Кіріспе
Еврей Киелі кітабындағы Әйүп кітабында Әйүптің және оның үш досының сыншысы болған, Әйүптің серігі Елиу (ʼElihu, 'Менің Құдайым Ол') – Барахельдің ұлы, Буздың ұрпағы. Буз Ыбырайымның туысы болуы мүмкін (Тек қана 22:20–21 Бузды Ыбырайымның немере інісі деп еске алады).
Elihu ( ’Elihu, 'my God is he') is a critic of Job and his three friends in the Hebrew Bible's Book of Job. He is said to have been the son of Barachel and a descendant of Buz, who may have been from the line of Abraham (Genesis 22:20–21 mentions Buz as a nephew of Abraham).
Елиуйдің монологтары
Елиуй Әйүп кітабының соңында, 32:2-де (ЖД) таныстырылады. Оның сөздері 32-37 тарауларды құрайды, және ол өз сөзін басқа жұбатушылардан көбірек қарапайымдықпен бастайды. Елиуй Әйүпті есіммен шақырып сөйлейді (Әйүп 33:1, ЖД), ал оның айтқандары үш досынан ерекшеленеді, себебі оның монологтарында Құдайдың құдіреті талқыланады, ол даналық пен мейірімге толы деп санайды. 32:4-5 (ЖД) нұсқаудағы баяндаушының кіріспесі және Елиуйдің өзінің 32:11 (ЖД) сөздері, ол Әйүп пен басқа үш адамның әңгімесін мұқият тыңдағанын көрсетеді. Сондай-ақ, ол өзінің қарт емес екенін мойындайды (32:6-7). Елиуйдің монологы көрсеткендей, оның үш ересек адамға деген ашуы соншалықты күшті болған, ол өзін тоқтата алмаған (32:2-4). "Ашулы жас жігіт" ретінде, ол Әйүпті де, оның достарын да сынап бағалайды: Мен сіздерге де, сіздің достарыңызға да жауап беруге сөздерім бар. Эндрю Б. Дэвидсон бұл аяттағы "достар" немесе серіктердің оның үш досы – Билдад, Елифаз және Софар емес, "бірақ бұл жерде Әйүп Құдайдың құдіретіне қатысты онымен бірдей дінсіз күмәнданушылар тобының орталығы деп есептелуі мүмкін" деп саралайды. Елиуй ізгілердің де, жамандық жасағандардың да осы өмірде өз үлесіне жететінін айтады. Ол Алланың жоғары билігі бар екенін және оның даналығы үшін адам осы билікті мойындап, оған бағынуы керек екенін үйретеді. Мысалы, ол жаратылыстың тұрақты кереметтері мен жыл мерзімдерінен мейірімділіктің мысалдарын келтіреді. Елиуйдің сөздері күрт аяқталады, ол "ізсіз жоғалады". Әйүп кітабын бір автордың туындысы деп санайтын ғалымдардың өзі де Елиуйдің сөздерін түпнұсқа кітапқа ерте қосылған немесе түсіндірме ретінде қарастырады. Ол Әйүптің достары туралы айтылған 2:11-де есімдері аталмайды, сондай-ақ 42:7-10 аяттарындағы қорытындыда, онда Құдай Әйүптің достарына ашу танытады, онда да ол есімдері аталмайды. Оның сөйлеген сөздерінде кітаптың қалған бөлігіне қарағанда көбірек арамаизмдер кездеседі.