Кіріспе

Британ армиясының дивизиясы, Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысы жоқ құрама

18-ші жаяу әскер дивизиясы – Ұлыбритания армиясының жаяу әскер дивизиясы, ол Екінші дүниежүзілік соғыстың Малайя кампаниясында қысқа ғана уақыт шайқасты. 1939 жылдың наурыз айында Германияның Еуропалық держава ретінде қайта жандануы және Чехословакияны басып алуынан кейін, британдық армия Аумақтық армиядағы (ТА) дивизиялар санын арттырып, қолданыстағы бөлімшелерді дубликаттады. 18-ші жаяу әскер дивизиясы 1939 жылдың қыркүйегінде 54-ші (Шығыс Англия) жаяу әскер дивизиясының екінші құрамы ретінде құрылды, құрамына Эссекс және Шығыс Англия графтықтары – Норфолк, Саффолк және Кембриджширден келген әскерлер кірді. Дивизия 1939 жылдан 1941 жылға дейін Ұлыбританияда жаттығудан өтіп, ел ішінде орын ауыстырды. Бұл Шығыс Англиядағы жаугершілікке қарсы рөлді, Шотландияда оқу жиындарын және Солтүстік-Батысқа қайта орналасуды қамтыды, онда дивизия Ливерпульдегі бомбалау кезінде сауда кемелерін түсіруге көмектесті. 1941 жылдың соңында британ үкіметі Солтүстік Африкадағы британдық армияны күшейтуге тырысты, бұл Доминиондарға Ұлыбританияның Таяу Шығыста соғысқа лайықты үлес қосатынын көрсету және «Крестовый поход» операциясына дайындық мақсатында жасалды. Дивизия қазан айында Ұлыбританиядан Мысырға бағыт алды. Желтоқсан айында конвой Оңтүстік Африкаға жетіп, сапарының соңғы кезеңіне дайындалып жатқанда, Жапонияның соғысқа кіргені туралы хабар келді. Осының салдарынан 18-ші жаяу әскер дивизиясының көп бөлігі Жапонияға қарсы күресіп жатқан британдық күштерді нығайту үшін Үндістанға бағытталды. 53-ші бригада Сингапурға жіберілді, ол солтүстікке, Джохорға жіберілді және Муар шайқасына қатысты. Жапондық әскерлермен бірнеше шағын қақтығыстардан кейін бригада Сингапур аралына қайтарылды. 29 қаңтар мен 5 ақпан аралығында дивизияның қалған бөлігі Үндістаннан Сингапурға келді. Ұзақ өтпей бүкіл дивизия Сингапур шайқасына қатысты. Бастапқыда Сингапур аралының солтүстік-шығысына орналастырылған дивизия, жапондықтар солтүстік-батыс секторына шабуыл жасаған кезде көбінесе бейтарап күйде болды. Жапондықтардың жағалауға қонғаннан кейін дивизия таратылып, шайқасқа бөлік-бөлікпен жіберілді. Бір батальон басқа құрамаға қосылды, ал бірнеше бөлімше екі шайқас тобын құрды. Алғашқы қақтығыстардан кейін дивизия Сингапур қаласында соңғы тұғыр үшін қайта топтасты және бірнеше жапондық шабуылдарды тойтарды. Дивизия, гарнизонның қалған бөлігімен бірге, 1942 жылдың 15 ақпанында жапондықтарға тәслим болды. Ол қайта құрылған жоқ. Дивизия құрамындағы әскерлердің үштен бірінен астамы тұтқында қайтыс болды, оның ішінде дивизия командирі генерал-майор Мертон Беквит Смит те бар.

