Кіріспе

Бразилиядағы қару-жарақ бақылауына шолу

2005 жылдан бастап Бразилияда барлық оттық қаруды тіркеу міндетті, ал қару ұстауға рұқсат етілетін ең төменгі жас – 25 жас. Әдетте, тұрғын үйден тыс жерде қару алып жүруге тыйым салынған, бірақ құқық қорғау органдары мен судьялар сияқты белгілі бір топтарға оны жасауға арнайы рұқсат берілуі мүмкін. Азаматтар қаруды заңды түрде иеленуі үшін қару лицензиясын алуы керек, оның құны 88,00 реалды құрайды және қару тізімін жаңарту үшін он жыл сайын жарна төлеу қажет. Тіркеуді Федералды полицияда онлайн немесе жеке түрде жасауға болады. 2008 жылға дейін тіркелмеген қаруды қару иесі үшін бастапқыда тегін тіркеуге болады, содан кейін әр он жыл сайын келесі жарна қолданылады. Луис Инасио Лула да Силва басшылығымен азаматтарға тек 2 қару иеленуге рұқсат етіледі.

Статистика

Бразилияда шамамен 17 миллионға жуық атыс қаруы бар деп есептеледі, ал 2004 жылы бұл көрсеткіш 36 000 болған. Бразилияда өндірілген қару-жарақтардың шамамен 80 пайызы, көбінесе көрші елдерге экспортталады; осы қару-жарақтардың көп бөлігі кейін Бразилияға заңсыз жолмен қайтарылады. Бұл шара Федералды полицияға заңды себепсіз ұсталған атыс қаруын тәркілеуге мүмкіндік берді; өзін-өзі қорғау заңды аргумент ретінде қарастырылмады. Бұл қадамдар аралас нәтижелерге әкелді. Алғашқыда қылмыс деңгейі төмендеді, бірақ кейін жылдар өте қайта өсті. 2012 жыл Бразилияда соңғы 35 жылдағы қарудан болатын өлім-жітімнің ең жоғары деңгейін көрсетті, ал қоғамдық жерлерде қару алып жүруге тыйым салынғанынан кейін сегіз жыл өткен соң, 2016 жыл Бразилиядағы адам өлтіруден туған ең жоғары өлім-жітімді тіркеді, оның салдарынан 61 619 адам қаза тапты. 2017 жылы өлім саны 63 880-ге жетті, бұл 2016 жылғы көрсеткіштен 3,7 пайызға артық. 2019 жылы президент Жаир Болсонару қару заңдарын жеңілдеткеннен кейін, адам өлтіруге байланысты тіркелген өлім саны 2018 жылмен салыстырғанда 19 пайызға төмендеді (51 558), ал 2019 жылы тіркелген көрсеткіш 41 635 болды, бұл 2007 жылдан бергі адам өлтіруден туған өлімдердің ең төмен деңгейі. Дегенмен, сарапшылардың пікірінше, бұл төмендеуге түрлі факторлар ықпал етті – жеке штаттардың саясаты, халықтың қартаюы және қарсыластыратын қылмыстық ұйымдар арасындағы келісім сияқты.

Жаир Болсонару саясаты

Бұрынғы президент Жаир Болсонару қарусыздандыру заңын жоюды және азаматтарға өздерін қорғау үшін қару ұстауға және тасымалдауға рұқсат беруді қатты қолдайды. 2019 жылдың 15 қаңтарында Болсонару қару сатып алуды жеңілдету туралы алғашқы жарлыққа қол қойды. Жарлықта қару-жарақ иелену мерзімі бес жылдан он жылға дейін ұзартылды және азаматтарға төрт атыс қаруына ие болу мүмкіндігі берілді. Атыс қаруын иелену үшін азамат үйде қару сақтауға арналған "қауіпсіз немесе қорғалған орынның бар екенін" растауы керек. Оқу курстарын өту және тексерулерден өту сияқты иелену шарттары, сондай-ақ 25 жасқа толғаннан кейін ғана ие болуға болатын талап сақталады. Бұл жарлық қару тасымалдауға қатысты шектеулерге әсер етпейді, тек иеленуге ғана қатысты. 2019 жылдың 7 мамырында Болсонару тағы бір жарлыққа қол қойды, ол ауылдық жерлердегі қару иелеріне өздерінің жерлерінде қару қолдануға рұқсат береді; Бразилияға қосымша қару импортын рұқсат етеді; коллекционерлерге, спорттық атушыларға және аңшыларға үйлерінен атыс алаңдарына қаруларымен және оқ-дәрілерімен саяхаттауға мүмкіндік береді; он жыл немесе одан көп тәжірибесі бар зейнеткер әскерилерге қару тасымалдау құқығын береді; және жылына 50 данадан 5000 данаға дейін, ал шектеулі қару үшін 1000 данаға дейін оқ-дәрі сатып алу құқығын арттырады.