Педро Касальдаліга: Бразилиялық азаттық теологиясының қайраткері
Pedro Casaldáliga
Педро Касальдаліга (1928-2020): Испанияда туған бразилиялық католик ділдары, азаттық теологиясының көрнекті өкілі, үнді халықтарын қорғаушы. Өлеңдер авторы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Испанияда туған бразилиялық католик прелаты (1928–2020)
Spanish born Brazilian Catholic prelate (1928–2020)
Пьер Касальдалига и Пла, португал тілінде Педро Касальдалига (16 ақпан 1928 – 8 тамыз 2020), – Испанияда туған Бразилияның католик шіркеуінің прелаты, 1970 жылдан 2005 жылға дейін Бразилияның Сан-Феликс аумақтық прелатурасын басқарған. 1971 жылдан бері епископ болған Касальдалига азаттық теологиясының ең белгілі өкілдерінің бірі болды. Ол көптеген сыйлықтарға ие болды, соның ішінде 2006 жылы Каталония халықаралық сыйлығын алды. Ол жергілікті халықтарды қолдау үшін күшті жақтаушы болды және бірнеше поэзия жинағын жариялады.
Pere Casaldàliga i Pla , known in Portuguese as Pedro Casaldáliga (16 February 19288 August 2020), was a Spanish born Brazilian prelate of the Catholic Church who led the Territorial Prelature of São Félix, Brazil, from 1970 to 2005. A bishop since 1971, Casaldàliga was one of the best known exponents of liberation theology. He received numerous awards, including the Catalonia International Prize in 2006. He was a forceful advocate in support of indigenous peoples and published several volumes of poetry.
Басталуы
Пере Касальдалига 1928 жылғы 16 ақпанда Испанияның Каталония аймағындағы Балсарень қаласында дүниеге келді және отбасының мал шаруашылығы фермасында өсті. Ол клартиандар қатарына қосылып, тоғыз жасында Вик клартиан семинариясына түсті. 1952 жылғы 31 мамырда Барселонада дін қызметкері ретінде тағайындалды. 1968 жылы Касальдалига миссионер ретінде Бразилияға келді. 1970 жылғы 27 сәуірде Папа Павел VI оны Сан-Феликс аумақтық прелатурасының апостолдық әкімшісі етіп тағайындады. 1971 жылғы 27 тамызда Папа Павел оны осы аймақтың прелаты және Алтаваның титул епископы деп тағайындады. 1971 жылғы 23 қазан күні түнде Гуания архиепископы Фернандо Гомес дос Сантос оған епископтық киеге жиналды.
Pere Casaldàliga was born on 16 February 1928 in Balsareny, Catalonia, Spain, and grew up on his family's cattle ranch. He joined the Claretians, entering the Claretian Seminary of Vic at the age of nine. He was ordained a priest in Barcelona on 31 May 1952. Casaldàliga moved to Brazil as a missionary in 1968. On 27 April 1970, Pope Paul VI named him Apostolic Administrator of the Territorial Prelature of São Félix. On 27 August 1971, Pope Paul named him prelate of that jurisdiction and titular bishop of Altava. He received his episcopal consecration in the night of 23 October 1971 from Fernando Gomes dos Santos, Archbishop of Goiânia near Araguaia river.
Бразилиялық диктатура
1970 жылдары Бразилияны билеген әскери режим Касалдалиганы елден кетуге мәжбүрлеуге тырысты, бірақ сәттілікке жетпеді. Оның үнді халықтары мен шаруаларды қолдауы қайталап өліммен қорқытуға алып келді, ал 1976 жылы әйелдер түрмесіндегі зорлық-зомбылыққа қарсы шеруде оның қасында тұрған дін қызметкері қаза болды. 1986 жылы Касалдалига бес жылда бір рет өткізілетін «Мартирлер саяхаты» (Romería de los Mártires) атты қасиетті саяхатты ұйымдастырды.
In the 1970s, the military regime ruling Brazil tried without success to force Casaldàliga to leave the country. His advocacy for indigenous peoples and peasants resulted in repeated death threats, and in 1976 a priest was killed standing alongside him at a march protesting the mistreatment of female prisoners. In 1986, Casaldàliga founded a pilgrimage, Romería de los Mártires, held every five years.