Өмірбаян

1930 жылдары Германия мен Ұлыбритания және оның одақтастары арасындағы шиеленіс күшейді. 1937 жылдың соңында және 1938 жыл бойы Германияның Чехословакиядағы Судет аймағын аннексиялау талабы халықаралық дағдарыс тудырды. Соғыстың алдын алу үшін британ премьер-министрі Невилл Чемберлен қыркүйек айында Германия канцлері Адольф Гитлермен кездесіп, Мюнхен келісімін жасады. Келісім соғыстың болдырмауға мүмкіндік берді және Германияға Судет аймағын аннексиялауға рұқсат берді. Чемберлен келісімнің мәселелерді бейбіт жолмен шешуге көмектесетініне үміттенсе де, екі ел арасындағы қарым-қатынас тез нашарлады. 1939 жылдың 15 наурызында Германия Чехияның Богемия және Моравия провинцияларын басып алып, келісім шарттарын бұзды. 29 наурызда Ұлыбританияның соғыс хатшысы Лесли Хоре Белиша Территориялық армияны (ТА) – тұрақты армияның резервіндегі еріктілерден құралған әскерді 130 000-нан 340 000 адамға дейін ұлғайту және ТА дивизияларының санын екі есеге арттыру жоспарларын жариялады. Жоспар бойынша, бөлімшелер штаттық бірліктеріне қосымша сарбаздарды қабылдауға, территориялық әскерлердің жалақысын арттыруға, жалдауға кедергі келтіретін жоғарылау шектеулерін алып тастауға, жақсы сапалы казармалар салуға және кешкі ас рационын арттыруға көмектесетін болды. Содан кейін бөлімшелер кадрлық құрамнан екінші шепті дивизияларды құрастыратын болады, оларды қажеттілікке қарай толықтыруға болады. 18-ші жаяу әскер дивизиясы – 54-ші (Шығыс Англия) жаяу әскер дивизиясының бірінші шебінің дубликаты болған екінші шепті бөлімше болды. Сәуір айында шектеулі әскери шақыру енгізілді. Оның нәтижесінде 34 500 жиырма жастағы жауынгерлер тұрақты армияға шақырылды, бастапқыда олар алты айлық оқудан өткеннен кейін екінші шептің құрамына жіберілетін болды. Армияның өсуіне қарамастан, бағдарлама кеңейту және дубликаттау процестеріне орталық басшылықтың болмауымен, сондай-ақ ғимараттардың, жабдықтардың және инструкторлардың жетіспеуімен қиындыққа тап болды.

