Түрмедегі Тазалық: Мұсылман Әйелінің Ақылға Шақыруы
The Caged Virgin
Аян Хирси Алидің «Түрмедегі Тазалық» кітабы Исламдағы әйелдердің жағдайына сын көзбен қарап, олардың бостандығы үшін күресті талқылайды. Кітап, эсселер мен сұхбаттардан тұрады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Аян Хирси Алидің 2004 жылғы кітабы "Тұтқындалған бойжеткен: Мұсылман әйелінің ақылға шақыруы", сондай-ақ "Тұтқындалған бойжеткен: Әйелдер мен Ислам үшін азаттық жариялаған хабарлама" (De maagdenkooi) деп жарияланды. Бұл кітапты 2004 жылы бұрынғы голланд парламентінің депутаты Аян Хирси Али жазған. "Тұтқындалған бойжеткен" алғаш рет 2006 жылы ағылшын тілінде басылды.
2004 book by Ayaan Hirsi Ali
The Caged Virgin: A Muslim Woman's Cry for Reason, also published as The Caged Virgin: An Emancipation Proclamation for Women and Islam (De maagdenkooi), is a 2004 book by the former Dutch parliamentarian Ayaan Hirsi Ali. The Caged Virgin was first published in English in 2006.
Жариялану тарихы
Кітап алғаш рет голланд тілінде De maagdenkooi ("Қыздың қауысы" немесе "Қыздардың қауысы") деген атпен жарияланды. Алдыңғы кітабы De zoontjesfabriek (2002 жылдың желтоқсаны) сияқты, ол голланд тілінде жеті эссе мен бір сұхбаттан тұратын, барлығы 95 беттік жинақ болатын. Ол исламдағы әйелдердің орны мен рөлін сынап бағалауға бағытталған. 2004 жылдың қыркүйек айында фин баспасы Отава Хирси Алиге оның еңбектерін аудару ниетімен бірінші болып жүгінді. Ол De maagdenkooi кітабын жариялағаннан кейін көп ұзамай, ол режиссер Тео ван Гогпен бірге түсірген 11 минуттық "Бағыну" (Submission) қысқаметражды фильмі 2004 жылдың 29 тамызында Голландия телеарнасында тұңғыш рет көрсетілді. Фильмде әйелдерге қарсы зорлық-зомбылықты бейнелейтін төрт ойдан туған эпизод пен оны ақтау үшін пайдаланылуы мүмкін Құран аяттары ұсынылды. Бірақ сотқа шағымдану қабылданбады. ("Мен айыптаймын. Мұсылман әйелдерін азат етуге шақыру"), ол Германияда "Non sottomessa" деген атпен бестселлерге айналды. "Contro la segregazione nella società islamica" ("Бағынбау. Ислам қоғамындағы оқшаулануға қарсы") атты кітабы да бестселлер болды. 2015 жылдың маусымына қарай ол француз тіліне ("Insoumise", Францияда да бестселлер болды), түрік және фин тілдеріне аударылды. Фин тіліндегі басылымда 2003 жылғы қаңтардағы Trouw газетімен берген сұхбатында Хирси Алидің "Мұхаммед – бұрыс жолға түскен тиран" деген ең даулы сөзі жоқ еді. Баспагер Отава бұл "техникалық қателік" деп мәлімдеді, бұл түсіндіріс Хирси Алиді күлдірді; ол Отава кешірім сұрап, қателікті түзетуі және цензураға бармауы керек деді. 2005 жылдың тамызында швед тіліндегі аударма "Kräv er rätt! Om kvinnor, islam och en bättre värld" ("Құқықтарыңды талап ет! Әйелдер, ислам және жақсы әлем туралы") деп аталды; Хирси Али оны насихаттау үшін Стокгольмге сапар шекті және Либералды халық партиясының Демократия сыйлығын алды. 2006 жылдың сәуір айында Free Press баспасы "Қоңырдағы құл" (The Caged Virgin) деген атпен ағылшын тіліндегі аудармасын жариялады, ол De zoontjesfabriek кітабынан үш эссе, De maagdenkooi кітабынан бес эссе және Манжимен жасалған сұхбат, "Бағыну" (Submission) сценарийі, сондай-ақ бірнеше жаңа эсселерді қамтиды, барлығы 187 беттен тұрады.
