Кіріспе

Шығыс Германияның басты ғылыми-зерттеу институты. 1972 жылы Германия Ғылым академиясы (Deutsche Akademie der Wissenschaften zu Berlin, DAW) деп аталған Берлиндегі Германия ғылым академиясы, Шығыс Германияның (Германия Демократиялық Республикасы, ГДР) ең беделді ғылыми-зерттеу институты болды. Академия 1946 жылы Пруссия ғылым академиясы мен 1700 жылы Готфрид Вильгельм Лейбниц құрған Бранденбург ғылым қоғамының дәстүрін жалғастыру ниетімен құрылған. Академия – білімді қоғам (ғылыми қоғам), онда сайлау арқылы мүшелікке қол жеткізу ғылыми мойныдауды білдірді. Басқа ғылым академияларынан өзгешелігі, DAW академиялық емес ғылыми-зерттеу институттарының ғылыми қауымдастығының бас ұйымы болды. Германияның бірігуінен кейін академияның білімді қоғамы ғылыми-зерттеу институттарынан және басқа да еншілес ұйымдардан бөлініп, 1992 жылы таратылды. 1993 жылдан бастап AdW мүшелері мен коллегиясының қызметін жаңадан құрылған Лейбниц ғылыми қоғамы (Leibniz Sozietät der Wissenschaften) жалғастырды. AdW-тің аяқталмаған зерттеу жобалары мен мүліктері 1992 жылы құрылған Берлин-Бранденбург ғылымдар және гуманитарлық академиясына жіберілді және онда жүзеге асырылуда. Академияның көптеген институттары 1991 жылдың 31 желтоқсанында таратылды және ішінара басқа ұйымдармен қайта құрылды, мысалы Лейбниц қауымдастығы, Герман зерттеу орталықтарының Гельмгольц қауымдастығы, Макс Планк қоғамы және Фраунгофер қоғамы. Бірқатар шағын институттар мен олармен байланысты жобалар сақталды және басқа мекемелерге, мысалы, Неміс археология институтына берілді.

DAW (1946-1972)

Берлиндегі неміс ғылым академиясы 1700 жылы Готфрид Вильгельм Лейбниц құрған Бранденбург ғылым қоғамының жалғасы болды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін, ол 1 шілде 1946 жылғы SMAD №187 бұйрығымен қайта құрылды, бұл Лейбництің 300 жылдығына орай жасалды. Академия Германиядағы ең беделді ғылыми мекеме болуға тиіс болды. Ұйымдастыру жұмысына Кеңес Одағының Ғылым академиясының идеялары зор ықпал етті. Басылымдарды жеңілдету үшін 1946 жылы Akademie Verlag баспасы құрылды. 1950 жылғы 250 жылдық мерекеге Батыс Германия, Шығыс Германия билігінің күшті ықпалына наразылық білдіріп, бойкот жариялады. Шығыс Германияның Социалистік бірлік партиясы екі ұлттық доктринаны қабылдады және келесі онжылдықтарда академияға негізінен Шығыс Германия азаматтарын сайлау үшін сайлаушыларға өзінің ықпалын күшейтті.

AdW (19721989)

Институт Германия Демократиялық Республикасының ең беделді академиясына айналды және Германияның бөлінуі жағдай ретінде қабылданғаннан кейін 1972 жылы ГДР Ғылым академиясы (Akademie der Wissenschaften der DDR – AdW) деп қайта аталды. 1980 жылдары AdW-ның өзі 200-ден астам мүшеге дейін өсті, оның ішінде шамамен екі десятка Батыс Германия ғалымдары болды. Академия 22 000 адам жұмыс істейтін 59 институттың ғылыми зерттеулерін үйлестірді.

Жою және қайта құру (1989-1993)

Берлин қабырғасы құлағаннан кейін академия мүшелері академияны реформалауды талап етіп, Германия Социалистік Бірлік партиясының басты рөлін қабылдамады. 1990 жылғы 27 маусымда жаңа ГДР үкіметі академияны қайта ұйымдастырып, оны мемлекеттік мекемеге айналдырды. 1991 жылдың соңына дейін бұрынғы AdW институттары академиядан бөлініп, бағаланып, таратылды немесе әртүрлі ұйымдарға, көбінесе Готфрид Вильгельм Лейбниц ғылыми қоғамдастығына берілді. Берлин және Бранденбург штаттары академияның ГДР-дегі рөліне байланысты оны жалғастырудың жөнсіздігін есептегендіктен, сол кезде шамамен 400 мүшесі болған академия таратылды және 1992 жылы Берлин-Бранденбург ғылымдары мен гуманитарлық академиясы құрылды. 1993 жылғы 15 сәуірде академияның бұрынғы 60 мүшесі 300 жылдық академиялық дәстүрді жалғастыратынын мәлімдеген жеке ұйым – Leibniz Sozietät құрды. Қазіргі таңда оның 300-ден астам мүшесі бар, олардың көпшілігі 1994 жылдан бері сайланды.