Құрылым және ішкі қорғаныс

Бұл жобада екі жалдау және жұмысқа орналастыру процестері алты айдан аспауы тиіс деп жоспарланған. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін кейбір ТА бөлімдері аз үлкен жетістіктерге жеткенімен, басқалары бұл жұмысты бірнеше апта ішінде аяқтады. 18-ші жаяу әскер дивизиясы 1939 жылдың 30 қыркүйегінде құрылды; оған дейін оның бөлімшелері қалыптасқан және 54-ші (Шығыс Англия) жаяу әскер дивизиясымен басқарылған. 18-ші дивизия 53-ші, 54-ші және 55-ші жаяу әскер бригадаларынан және дивизиялық қолдау әскерлерінен тұрды. Дивизия Эссекс графтығынан және Норфолк, Саффолк және Кембриджширдің Шығыс Англия графтықтарынан алынған адамдардан құралды. Императорлық соғыс мұражайларының мәліметінше, оның нышаны (жел тегершігінің қанаттары) «Дивизияның Шығыс Англиямен байланысын» көрсетеді. 53-ші бригада Корольдік Норфолк полкінің 5-ші батальонынан (5RNR), 6-шы батальонынан (6RNR) және Кембриджшир полкінің 2-ші батальонынан (2CR) тұрды. 54-ші бригада Корольдік Норфолк полкінің 4-ші батальонын (4RNR), Саффолк полкінің 4-ші батальонын (4SR) және Саффолк полкінің 5-ші батальонын (5SR) басқарды. 55-ші бригада Бедфордшир және Гертфордшир полкінің 5-ші батальонынан (5BHR), Кембриджшир полкінің 1-ші батальонынан (1CR) және Шервуд орманшыларының 1/5-ші батальонынан (1/5SF) құралды. Дивизияның алғашқы бас офицері (GOC) зейнеткерлікке шыққан генерал-майор Томас Далби болды. Генерал-майор Бернард Паджет 1939 жылдың 30 қарашасында қолбасшылыққа тағайындалды. Дивизия бастапқыда Шығыс командасына бекітілді және 1940 жылдың басында Норфолкке орналасты. Соғыстың алғашқы айлары оқу үшін аз уақыт қалдырды, ал дивизия әуежайларды және басқа да маңызды нысандарды күзетті. Жазда ол II корпустың қол астында болды және Кембриджшир, Норфолк және Саффолк бойынша таралып орналасты. 20 сәуірде Паджет дивизияны уақытша тастап, оның орнына 54-ші бригаданың командирі бригадир Эдвард Бекхаус тағайындалды. Паджет Норвегияға жіберілді, онда ол Норвегия кампаниясы кезінде Андальснеске түскеннен кейін Сикльфорс (15-ші және 148-ші жаяу әскер бригадалары) басқарды. Кампания сәтсіз аяқталғаннан кейін Паджет 1940 жылдың 14 мамырында дивизияға қысқа уақытқа оралды; он үш күннен кейін ол Ішкі күштер штабының бастығы болды және уақытша бригадир Джеффри Франклинмен алмастырылды. ТА-ның соғысқа жұмылдырылуы жабдықтар қол жетімді болған кезде, Еуропаға жіберілген Британдық экспедициялық күшін (BEF) күшейту үшін бөлік-бөлікпен пайдалануды көздеді. ТА дивизиялары оқуларын аяқтап, жабдықтарын алғаннан кейін тұрақты армия дивизияларына қосылады, ал соңғы дивизиялар соғыс басталғаннан кейін бір жыл өткен соң орналастырылды. Дивизия сол кезде Ұлыбританиядан шықпады, өйткені BEF 1940 жылдың мамыр-маусым айларында Дюнкерктегі эвакуация кезінде Франциядан шығарылды. Эвакуация нәтижесінде BEF-тің көптеген жабдықтары тасталып, Ұлыбританиядағы әскерлер жабдықсыз қалды. Жаңа жабдықтарға басымдық неміс десанттарына жауап беретін бірнеше құралымдарға берілді, 18-ші дивизияға қажетті жабдықтар жетіспеді. Жаяу әскер дивизиясы жетпіс екі 25 фунттық далалық зеңбірекпен жабдықталуы керек еді; 1940 жылдың 31 мамырында 18-ші дивизия Бірінші дүниежүзілік соғыс кезеңінен қалған төрт 18 фунттық далалық зеңбірек және ұқсас жастағы сегіз 4,5 дюймдік гаубицамен жабдықталды. Дивизияда танкіге қарсы зеңбіректер жоқ еді (әдеттегі 48-ге қарағанда) және қажетті 307 Бойз танкіге қарсы мылтығының тек 47-сі ғана болды. 1940 жылдың жазында 18-ші жаяу әскер дивизиясының қолбасшылығы бірнеше рет өзгерді. Генерал-майор Томас Иствуд 1 маусымда қолбасшылыққа тағайындалды, кейін генерал-лейтенант Алан Бруктың қол астында Екінші BEF штабының бастығы болды. Генерал-майор Лионель Финч, бұрын жұмысқа алу және ұйымдастыру директоры және күштердің генерал-адъютантының орынбасары, оны генерал-майор Мертон Беквит Смит (Франция шайқасы кезінде 1-ші гвардиялық бригадаға қолбасшылық еткен) 14 шілдеде алмастырғанға дейін 9 маусымда қолбасшылыққа тағайындалды. Ол дивизияның барлық уақытында қасында болды. Дивизия сол кезде Шығыс Англияда шабуылға қарсы рөлге тағайындалса да, Англияның басқа бөліктерінде, сондай-ақ Шотландия мен Уэльсте бірқатар оқу-жаттығулар өткізілді. 1940 жылдың күзінде ол Шотландияға тұрақты түрде көшіп барды. Дивизия штабы Мелроуз қаласында құрылды, әскерлер Шотландия шекарасынан Дамфристен Дунсқа дейін таралып орналасты. Дивизиялық жаттығулар жүргізілді, олар бельгиялық, чех, норвегиялық және поляктардың сүргінге шыққан отрядына қарсы болды. Дивизия тез арада шетелге жұмылдырылатыны туралы негізсіз әңгімелер тарады. Ол Батыс командасына бекітілді және 1941 жылдың сәуір айында Солтүстік-Батыс Англия мен Батыс Мидлендке көшірілді, 38-ші (Уэльс) жаяу әскер дивизиясын алмастырды. Дивизия Ливерпуль, Манчестер және Бирмингем арасында таралып орналасты, дивизия штабы Беудлиге жақын Риббесфорд Хаус танымал болды. Ливерпульдегі бомбалау кезінде бірнеше жүз адам бірнеше аптаға қалаға жүк кемелерін түсіруге жәрдемдесу үшін жіберілді. Бұл жұмылдыру дивизияның соғыстағы алғашқы құрбандарын әкелді, неміс бомбалаудың салдарынан. 18 шілдеде Брук (қазірде Ішкі күштердің Бас қолбасшысы) Крюде орналасқан дивизияның бөлімдерін тексерді.