Бостандық теологиясы қозғалысы және Ватиканмен тартысы
1988 жылдың маусым айында Ватиканның бостандық теологиясы қозғалысына шектеулер салу және 1985 жылы бразилиялық теолог Леонардо Боффты үнсіздендіру шараларының аясында Касальдалига Римге шақырылды. Кардиналдар Джозеф Ратцингер мен Бернадин Гантин оның теологиялық жазбалары мен пасторлық қызметін тексерді. Дін ілімі жөніндегі Конгрегация (CDF) және Епископтар жөніндегі Конгрегация оған өзінің қателіктерін мойындау үшін қол қоюға тиіс мәлімдеме дайындады. Мәлімдемеде ол процессияларға саяси мазмұн қоспайтыны, теологиялық жұмысына шектеулерді қабылдайтыны және Бразилиядан тыс, әсіресе Никарагуада тек жергілікті епископтың рұқсатымен ғана қасиетті мисса өткізіп, уағыз айтатыны көрсетілді. Ол оған қол қоймады. Ол өз пікірін былай түйіндеді: "Менің көзқарасым – әлемнің көптеген аймақтарындағы шіркеудің көзқарасын көрсетеді. Мен Курияның епископтарды таңдау жолын, әйелдерге берілген мүмкіндіктің аздығын, бостандық теологиясына және епископтар кеңесіне деген сенімсіздігін, сондай-ақ оның тым орталықтанғандығын сынадым. Бұл Риммен байланысты үзуді білдірмейді. Шіркеу отбасының ішінде және диалог арқылы бізге көбірек кеңістік ашу қажет."
In June 1988, as part of a Vatican effort to place restrictions on the liberation theology movement and following its 1985 silencing of Brazilian theologian Leonardo Boff, Casaldáliga was called to Rome to be examined by Cardinals Joseph Ratzinger and Bernadin Gantin on his theological writings and pastoral activity. The Congregation for the Doctrine of the Faith (CDF) and the Congregation of Bishops produced a statement for him to sign as an acknowledgment of his errors. The statement decreed that he would not add political content to processions, would accept restrictions on his theological work, and only say Mass or preach outside of Brazil, especially in Nicaragua, with permission from the local bishop. He did not sign it. He summarized his views: "My attitude is a reflection of the view of the church in many regions of the world I have criticized the Curia over the way bishops are chosen, over the minimal space given to women, over its distrust of liberation theology and bishops' conferences, over its excessive centralism. This does not mean a break with Rome. Within the family of the church and through dialogue, we need to open up more space."
Кейінгі жылдар
Папа Иоанн Павел II 2005 жылғы 2 ақпанда Касалдалиганың отставкасын қабылдады. Оның ізбасары тағайындалар алдында, ол прелатура халқымен кеңеспейтініне қарсылық білдірді. Зейнетке шыққаннан кейін де ол Сан-Феликс-ду-Арагуаяда тұрып өтті. Ол кем дегенде 2012 жылдан бері Паркинсон ауруымен ауырады; ол оны "Паркинсон аға" деп атады. 2015 жылы Папа Франциск "Laudato si'" энциклопедиясын жазу кезінде Касалдалигамен, басқалармен бірге кеңесті.
Pope John Paul II accepted Casaldàliga's resignation on 2 February 2005. Anticipating the appointment of his successor, he objected that it would happen without the people of the prelature being consulted. In retirement he continued to live in São Félix do Araguaia,
He had Parkinson's disease since at least 2012; he referred to it as "Brother Parkinson". In 2015, Pope Francis consulted Casaldàliga, among others, during the writing of the encyclical Laudato si'.
Өліммен қорқыту
Касальдалига өмір бойы өлім туралы қорқытуларға және тіпті қастандықтарға ұшырады. 1993 жылы Amnesty International епископ Касальдалиганың қауіпсіздігіне алаңдады, себебі жер иелері оны өлтіру үшін жалдамалы өлтірушілерді тартқан. 2012 жылдың желтоқсанында Касальдалига үйінен қашуға мәжбүр болды, ал Федералдық полиция оны екі ай бойы жасырды, өйткені ол Xavante халқына жерлерін қайтарып алуға көмектескен кезде аймақтың жер иелерінен өлім туралы қорқытулар алған.
