Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Балық түрлері
Species of fish
Хапуку, хапука немесе вапуку (Polyprion oxygeneios) – сондай-ақ, групер деп белгілі, Полиприонидтер тұқымдасына жататын, Оңтүстік Австралия, Оңтүстік Америка, Оңтүстік Африка, Тристан-да-Кунья және Жаңа Зеландия аймақтарында 30 мен 800 метр тереңдікте кездесетін балық. Оның ұзындығы 60-тан 180 сантиметрге дейін жетеді және салмағы 100 килограмға дейін болуы мүмкін. Кейде жергілікті жерлерде оны треска деп атайды, бірақ треска – басқа балық түрлерін білдіреді.
The hāpuku, hapuka or whapuku (Polyprion oxygeneios), also known as groper, is a wreckfish of the family Polyprionidae, found around southern Australia, southern South America, South Africa, Tristan da Cunha and New Zealand at depths between 30 and 800 m. Its length is between 60 and 180 cm, and it can weigh up to 100 kg. It is sometimes described locally as cod, although that properly refers to other fish.
Сипаттама
Хапуку сұр түсті, құрсағы күміс ақ түсті, ал жас балықтары көгілдір болады. Олардың арқасында 10 арқа қанаты, дөңгелек аналь қанаты және дөңгелек кеуде қанаттары, сондай-ақ ірі, күшті, шаршы пішінді құйрығы бар. Оның төменгі жауы жоғары жағынан сәл ілгері шығып тұрады, ал өте ірі көздері жарық аз жағдайда аң аулауға және тіршілік етуге бейімделген.
Hāpuku are grey in colour with silvery white underbellies, with juveniles generally being blue in colour. They have 10 dorsal spines running along their back, a rounded anal fin and rounded pectoral fins, and a large, powerful, square shaped tail. Its lower jaw protrudes from the top, and their very large eyes are adapted for hunting and inhabiting low light conditions.
Тұрғылықты жері мен қоректену
Жас дарақтары пелагикалық тіршілік етеді, ал ұзындығы шамамен 50 см-ге жеткенде демерсальдыққа ауысады. Олар Оңтүстік Үнді мұхиты мен Тынық мұхитының қоңыржай және субтропикалық суларында, Чилиде, Австралияның оңтүстік-шығысында және Жаңа Зеландияда кездеседі. 10 м мен 800 м тереңдіктегі суларда табылса да, көбінесе 50 м-ден терең суды ұнатады. Жасыл суларда кездессе, әдетте жарықтарда, қуыстарда немесе үңгірлерде тіршілік етеді. Олар ашкөз жемтілер, басқа балық түрлерінің, омыртқасыздардың және қабықшалылардың, соның ішінде қызыл және көк балықтың, хокидің, қабылдақтардың және омарлардың көптеген түрлерімен қоректенеді. Бұл балықтың таралған ареалы Атлантикалық қисайған балықпен, оның ең жақын туысымен, үлеседі. 19 ғасырда бұл балық Жаңа Зеландияның жағалауында кездесетін, бірақ 20 ғасырға қарай ол негізінен терең суларда ғана табылған. Жаңа Зеландияда 2008 жылы хапукудың коммерциялық құны 37 миллион NZ$ құрады, экспорттық құны 4,29 миллион $ болды, ал бағасы 10,29 $/кг шамасында болды. Хапуку Жаңа Зеландияда коммерциялық және ойын-сауық мақсатында ауланады. Оған сұраныс жоғары, бірақ аулау көлемі салыстырмалы түрде төмен; бұл түр Жаңа Зеландияның квоталық басқару жүйесінде (QMS) басқарылады. Қазіргі уақытта Жаңа Зеландияда мөлшерлік шектеулер жоқ, бірақ күніне бес балыққа шектеу қойылған.
Juveniles are thought to be pelagic, switching to demersal when they are about 50 cm in length. They inhabit temperate and subtropical waters of the southern Indian Ocean and Pacific Ocean, being found in Chile, southeastern Australia and New Zealand. They can be found in waters between 10 m and 800 m deep, but generally prefer waters deeper than 50 m. They are usually found living in cracks, caverns, or caves when found in shallow waters. They are voracious predators, feeding on a large range of other fish species, invertebrates and crustaceans, including red cod and blue cod, hoki, crabs and crayfish. The fish has an overlapping range with the Atlantic wreckfish, its closest known relative. In the 19th century, the fish was found around the shores of New Zealand, but by the 20th century it was found almost exclusively in deeper waters. In New Zealand for the year of 2008, hāpuku had a commercial value of NZ$37 million with an export value of $4.29 million at a price of $10.29 per kg. Hāpuku is fished both commercially and recreationally in New Zealand. It is highly sought after, but catches are relatively low; this species is managed in the New Zealand Quota Management System (QMS). Currently, no size restriction in New Zealand is in place, but a bag limit of five fish per day exists.