Таяу Шығысқа ауысу

1940 жылы 10 мамырда Чемберленнің орнын басқан Уинстон Черчилль 1940 жылы Таяу Шығыс командалығындағы Мысырда британдық жабдықтау қызметтерінің кеңеюіне алаңдады, бұл жауынгерлік құралымдар санына қарағанда артық болды, және қосымша жауынгерлік құралымдарды жіберуді талап етті. Бұл генерал Арчибальд Уэвеллмен және оның орнын басқан генерал Клод Очинлекпен келіспеушілік тудырды, олар жаңа дивизиялардың орнына, жауынгерлік құралымдарға артқы аймақтан қызметкерлер мен қосымша әскерлерді қалаған. Черчилль "доминиондарға соғыстың көп бөлігін олардың әскерлері жасады деген ой тумауы үшін" қосымша толық британдық жауынгерлік құралымдар жіберілуі керек деп талап етті, алмастырушылар немесе логистикалық әскерлер емес. 1941 жылдың 1 қыркүйегінде Черчилль бейтарап АҚШ президенті Франклин Д. Рузвельтпен байланысып, Ұлыбританиядан Таяу Шығысқа екі жаяу әскер дивизиясын жіберуге кемелер сұрады. Рузвельт тек бір дивизияға, Новая Шотландиядағы Галифакс портынан кететін кемелермен көмектесе алатынын жауап берді. 18-ші жаяу әскер дивизиясы 28 қазанда Ливерпульден, күшті күзетпен CT.5 конвойымен Новая Шотландияға аттанды. Үш күннен кейін америкалық конвой Галифакстан шығып, британдықтарға Lend-Lease бағдарламасы бойынша берілген алты жүк кемесімен бірге жолға шықты. Конвойлар 2 қарашада мұхиттың ортасында кездесіп, күзет топтарын алмастырды; британдық кемелер мен Lend-Lease жүк кемелері Ұлыбританияға бет алды, ал (қазір америкалық күзетте) CT.5 конвойы Новая Шотландияға қарай жалғасты. Дивизия 7 қарашада Галифаксқа жетіп, келесі бірнеше күнде WS.12X конвойының американдық кемелеріне ауысты. Британдық кемелер үйлеріне қайтып келді, ал WS.12X конвойы 10 қарашада Галифакстан Таяу Шығысқа жол тартты.

