Кіріспе
Лакония немесе Лакония (Λακωνία, Lakonía) – Пелопоннес түбегінің оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан Грекияның тарихи және әкімшілік аймағы. Оның әкімшілік орталығы – Спарта қаласы. «Лаконикалық» сөзі – қысқа да нұсқа, тікелей сөйлеуді білдіретін сөз, осы аймақтың атынан шыққан. Бұл сөз ежелгі спарталықтарға сілтеме жасайды, олар сөздерін аямай, тікелей айтуымен және жиі терең мағыналы ойларымен танымал болған.
География
Лакония батыста Месениямен, солтүстікте Аркадиямен шектеседі және шығысында Миртоан теңізімен, оңтүстігінде Лакон шығанағы мен Жерорта теңізімен қоршалған. Ол Малеа және Таинарон мүйістерін және Мани түбегінің көп бөлігін қамтиды. Мани түбегі Лаконияның батыс аймағында орналасқан. Китира және Антикитера аралдары оңтүстікке қарай орналасқан, бірақ олар әкімшілік жағынан Атика аралдары аймақтық бірлігіне жатады. Лакония материгі мен Китира аралығында орналасқан Элафонисос аралы Лаконияның бір бөлігі болып табылады. Евротас – префектурадағы ең ұзын өзен. Евротас аңғары негізінен ауыл шаруашылығымен айналысатын аймақ, онда көптеген цитрус бақтары, зәйтүн ағаштары мен жайылымдар бар. Бұл Пелопоннестегі және, мүмкін, бүкіл Грекиядағы ең ірі апельсин өндірісі орналасқан жер. Амыкла қаласында "Лакония" апельсин шырыны бренді орналасқан. Басты тау жоталары – батыстағы Тайгетус және солтүстік-шығыстағы Парнон. Тайгетус, Орта ғасырларда Пентадактил (бес саусақ) деп аталған, Спартаның батысында және Евротас аңғарында орналасқан. Бұл Лакония мен Пелопоннестің ең биік тауы және көбінесе қарағайлармен жабылған. Мессения мен Лакония префектураларын екі жол байланыстырады: біреуі Тайгетус тауы арқылы өтетін қиын жол, ал екіншісі Мани ауданы арқылы оңтүстікке қарай тауды айналып өтеді. Лаконияның оңтүстік-батысындағы Ареополис қаласының оңтүстігінде орналасқан Диру сталактит үңгірі – туристер арасында танымал ірі көрікті орын.
Климат
Спарта қаласы күн сәулесі мол және жылы Жерорта теңізі климатына (Köppen: Csa) ие. Қаңтар айындағы ең жоғары температура шамамен алғанда , ал шілде және тамыз айларындағы ең жоғары температура шамамен алғанда қаланың өзінде тіркеледі. Спарта Грециядағы жаз айларындағы ең жоғары орташа максималды температураны көрсетеді. 2012 жылдың шілдесінде қалада тіркелген орташа максималды температура , бұл 2023 жылдың шілдесінде Стилидада тіркелгеннен кейін Грециядағы екінші ең жоғары айлық орташа максималды температура болып табылады. Спартада тіркелген ең жоғары температура 2021 жылдың тамызында шамамен алғанда . Орташа есеп бойынша, Спартада жылына 5 күн температурасы артық тіркеледі.
Ежелгі
Оңтүстік Лаконияда неолиттік қонысқа қатысты дәлелдер Алепотрипа үңгірінің қазбалары барысында табылды. Лакониядағы Вафио қабірінде маңызды археологиялық жаңалықтар кездеседі. Онда дамыған қола дәуірі өнерімен қатар, Криттегі замандас миной мәдениетімен мәдени байланыстардың куәліктері де анықталды. Микен дәуірінің аяқталуымен Лакония халқының саны күрт төмендеді. Классикалық Греция кезеңінде Лакония Спартаның жері болды, бірақ б.з.д. 4 ғасырдан бастап Спарта түрлі порттар, қалалар мен аймақтарды бақылаудан шығарды. Б.з.д. 2 ғасырдың ортасынан 395 жылға дейін Лакония Рим империясының бір бөлігі болды.
Орта ғасырлар
Орта ғасырларда Лакония Византия империясының құрамына кірді. VII ғасырда славян тайпалары Пелопоннеске қоныстанды. Олардың екеуі, Мелинг және Езерит тайпалары, Лаконияның бір бөлігіне қоныстанғаннан кейін, Византияның Пелопоннесті қайта басып алуы мен грек тіліне қайтаруынан аман қалды және соңғы орта ғасырларға дейін тарихқа енді. Төртінші крест жорығынан кейін Лаконияны Ахая франк княздығы біртіндеп жаулап алды. 1260 жылдары византиялықтар Мистраны және аймақтағы басқа да бекіністерді қайтарып алып, Лакониядан франктерді ығыстырды, осылайша жаңа византиялық провинцияның ядросын құрды. 14 ғасырдың ортасына қарай бұл Морея деспоты ретінде дамыды, ол соңғы грек билеуші әулеті – Палеологтардың билігінде болды. Деспоттықтың астанасы Мистрас, византиялық мәдениеттің соңғы гүлдену кезегі – Палеологтар эпохасының маңызды орталығы болды. 1460 жылы деспоттық Осман империясының қолына түскен кезде Лакония да жаулап алынды.
Қазіргі заманғы
Венеция билігінің 30 жылдық кезеңін есептемегенде, Лакония 1821 жылғы Грек тәуелсіздік соғысы басталарға дейін Осман империясының бақылауында болды. Тәуелсіздік алғаннан кейін Спарта заманауи префектураның астанасы ретінде таңдалды, соның нәтижесінде экономикасы мен ауыл шаруашылығы кеңейді. 1864 жылы британдық басқарудағы Иониа аралдары Грекияға қосылғаннан кейін, Элафонисос префектураның құрамына кірді. Екінші дүниежүзілік соғыс және Грек азамат соғысынан кейін, халықтың саны азая бастады, себебі адамдар ауылдардан Грекияның және шетелдегі ірі қалаларына қоныс аударды. 1992 жылы қатты өрт префектураның солтүстік бөлігіндегі ең жақсы зәйтүн егістерін жойды, сондай-ақ Селасия аймағына, Оинунтасқа және оның төңірегіне зиян келтірді. Өрт сөндірушілер, тікұшақтар мен ұшақтар бірнеше күн бойы апатты өртті сөндіруге күш салды. 2006 жылдың басында су тасқыны зәйтүн мен цитрус егістерін, сондай-ақ Евротас өзені бойындағы мүлікті және ауылдарды қиратты. 2006 жылдың жазында Мани түбегінің бір бөлігінде өрт болды, ол орманды, егістіктерді және көптеген ауылдарды жойды.
Радио
FLY FM 89,7 (Спарта) POLITIA 90,7 – ΠΟΛΙΤΕΙΑ 90,7 (Спарта)
Радио Спарта – 92,7 FM (Спарта)
Радиофонияс Нотиас Лаконияс (Оңтүстік Лакония радиосы) – 93,5 (Гитейо)
Star FM – 94,7
Radio Sparti – 92.7 FM (Sparta)
Radiofonias Notias Lakonias (Southern Laconia Radio) – 93.5 (Gytheio)
Star FM – 94.7