cycle titled Ephemeris. Medaković was the recipient of many distinguished awards and honours: the Herder Prize; the Anton Gindely Prize; the City of Belgrade October Award; the Prosveta Annual Award; the Order of Merit of the Federal Republic of Germany (Bundesverdienstkreuz); the Austrian Cross of Honour for Science and Arts; the Gold Medal of Merit of the Republic of Hungary, the Medal of Vuk Karadžić of the First Order, and many others. He died from cancer on 1 July 2008, at the Oncological Institute of Belgrade Hospital.