Аквакультура
Әлемде осы түрді аквакультураға дамытуға зор қызығушылық білдірілуде. Еуропада осыған өте ұқсас бір түрдің балығы жоғары бағаланады және жергілікті деликатес саналады. Осы себепті Polyprion spp. түрлері көптеген аймақтарда тым көп ауланды. Жаңа Зеландияда Ұлттық Су және Атмосфералық Зерттеулер Институты (NIWA) хапукуды Жаңа Зеландияның өсуіне мүмкіндік ретінде қарастырып, осы түрге Жаңа Зеландия мен Австралияда, сондай-ақ Еуропа мен Азияда халықаралық нарықтарды анықтады.
Significant interest has been expressed globally for development of this species for aquaculture. In Europe, a very similar species of wreckfish is highly prized and considered a local delicacy. Because of this, the Polyprion spp. have been overfished in most areas. In New Zealand, the National Institute of Water and Atmospheric Research (NIWA) have embraced hāpuku as an opportunity for New Zealand to expand, and have identified markets for this species locally in New Zealand and Australia, and internationally in Europe and Asia.
Ғылыми-зерттеу және даму
2003 жылдан бері NIWA хапуку үшін әлемдегі ең ірі аналық қорын жинақтады, және бұл аналықтар Брем Бей аквакультуралық паркіндегі үлкен шарықтау резервуарларында сақталады. Әр резервуарда табиғи шарықтау үшін оңтайлы температура мен жарықты сақтауға арналған бақыланатын орта бар. NIWA қазірде хапуку үшін инкубатор технологиясын дамытудың барлық кезеңдерін өтті. Осы процесте кездесетін қиындықтар басқа коммерциялық балық түрлеріне, мысалы, палтус, турбо, теңіз бас және лақ балық сияқты, ұқсас болды. Бұл қиындықтар хапукудың алғашқы өсірілуіне арналған ерекше шешімдермен жеңілді. Жеңілген негізгі техникалық қиындықтар:
Since 2003, NIWA has accumulated the world's largest broodstock resource for hāpuku, and these broodstocks are held in large spawning tanks at Bream Bay Aquaculture Park. Each tank has its own controlled environment which is designed to maintain the optimum temperature and light for natural spawning. NIWA have now progressed through every aspect of hatchery technology development for hapuku. The complications encountered in this process were similar to those of other commercialised finfish species, such as halibut, turbot, sea bass, and sea bream. These complications were overcome with specific solutions developed for the early rearing of hapuku. The main technical complications that have been overcome are:
Жұмыртқа мен сары қапшықтың дернәсілдерін сәтті инкубациялау үшін жүйелік жобалау. Алғашқы тамақтандыруды бастау. Тірі жемнен дайындалған жемге ауысу, өсіп, теңізге жіберуге дайын жас мал өндіру. Қазіргі уақытта теңіз қоршауларындағы және резервуарлардағы сынақтар хапукудың өнімділігін анықтауда. Бұл алғашқы өсіру сынақтары мен нәтижелері осы түрдің аквакультурадағы айтарлық өсу потенциалын көрсетеді. NIWA 2007 жылдан бері аналықтарды іріктеу бағдарламасын жүргізіп келеді, нәтижелері қай аналықтар тірі бірінші ұрпақты өндіретінін көрсетуде. Осы ақпаратпен асыл тұқымдық бағдарлама үшін қажетті қасиеттерді таңдау мүмкін болады. NIWA-ның мақсаты – хапуку шаруашылығының бәсекеге қабілеттілігін сақтап, оның өсуіне және Жаңа Зеландияның аквакультура секторы үшін маңызды түрге айналуына қол жеткізу.
The system design for the successful incubation of egg and yolk sac larvae. Initiation of first feeding. The transition from live feed to formulated feeds to produce weaned juveniles ready for on growing and transfer to sea cages. Currently, the sea cage trials and tank trials are base lining the performance for hāpuku. These early on growing trials and results are revealing considerable growth potential in aquaculture for this species. NIWA has been running a broodstock selection programme since 2007, and the results are showing which broodstock are producing the surviving first generation. With this information, it will soon be possible to start selecting desirable performance traits for the breeding programme. NIWA's aim is to maintain the competitive edge for hāpuku farming as it increases, and become an important species for New Zealand's aquaculture sector.