Casaldàliga was the target of death threats, and even assassination attempts, throughout his life. In 1993 Amnesty International showed concern for the safety of Bishop Casaldàliga when landowners hired gunmen to kill him. In December 2012, Casaldàliga had to flee his home, and the Federal Police hid him for two months after he received death threats from landowners from the region when he helped the Xavante people regain their land.
Өлім
2020 жылдың 4 тамызында Касалдалига тыныс алу проблемаларына байланысты ауруханаға түсті, Паркинсон ауруының салдарынан өте әлсіз болды. COVID-19 тестінің нәтижесі теріс шықты. Касалдалига 2020 жылдың 8 тамызында Сан-Паулу штатының Бататайс қаласында қайтыс болды.
On 4 August 2020, Casaldàliga was admitted to the hospital for respiratory problems, being very weak due to his advanced state of Parkinson's disease. He tested negative for COVID 19. Casaldàliga died on 8 August 2020, in Batatais, in the state of São Paulo.
Таңдалған жазбалар
Африка Де Колорс. "Халықтық христиандық насихаттау" (Promoción Popular Cristiana), 1961 жыл. Әділет пен үмітке сенемін. Рио-де-Жанейро: Бразилия өркениеттері, 1977. Азап шеккен адалдың жариялануы: бразилиялық әңгімелер мен өлеңдер (Frédy Kunz және Pedro Terra-мен бірге). "Зерттеулер және басылымдар орталығы", 1979. "Құдайдың тәжірибесі және халыққа деген құштарлық". Сантандер: Sal Terrae, 1983 жыл. "Қоғамдық бірлік, экуменизм және бостандық". Сан-Паулу: EDUC, 1983 жыл. Никарагуа, Combate y Profecía. Сан-Хосе де Коста-Рика: DEI, 1987. Кетзалдың ұшуы: Орталық Америкадағы руханият. "Maíz Nuestro", 1988 жыл. Леонидас Проано: "Кедейлердің епископы" (Francisco Enríquez-бен бірге). Кито: El Conejo, Корпоративтік басылымдар, 1989 жыл. "Бостандық руханияты" (José Mª Vigil-мен бірге). Сантандер: Sal Terrae, 1992 жыл. Жаңа өсиетке жатпайтын сонеттер, дәл осылай. Musa, Nueva Utopía, 1996 жыл. Ameríndia, morte e vida (Pedro Terra-мен бірге). Петрополис: Paulus, 1997 жыл. Азат етудің суреттері (Cerezo Barredo-мен бірге). Сан-Паулу: Loyola, 2005 жыл. Жолдағы дұғалар (Pedro Terra-мен бірге). Verus Editora, 2005 жыл. Кері өлеңдер: антология (Enio Squeff-пен бірге). Perseu Abramo басылымы, 2006 жыл. Әулие Жоао Боско Пенидо Бурньедің шейіттігі. Сан-Паулу: Loyola, 2006 жыл.
África De Colores. Promoción Popular Cristiana, 1961. Creio na Justiça e na Esperança. Rio de Janeiro: Civilização Brasileira, 1977. Proclama del justo sufriente: relatos y poemas brasilero (con Frédy Kunz y Pedro Terra). Centro de Estudios y Publicaciones, 1979. Experiencia de Dios y Pasión por el Pueblo. Santander: Sal Terrae, 1983. Comunidade, ecumenismo e libertação'. São Paulo: EDUC, 1983. Nicaragua, Combate y Profecía. San José de Costa Rica: DEI, 1987. El vuelo del quetzal: espiritualidad en Centroamérica. Maíz Nuestro, 1988. Leonidas Proaño: El Obispo de Los Pobres (con Francisco Enríquez). Quito: El Conejo, Corporación Editorial, 1989. Espiritualidad de la Liberación (con José Mª Vigil). Santander: Sal Terrae, 1992. Sonetos neobíblicos, precisamente. Musa, Nueva Utopía, 1996. Ameríndia, morte e vida (con Pedro Terra). Petrópolis: Paulus, 1997. Murais da libertação (con Cerezo Barredo). São Paulo: Loyola, 2005. Orações da caminhada (con Pedro Terra). Verus Editora, 2005. Versos adversos: antologia (con Enio Squeff). Editora Fundação Perseu Abramo, 2006. Martírio do padre João Bosco Penido Burnier''. São Paulo: Loyola, 2006.