The book was first published in Dutch as De maagdenkooi ("The Virgin's Cage" or "The Cage of Virgins" Like its predecessor De zoontjesfabriek (December 2002), a Dutch language collection of seven essays and one interview for a total of 95 pages, it focused on criticism of the position and role of women in Islam. Around September 2004, Finnish publishing house Otava was one of the first to approach Hirsi Ali with plans to translate her writings. Shortly after she published De maagdenkooi, the 11 minute shortfilm Submission, that she produced together with film director Theo van Gogh, was first screened on Dutch television on 29 August 2004. It presented four fictional episodes involving violence against women and Quranic verses that could be used to justify it. but the suit was rejected. ("I accuse. Plea for the Liberation of Muslim Women"), which became a bestseller in Germany, under the name Non sottomessa. Contro la segregazione nella società islamica ("Not Submissive. Against Segregation in Islamic Society"), which also became a bestseller. By June 2015, it was also translated into French (Insoumise, also became a bestseller in France), Turkish and Finnish. The Finnish edition, titled Neitsythäkki, omitted Hirsi Ali's most controversial quote from a January 2003 Trouw interview, namely that "Muhammad was a perverse tyrant". Publisher Otava claimed this was a "technical error", an explanation that made Hirsi Ali laugh; she said Otava should apologise, correct it and not engage in censorship. The August 2005 Swedish translation was titled Kräv er rätt! Om kvinnor, islam och en bättre värld ("Demand your rights! On Women, Islam and a Better World"); Hirsi Ali visited Stockholm to promote it, and received the Liberal People's Party's Democracy Prize there. In April 2006, an English translation was published by Free Press under the title The Caged Virgin, which was a compilation of three essays from De zoontjesfabriek, five essays plus the Manji interview from De maagdenkooi, the script of Submission, as well as several new essays, jointly encompassing 187 pages.
Нидерланд тіліндегі басылым
Анет Блейх De maagdenkooi туралы Volkskrant газетінде жазған рецензиясында, кітаптың соңында бейнелі түрде «қыз қақпағынан» құтылуды қалайтын мұсылман қыздарына арналған он кеңес «жақсы негізделген және дана кеңес» екенін айтты. Бұл ашық хат – Хирси Алидің ең жақсы туындысы. Дегенмен, Блейх оны «келісімге келмейтін идеалист» деп сипаттады: бұл оның күшті де, әлсіз жағы. Оның мұсылман әйелдерінің басымдыққа ұшырауы туралы пікірін білдіруі өте жақсы. Бірақ оның өзінің ағартушы мұсылмандық ортасынан одақтастар іздеуге шыдамы жетпегені өкінішті. 2004 жылдың қыркүйек айының басында Trouw газеті оны «күшті әсер ететін» кітап деп атады, әсіресе Хирси Али аудармашы болып жұмыс істеген кезде танысқан төрт сомали әйелінің оқиғалары ерекше көзге түсті. De maagdenkooi, көп ұзамай Zomergasten бағдарламасында көрсетілген «Подданство» фильмімен үйлесімді болды. 2004 жылғы желтоқсанда Trouw газетінде Пол Клейс Ягер жариялаған рецензиясында мұсылман қыздары мен әйелдерін азат ету үшін діннің өзін сынау қажеттігі туралы сұрақ көтерілді. Ол жақында құрылған француздық феминистік қозғалыс Ni Putes Ni Soumises-ке назар аударды, оның жетекшісі – діннен алыс Fadela Amara еді. Бірақ Ягер Исламдағы бойжеткен қыздыққа қатысты Құран мен Мұхаммед пайғамбардың дәстүрлерімен тығыз байланысты екенін жоққа шығару қиын екенін мойындады, бұл мұсылман қыздары мен әйелдеріне «ерлі-әйелді болуды, егер болса, кіммен некелесуді және қанша бала тууды» таңдау мүмкіндігін шектеді. Ягер Хирси Алимен келісіп, мұндай көзқарастар «білімсіз, денсаулығы нашар аналардың үйде отырып, балаларын білім мен еңбек жолына бағыттай алмайтынына» алып келетінін, бұл «мұсылмандардың экономикалық артта қалуына» себепші екенін айтты. NRC Handelsblad газетінің сыншысы Беатрикс Ритсема оны «біршама тәртіпсіз кітапша, исламға қарсы альманах» деп атады, бірақ оның стилін жоғары бағалады: «Қандай құлшыныс! Хирси Али көбінесе дұрыс айтады». Ритсема Хирси Алимен үй ішіндегі зорлық-зомбылыққа қарсы күрестің тиімділігін арттыру және құрбандықты емес, зорлық-зомбылық жасаушыны үйден шығару қажеттігі туралы келісті. Алайда, ол барлық мұсылман еркектерінің мұсылман әйелдерін сексуалдық тұрғыдан басымдыққа ұшырататынымен келіспеді, бірақ олардың көпшілігі мұны мойындады. Ритсема үшінші буын мұсылман иммигранттарының батыс қоғамына енуіне және сексуалдық дербестік пен гендерлік теңдікке қатысты прогрессивті мәдени нормаларға бейімделуіне қатысты оптимистік көзқарас білдірді. Ол мұсылмандар арасындағы айырмашылықтардың, отандық голландтар арасындағыдай екенін атап өтті, бірақ бұрынғыларының енуіне көбірек күш жұмсау қажеттігін де мойындады.
