Фламанд суретшісі және сәулетші Корнелис Флорис де Вриндт

Кіріспе

Фламанд мүсіншісі және сәулетшісі

Корнелис Флорис немесе Корнелис (II) Флорис Де Вриендт (шамамен 1514 – 20 қазан 1575) – фламанд мүсіншісі, сәулетшісі, суретші, медальер және принттер мен сәндік бұйымдардың дизайнері. Ол Антверпенде ірі шеберхана басқарды, онда Фландрия, Германия және Даниядағы көптеген ірі құрылыс жобаларында жұмыс істеді. Ол Антверпен қалалық әкімшілік ғимаратының авторларының бірі болды. Ол фламандтық дәстүрлер, 16 ғасыр итальяндық Ренессансы және, мүмкін, Фонтенбло мектебінің ықпалымен жаңа стильді қалыптастырды. Оның инновациялары Солтүстік Еуропаға таралып, 16 және 17 ғасырлардағы мүсін және сәулет өнерінің дамуына зор әсер етті.

Өмір

Корнелис Флорис II 1514 жылы Корнелис Ескі және Маргарита Густың төрт ұлының үлкені ретінде дүниеге келді. Флорис де Вриендт отбасының ең ерте белгілі ата-бабалары, сол кезде әлі де «де Вриендт» деп аталған, Брюссельде тұрған және әкеден балаға беріліп келген тас қалаушы және тас кесуші кәсібімен айналысқан. 1406 жылы Корнелис ата-бабаларының бірі Брюссель тас қалаушылар гильдиясының шебері болды. Отбасы мүшесі Ян Флорис (Флорисзоонның қысқартылған түрі, «Флорис ұлы» деген мағынаны білдіреді) де Вриендт 15 ғасырдың ортасында туған Брюсселін тастап, Антверпенге қоныс аударды. «Флорис» аталық есімі кейінгі ұрпақтардың жалпы отбасылық атына айналды. Дегенмен, «de Vriendt» түпнұсқасы 16 ғасырдың соңына дейін ресми құжаттарда кездеседі. Ол 1547 және 1559 жылдары Гильдияның деканы қызметін атқарды. 2024 жылы жарық көрген зерттеуде Берлиндегі Куперстхик кабинетіндегі суреттердің, дәстүрлі түрде Мартен ван Хемскеркке жатқызылатын, 1535/36-1538 жылдары Италияға жасаған сапары кезінде Корнелис Флорис де Вриендт салғаны айтылады. Берлиндегі суреттер жинағы екі томдық, үш бөлінген эскиз кітабынан және бірнеше ерекшеліктерден басқа Флориске жатқызылатын жеке парақтардан тұрады. Флористің скульптор және сәулетші ретіндегі кейінгі жұмыстары үшін ерекше қызығушылық тудыратын «Мантуандық эскиз кітабы» Джулио Романоның коллекциясынан суреттердің көшірмелерін және Флористің 1549 жылы Антверпенге Испанияның ханзадасы Филипптің кіруіне арналған көңілді жеңіс аркаларының эскиздері мен гротесктік ою-өрнектерге арналған түпнұсқалық жобаларын қамтиды. 1550 жылы Флорис Элизабет Макиелске үйленді және Антверпенде үй сатып алып, оны өзінің стилінде қайта жаңартты. Бұл Дания королінің отбасы мүшелеріне арналған зират ескерткіштерін жасауға көптеген тапсырыстардың басталуы болды. Олардың ішінде Кенигсберг соборындағы Пруссия герцогы Альберттің қабірі, Дания королі Кристиан III-нің кесенесі және Шлезвиг соборындағы Фредерик I-нің кенотафы бар. Ескерткіштер әдетте мәрмәрдан жасалып, марқұмның мүсіні алабастрдан қалыптастырылған. Отандық жерінде ол 1522 жылы Зоутлеудегі Сент-Леонард шіркеуі үшін 18 метр биіктіктегі, тоғыз деңгейлі мұнара пішіндес тас киоск жасады. Ақ Авесне тасынан салынған мұнара Флористің Антверпендегі шеберханасынан шіркеуге бөліктермен жеткізілді. Бұл жұмыста әлі де готикалық элементтер сақталған. Ол 1555-1557 жылдары Зурбейдегі (қазіргі Глаббектің бөлігі) Әулие Катерина шіркеуі үшін таза ренессанс стилінде тағы бір киоск жасады. Сондай-ақ, ол Турнайдағы Нотр-Дам соборы үшін және Гельдегі Әулие Димфна шіркеуіндегі Жан II де Меродтың қабір ескерткіші үшін қызыл экран жасады.