Қиыр шығысқа ауысу

1941 жылдың 7 және 8 желтоқсанындағы түнде, Пёрл-Харборға шабуыл жасамас бұрын бір сағат өткен соң Жапон империясы Малайзияға басып кіруді бастады. Пёрл-Харборға шабуылдан кейін төрт сағат өткенде Гонконг шайқасы басталды. Британдық жауап ретінде бірқатар бөлімдерді Қиыр Шығысқа қайта бағыттауға бұйрық берілді, бірақ Таяу Шығыста орналасқан ешбір бөлім әзірге қайтарылмады. 18-ші жаяу әскер дивизиясын тасымалдаған конвой, Жапония соғысқа кірген кезде Жақсы Үміт мүйісіне жеткендіктен, 9 желтоқсанда Қиыр Шығысқа бағытталды. «Crusader» операциясын күшейтудің орнына, дивизия Үндістанға жіберілді. Малайя кампаниясының австралиялық тарихшысы Лайонел Вигмор бұл қайта бағыттаудың «Сингапур қауіпсіздігі және Үнді мұхиты байланыстарын сақтау, Ұлыбританияның қауіпсіздігінен кейін ғана екінші орында тұрды» екенін көрсетті деп жазды.

Дивизияның көп бөлігі 27 желтоқсанда Бомбейге келді. 53-ші жаяу әскер бригадасы Кенияның Момбаса қаласында бір апта тоқтады және 23 желтоқсанда Малайзияға қайта бағытталды. USS Mount Vernon кемесімен, 135-ші далалық артиллерия полкі және 287-ші далалық инженерлік ротасымен бірге бригада 1942 жылдың 13 қаңтарында Сингапурға артиллериясы мен көлігісіз жетті. Дивизияның қалған бөлігі Соғыс министрлігінің бақылауында болғанымен, 53-ші бригада уақытша бөлініп, Малайзия бас қолбасшылығына бағындырылды. Олардың жабдықтары кейінірек келетін конвойдан алу жоспарланған, ал қазіргі уақытта жергілікті көздерден жиналды. Бригаданы дереу майданға салуға болады деп үміттенілді (22-ші австралиялық бригаданы алмастыру үшін), бірақ он бір апта теңізде болғаннан кейін олардың әскерлері дереу қимылға түсуге жарамсыз деп есептелді. Бригада келген кезде жапондықтар одақтас күштерін оңтүстікке шегінуге мәжбүр еткен. 11 қаңтарда Британдық Малайяның астанасы Куала-Лумпур түсті, ал жапондық күштер көп ұзамай Малайяның ең оңтүстік штаты Джохорға жетті.