Reviewing De maagdenkooi for de Volkskrant, Anet Bleich opined that the Ten Tips for Muslim girls who want to escape the metaphorical virgin's cage at the book's end were "well reasoned and wise advice; this open letter is Hirsi Ali at her finest". However, Bleich dubbed her an "uncompromising idealist: that is both her strength and weakness. It's great that she constantly succeeds in making her point about the oppression of Muslim women. But it's a shame that she doesn't have the patience to look for allies in her own Enlightened Muslim circle." In early September 2004, Trouw called it a "hard hitting" book, especially the stories from the four Somali women that Hirsi Ali acquainted during her job as an interpreter. De maagdenkooi was readily compatible with the film Submission that premiered on the Zomergasten programme soon after. A December 2004 Trouw review by Paul Kleis Jager wondered whether it was necessary to criticise the religion itself in order to liberate Muslim girls and women, pointing to the recently emerged French feminist movement Ni Putes Ni Soumises that was led by secular Muslim woman Fadela Amara. Yet, he found it difficult to deny how intimately the virginity cult in Islam was tied to the core teachings of the Quran and the Traditions of Muhammad, causing few Muslim girls and women to have a choice in determining "whether, and if so, whom they married to; and whether, and if so, how many children they wanted to get". Such attitudes, Jager agreed with Hirsi Ali, resulted in "illiterate unhealthy mothers sitting at home, unable to guide their children into the world of education and labour," which was "complicit in the economic lag of Muslims". NRC Handelsblad critic Beatrijs Ritsema labelled it a "somewhat disorderly booklet, a kind of anti Islam almanac", but praised its style: "What an enthusiasm, and so often Hirsi Ali is spot on." Ritsema agreed with Hirsi Ali that domestic violence prevention agencies should work better together, and the abuser rather than the victim should be moved out of the house. She did not agree, however, that all Muslim men sexually oppress Muslim women, though admitted many of them did. Ritsema was more optimistic about the degree to which third generation Muslim immigrants integrated in Western society and adapted to progressive cultural norms regarding sexual autonomy and gender equality. She emphasised there were major differences amongst Muslims just as there were amongst the native Dutch, though the former still had a lot of catching up to do.
Неміс тіліндегі басылым
"Шпигель" журналы Хирси Алидің кітабының, оның неміс басылымы "Ich klage an" 2005 жылдың мамыр және тамыз аралығында 80 000 дана сатылғанын, бұл кітап отбасылары ұйымдастырған мәжбүрлі некеден қашып, Еуропада еркін өмір құрған мұсылман әйелдері туралы жаңа пайда болған жанрға жатады деп атап өтті. Аянның еңбегі Хюля Калканның "Мен тек еркін болғым келді" ("Ich wollte nur frei sein") кітабымен, Айшенің "Менен ешкім сұрамады" ("Nobody Asked Me") кітабымен, Инци Й.ның "Сенің өтірігіңе құлап қалу" ("Erstickt an euren Lügen") кітабымен, Навал Эль Садавидің "Әйелдерге қарсы фундаментализм" ("Fundamentalismus gegen Frauen") кітабымен және Зана Мухсеннің "Еменде ұрланған" ("Verschleppt in Jemen") кітабымен салыстырылды.
Der Spiegel noted that Hirsi Ali's book, of which the German edition Ich klage an had already sold 80,000 copies between May and August 2005, fitted in a new emerging genre of books about Muslim women who escaped forced marriage arranged by their families and managed to establish a free life in Europe. Ayaan's work was compared to Ich wollte nur frei sein ("I Just Wanted to be Free") by Hülya Kalkan, Mich hat keiner gefragt ("Nobody Asked Me") by Ayşe, Erstickt an euren Lügen ("Choke on your Lies") by Inci Y., Fundamentalismus gegen Frauen ("Fundamentalism Against Women") by Nawal El Saadawi and Verschleppt in Jemen ("Kidnapped in Yemen") by Zana Muhsen.