Cornelis Floris II was born around the year 1514 as the eldest of the four sons of Cornelis the Elder and Margarita Goos. The earliest known ancestors of the Floris de Vriendt family, then still called only 'de Vriendt', were residents of Brussels where they practiced the craft of stonemason and stonecutter which was passed on from father to son. One of Cornelis' ancestors became in 1406 a master of the Brussels stonemasons guild. A family member, Jan Florisz. (abbreviation of Floriszoon, meaning son of Floris) de Vriendt, left his native Brussels and settled in Antwerp in the mid 15th century. The patronymic name 'Floris' became the common family name of the subsequent generations. The original form 'de Vriendt' can, however, still be found in official documents until the late 16th century. He served as the dean of the Guild in 1547 and 1559. A study published in 2024 argues that the drawings in the Berlin Kupferstichkabinett, traditionally attributed to Maarten van Heemskerck, were made by Cornelis Floris de Vriendt during his journey to Italy in 1535/36 1538. The Berlin collection of drawings, which survives in two volumes, consists of three disintegrated sketchbooks and individual sheets which, with a few exceptions, can be attributed to Floris. Of particular interest for Floris' later work as a sculptor and architect is the so called Mantuan Sketchbook, which contains copies of drawings from the collection of Giulio Romano and, as later additions, original designs by Floris for grotesque engravings and sketches for the ephemeral triumphal arches that were erected for the entry of Prince Philip of Spain into Antwerp in 1549. In 1550, Floris married Elisabeth Machiels and bought a house in Antwerp that he renovated in his own style. This was the beginning of many commissions for sepulchral monuments for members of the Danish royal family. These included the tomb of Albert, Duke in Prussia in Königsberg Cathedral, the mausoleum of King Christian III of Denmark and the Cenotaph of Frederick I in Schleswig Cathedral. The monuments were typically made in marble with the statue of the deceased executed in alabaster. In his home country, he created in 1522 for the St. Leonard's Church in Zoutleeuw a stone tabernacle in the form of an 18 meter high, nine level tower. The tower made of white Avesnes stone was shipped in parts from Floris’ workshop in Antwerp to the church. This work still incorporates gothic elements. He created another tabernacle for the St. Catherina Church in Zuurbeemde (now part of Glabbeek) in 1555 1557 which is in a pure renaissance style. He also made the rood screen for the Notre Dame Cathedral in Tournai and the tomb monument of Jean II de Mérode in the Saint Dymphna Church in Gheel.

