Кіріспе

Сауд Арабиясының ислам ғалымы (1944–2004)

Әл-Сайид Мұхаммед әл-Хасан бин ‘Алауи бин ‘Аббас бин ‘Абд әл-‘Азиз (1944–2004), сондай-ақ Мұхаммед ибн Алауи әл-Малики деп белгілі, Сауд Арабиясынан шыққан қазіргі заманғы ең көрнекті дәстүрлі сунниттік ислам ғалымы болды. Ол 20-шы және 21-ші ғасырлардың жаңартушысы (мұжаддиді) саналады.

Отбасылық негіздер

Мәликилер Меккедегі ең құрметті отбасылардың бірі болып саналады және ғасырлар бойы Мекке харамында сабақ берген көрнекті ғалымдарды тәрбиелеген. Шындығында, Саидтің бес атасы Мекке харамының Мәлики имамдары болған. Мұхаммед ибн Алауи әл-Малики Меккеде дүниеге келді. Олардың отбасының танымал болуына байланысты, өздерін қасиетті мешітте оқытуды қалаған.

Білім

Әкесінің нұсқауымен ол Ақида, Тафсир, Хадис, Сера, Фиқһ, Усул, Мусталаһ, Нахв сияқты түрлі дәстүрлі ислам ғылымдарын оқып, меңгерді. Мекке және Медина ғалымдары оған осы ғылымдарды басқаларға үйретуге толық ижаза берді. Ол ижаза алған және санат тізбегін алған ғалымдардың арасында: оның әкесі 'Алави ибн 'Аббас әл-Малики әл-Хасани, әл-Хабиб Ахмад Машхур Таха әл-Хаддад, Хасанаин Махлуф, Мұхаммед әл-'Араби әл-Таббани, Мұхаммед Хафид әл-Тижани, Әмин Кутби, Мустафа Раза Хан және тағы көптеген басқалар бар.

Мансап

Әл-Малики өзіне қатысты сынға қарамастан, ықпалдылығын сақтап қалды. 1990 жылдардың басында уахабизмге қарсы тұру үшін Сауд Арабиясы үкіметі Хиджаз аймағында суфизмді ұстанатындарды қолдауға кірісті, бұл мемлекетке діни қолдауды арттырудың бір жолы болды; әл-Малики мемлекеттік қолдаумен Хиджаз суфизмінің өзін-өзі жариялаған жетекшісіне айналды, оның бірнеше мың қолдаушысы болды.

Өлім

2004 жылы қайтыс болып, Меккеде жерленді. Ол қайтыс болғаннан кейін Сауд Арабиясының жоғары лауазымды тұлғалары оның отбасына көңіл айтуға келді. Мұрагер ханзада Абдалла (кейіннен патша болған) әл-Маликидің "дініне де, еліне де адал болғанын" айтты, бір батыс журналисі атап өткендей, "оның есімі толыққанды қайта жаңғырды".

Әдеби шығармалары

Әл-Малики дін, құқық, қоғам және тарих салаларында әртүрлі тақырыптарда жазған.