53-бригада: Малайя

17 қаңтарда бригаданың жай-күйіне қатысты алаңдаушылықтарға қарамастан, 53-бригада негізінде құрылған бригада тобы (бригадир Сесил Дьюк басқаруымен) Джохордың Айер Хитам ауданына жетті және элементтері Бату Пахаттан Йонг Пэнгке дейінгі қорғанысты нығайту үшін III Үнді корпусының 11-Үнді жаяу әскер дивизиясына қосылды. 6RNR батысқа қарай 16 км (10 миль) қашықтықта, Букит Пеланоктың оңтүстігінде және Букит Беланың солтүстігінде орналасқан тактикалық маңызды дефиле мен дамбаны қорғау үшін орналастырылды. 2CR Аер Хитамнан оңтүстік-батысқа қарай 24 км (15 миль) жердегі Бату Пахаттағы гарнизонды алмастырды. Екі батальон да жапондықтардың шабуылдарына қарсы жолдарды бақылауға тағайындалды. 2CR Бату Пахаттың оңтүстік-батысында жапондық патрульдермен кездесті, ал 6RNR (Букит Пеланок маңында) әуеден шабуылға ұшырады. 5RNR Вестфорсқа (австралиялық генерал-майор Гордон Беннет басқаратын көпұлтты күш) Джемалуангтағы 2/19-австралиялық батальонды алмастыру үшін бөлінді. Бірнеше австралиялық офицерлер 5RNR-ге өздерінің позицияларын иеленуге көмектесу үшін қалды, соның бірі: «Батальон әлі толыққанды қозғалысын аяқтаған жоқ», - деді. Бұл жер жапондықтардың шабуылын кешіктіру және олардың 45-Үнді жаяу әскер бригадасын кесіп тастауына жол бермеу үшін маңызды позицияға айналды. 6RNR 9-Үнді дивизиясының 3-батальоны, 16-Пенджаб полкі (3/16PR) және тәжірибесіз 2-батальоны, Лоял полкі (Солтүстік Ланкашир) (2LR) арқылы нығайтылды, өйткені 45-Үнді жаяу әскер бригадасы 53-жаяу әскер бригадасының позициялары арқылы Йонг Пэннің батысындағы аймаққа шегінді, ал Вестфорс Лабиске қайта оралды. 19 қаңтарда сағат 13:30-да жапондық I батальонының элементтері, 5-гвардиялық жаяу әскер полкі, Император гвардиясы дивизиясы Букит Пеланоктағы 6RNR ротасын күтпеген жерден шабуылдады және Бакри жолына бағытталған Букит Беланың төменгі беткейлерін басып алды. Тағы бір 6RNR ротасы Букит Беланың солтүстік беткейінде тұрақтап, кейіннен батальон штабына белгісіз болған шыңға ие болды. 20 қаңтарда сағат 05:00-де 3/16PR қарсы шабуыл жасап, 20 қаңтарда таңертең Букит Бела мен солтүстік жотасын қайтарып алуы керек еді, содан кейін 6RNR Букит Беладан атылған отпен қамтамасыз етілген Букит Пеланоктағы жапондарға шабуыл жасауы керек еді. Панджаби шабуылы сағат 04:00-де басталды, бірақ 6RNR ротасы Букит Беланың шыңында оларды жапондық бөлімше деп қате түсініп, атыс ашты. Үнділер шыңға жетті, бірақ оны бекіте алмай, жапондық шабуыл британдық және үнді әскерлерін көп шығынмен, соның ішінде панджабилердің командирін де, шыңнан ығыстырды. Букит Пеландокқа жасалған шабуыл сәтсіз аяқталды және британдық және үнді әскерлері 2LR қамтамасыз еткен сол жақ фланғымен дефиле мен дамба арасына көшірілді. Бригаданың қарсы шабуылы 21 қаңтарда таңертеңгілікте 2LR бастамасымен жоспарланған, бірақ 6RNR және 3/16PR шабуылға осы уақытта бара алмады, ал 2LR жаңа ғана келді; шабуыл қайтадан кейінге қалдырылды, бірақ мүмкіндігінше тезірек бастау туралы бұйрық берілді. Сағат 20:00-де Малайя командалығының генерал-лейтенанты Артур Персиваль жапондықтардың Пеландокты басып алуы Вестфорстың байланыс желісіне қауіп төндіретінін шешті. Ол Беннеттке Лабистің оңтүстігіне қарай Палохтан Лабиске баратын жолда Сунгей Герчан көпіріне дейін шегінуді жалғастыруды және Юн Пэн жол қиылысында қазу үшін бригаданы мүмкіндігінше тезірек бөлуді бұйырды. 