Ағылшын тіліндегі басылым
The Guardian газетінің жазушысы Наташа Уолтер: «Қоймадағы бойжеткен – оқырманды тебірентетін кітап. Аяан Хирси Али ер адамдардың әйелдерге жасаған қылмыстарына күйінеді: күштеп некелеуден бастап, әйелдердің жыныс мүшелерін кесуге дейін; білім алу құқығынан айырудан бастап, отбасы ішіндегі сексуалдық зорлық-зомбылыққа дейін. Осы қылмыстарға деген оның ашуы эсселерін көркем әрі құлшындырады». Дегенмен, «Хирси Али бүкіл ислам әлемін бір қара түспен ғана емес, батыс әлемін де ашық түстермен суреттеп, оны мұсылман әлемінің қараңғы түніне қарсы нұрлы күн ретінде көрсетіп береді». Бұл кітапты жазушы және журналист Кристофер Хитченс Slate журналында мақтап: «Мен баршаңызға оның жаңа кітабын, «Қоймадағы бойжеткен» кітабын, «Әйелдер мен Ислам үшін азаттық жариялағысы» деген қосымша тақырыбымен сатып алуға кеңес беремін. ( ) Бұл кітапты жас кезінде өз еркіне қарсы сүндеттелген және кейін бөтен адамға сатуға жақындаған әйел жазғанын ескерсек, ол таң қалдырарлық юмор мен сабырмен жазылған». Нидерландыда Хирси Алиге жасалған «ұятты» қарым-қатынасқа наразылық білдірген Хитченс, «Бізді «Қоймадағы бойжеткенді» бестселлерге айналдыруға ұялтады» деген үмітін білдірді. Ума Нараян кітаптың автобиографиялық бөліктері мен ынталандыру хаттарынан тұратынын айтты. Хирси Алидің мұсылман әйелдерін кемсітуге деген наразылығы бір жақты болды және феминизмді, расизмді және интернационализмді бір кітапқа біріктіруге күш салды. Нараянның пікірінше, Ислам, басқа мәдениеттер сияқты, өтімді, динамикалық және шекаралары үнемі өзгеріп отырады. Ол Әлиді мұсылман қоғамын жалпылауы және барлық мұсылман мәдениеттерін зорлық-зомбылық пен кемсітушілікпен байланыстырғаны үшін сынады. Ол мәдени ұқсастықтарды, сондай-ақ ішкі мәдени дауларды елемеді. Летти Волп сияқты басқа рецензенттер Әлиді кітаптың кейбір бөлімдерінде ғана мәдениетті атап көрсеткені үшін сынады, бірақ барлығын емес, бұл оның саяси мүддесі мен сол кездегі позициясын ескере отырып, танымалдылыққа жетуге жасалған саяси әрекет деп санайды.
Natasha Walter of The Guardian wrote that "The Caged Virgin is a shocking read. Ayaan Hirsi Ali rages at crimes that are done to women by men: from forced marriage to female genital mutilation; from denial of education to sexual abuse within the family. Her fury about these crimes makes her essays vibrant and inspiring." However, "Hirsi Ali not only paints the whole of the Islamic world with one black brush, she also paints the whole of the western world with rosy tints in order to set it as perfect day to the bleak night of the Muslim world." The book was also lauded by the author and journalist Christopher Hitchens in Slate: "I would urge you all to go out and buy her new book, The Caged Virgin, which is subtitled An Emancipation Proclamation for Women and Islam. ( ) Considering that this book is written by a woman who was circumcised against her will at a young age and then very nearly handed over as a bargain with a stranger, it is written with quite astonishing humor and restraint." Voicing his frustration and anger over the "shameful" way Hirsi Ali had been treated in the Netherlands, Hitchens expressed the hope "that it will shame us all into making The Caged Virgin a best seller." Uma Narayan said the book was fragmented with bits of autobiography and a motivational letter. Hirsi Ali’s outrage at the discrimination of Muslim women was one dimensional, and struggled to bind feminism, racism and internationalism in the same book. For Narayan, Islam, like any other culture is permeable, it is dynamic and the boundaries constantly shift. She criticized Ali for having a generalized portrayal of the Muslim society, and assigning all Muslim cultures as violent and discriminatory. She missed the aspects of cross cultural similarities, as well as possible internal cultural divisions. Other reviewers like Leti Volp criticized Ali for highlighting culture only in some cases throughout the book but not all, which was considered as a political attempt to gain popularity, given her political interest and position at that time.