Сәулет

1550-ші жылдардың соңынан бастап Корнелис Флорис ғимараттардың дизайнымен де айналысты. Ол Антверпен қалалық әкімшілік ғимаратының сәулетшісі ретінде тізілген. Ғимараттың дизайны мен құрылысында Корнелис Флористің нақты рөлі туралы түрлі пікірлер бар, себебі бұл жұмыс көптеген сәулетшілер мен мүсіншілердің, оның ішінде Виллем ван ден Брок, Ханс Хендрик ван Паэссхен және Ян Даемс сияқты мамандардың бірлескен еңбегі болды. Оның үлесі тек жобалаумен ғана шектелмеді. Оның іс жүзінде де маңызды рөл атқарғаны сөзсіз. Ханс Лифринк 1555 жылы Антверпенде Флорис жасаған суреттер негізінде 18 гравюрадан тұратын «Pourtraicture ingenieuse de plusieurs facons de Masques» (Маскалардың әртүрлі түрлерінің тапқыр бейнесі) атты жинақты басып шығарды. Гравюраларды Франс Хьюс кесіп, ежелгі римдік үлгілерден алынған «гротеск» стилін көрсеткен. Бұл әсемдік Римнің ежелгі үлгілерінен бастау алған. Гротесктік әшекейлер балық, жануарлар пішінінен немесе өсімдіктерден шабыттанды. Олар керамика сияқты әртүрлі заттарды безендіру үшін қолданылды. Флорис шамамен 1541 жылы фламандтық гротеск стилін ойлап тапқан деп есептеледі. Иероним Кок 1556 жылы Антверпенде латын тілінде философиялық цитаталар жазылған алты оюлы медальоннан тұратын жинақты жариялады. Оюларды Жоаннес ван Дотекум Ұлы немесе Лукас ван Дотекум кескен. Иероним Кок 1556 жылы Антверпенде «Veelderleij Veranderinghe van grotissen ende Compertimenten ghemaeckt tot dienste van alle die Conste beminne ende ghebruiken» (Көркем өнерді жақсы көретін және қолданатын барлық адамдарға арналған үңгірлер мен бөліктердің көптеген түрлері) атты еңбегін жариялады. Бұл басылымның табақтарын Флорис суреттері бойынша Жоаннес немесе Лукас ван Дотекум кескен. Басылымда жиһаз, ваза, тоқыма бұйымдарын жасау үшін қолөнершілерге арналған әшекейлік суреттер қамтылған. Көптеген суреттерде сол кезде танымал болған гротесктер қолданылды. Иероним Кок 1557 жылы Флорис жасаған қабір ескерткіштері мен әшекейлерге арналған «Veelderley niewe inuentien van antycksche sepultueren» («Ежелгі қабірлердің көптеген жаңа суреттері») атты кітапты жариялады. 14 гравюраны Жоаннес немесе Лукас ван Дотекум кескен. Бұл басылымдар Флористің өнертабыстары мен стилін Солтүстік Еуропаға таратуға көмектесті.

From the late 1550s, Cornelis Floris was additionally active as a designer of buildings. He is listed among others as architect of the Antwerp City Hall. There are divergent views on the precise role of Cornelis Floris in the design of the building and its construction, as it was a collaborative effort which involved a great number of architects and sculptors including, amongst others, Willem van den Broeck, Hans Hendrik van Paesschen and Jan Daems. His contribution was not restricted to collaboration in the design. It is certain that he also had an important role in the practical execution. Hans Liefrinck printed in 1555 in Antwerp a set of 18 prints after designs by Floris under the title Pourtraicture ingenieuse de plusieurs facons de Masques (Ingenious depiction of various forms of masks). The prints were cut by Frans Huys and show 'grotesques' style derived from ancient Roman prototypes. The grotesque decoration originated from ancient Roman designs rediscovered in the late 15th century in the underground rooms, or grottoes, of the Golden House of Emperor Nero in Rome. Grotesque ornaments took inspiration from fish and animal forms or from vegetation. were used to decorate a wide range of objects, such as ceramics. Floris is credited with inventing a Flemish version of the grotesque style in about 1541. Hieronymus Cock published in 1556 in Antwerp a suite of six strapwork cartouches with philosophical quotes in Latin. The engravings were cut by Joannes van Doetecum the Elder or Lucas van Doetecum. Hieronymus Cock published Veelderleij Veranderinghe van grotissen ende Compertimenten ghemaeckt tot dienste van alle die Conste beminne ende ghebruiken (Many variations of grottoes and compartments made to serve all who love and use art) in 1556 in Antwerp. The plates for this publication were cut by Joannes or Lucas van Doetecum after designs of Floris. The publication contained ornamental designs for the use by other artisans in the creation of furniture, vases, textiles etc. Many of the designs used grotesques, which were popular at the time. Hieronymus Cock published in 1557 a book with Floris' designs for tomb monuments and ornaments entitled the Veelderley niewe inuentien van antycksche sepultueren ('The many new designs of antique grave tombs'). The 14 plates were engraved by Joannes or Lucas van Doetecum. These publications contributed to the spread of Floris' inventions and style throughout Northern Europe.