27-австралиялық бригада Йонг Пэнгті жауып жатқанда, Персиваль барлық әскерлерді Муар–Йонг Пэнг жолына 12:30-да Вестфорстың басқаруына қайтарды. 53-бригаданың қарсы шабуылы ешқашан болған жоқ; 21 қаңтарда сағат 10:30-да генерал-майор Билли Кей (11-Үнді дивизиясының командирі) бригадаға барып, оның бұйрықтарының жартысы берілмегенін, бригада шабуыл жоспарламағанын және 2LR-дің дамбаның шығыс жағында қазуға жіберілгенін білді. Шабуыл сағат 14:00-ге жоспарланған, бірақ одан да көп шатасу туды, сондықтан басталу уақыты сағат 15:30-ға ауыстырылды. Жапондық позициялар жотаның шығысындағы жерді көре алады, бұл күтпеген шабуыл жасау мүмкін емес, және артиллериялық қолдауды ұйымдастыру және 2LR-ді шоғырландыру үшін көбірек уақыт қажет болды. Шабуыл қайтадан сағат 18:00-ге, содан кейін 22 қаңтар күні таңертеңге ауыстырылды. Артиллерияны тіркеуге көп уақыт кетті, сондықтан тағы да сағат 09:00-ге ауыстырылды, бірақ түнде жиналған 2LR жапондық барлау ұшақтарымен байқалды және бомбаға ұшырады. Күтпеген шабуыл мүмкін болмағандықтан және шабуыл сәтті болатынына күмәнді болғандықтан, Дьюк операцияны тоқтатып, үш батальонды дамбаны және дефиледен басталатын жерді қорғауға қайта орналастырды. 22 қаңтарда сағат 06:30-да 5RNR және Бату Пахаттан келген батальон Бату Пахат–Айер Хитам жолын 72 шақырымдық белгіде қайта ашты және бригадаға көмекші заттар жеткізілді. Кейіннен жапондықтар жолды қайтадан жапты. Кей 5RNR-ге жолды қайта ашуды және 23 қаңтарда 15-Үнді жаяу әскер бригадасының шабуылын ұйымдастыруды бұйырды, бірақ бұл шабуыл сәтсіз аяқталды және 5RNR қайта шақырылды. 23 қаңтарда Йонг Пэнгте өткен мәжілісте Персиваль Джемалуанг Клуангтан Айер Хитамға және Бату Пахатқа дейінгі шепті қорғауға жаңа жоспар жариялады, 53-бригада 11-дивизияның басқаруына қайта оралды. Бригада 23 қаңтарда Букит Пеланоктан Йонг Пэнгтегі 27-австралиялық бригаданың позициялары арқылы Айер Хитамға шегінуі керек еді, осы кезде басқару ауыстырылатын болады. 5RNR автобуспен Понтиан Кечилге жеткізілді, ертең Бату Пахатқа атыстың көмегімен баратын болды. Бригада Букит Пеланоктан түскі уақытта шегіне бастады, бірақ жапондықтар танктермен шабуыл жасады және дамба көпірлері британдықтардың барлығы өтуінен бұрын жарылды. Қаос ортасында бригада шығынмен де болса да, жағдайдан шығып кетті. Басқа батальондар белгілі міндеттерге тағайындалғандықтан, 53-бригада 6RNR және 3/16PR-ға дейін қысқартылды және Оңтүстік Бенутқа қарай Скудай арқылы жылжыды. Бригада Бенуттан Сенгаранға дейінгі жолда жапондықтармен бірнеше жеке шайқастарға қатысты, олар Бату Пахатты нығайту үшін солтүстікке жылжуға тырысты. Сенгаранға тек шашыраңқы топтар ғана жете алды, онда 2CR және 5RNR-ді қамтитын 15-Үнді жаяу әскер бригадасы шегінді. Кешкі уақытта 15-Үнді бригадасына жолдар жапондықтардың күшті позицияларымен жабылғандықтан, елді мекендер арқылы шығуға бұйрық берілді және оңтүстікке шегінуге бұйрық берілді. 29/30 қаңтар түнінде 53-бригадаға Сингапур аралына шегінуге бұйрық берілді; бригада шамамен 500 жарақат алды.

Сингапур шайқасы

20 қаңтарда Уэвелл Сингапурға барып, Персивалмен аралды қорғау мәселесін талқылады. Осы конференция барысында 18-ші жаяу әскер дивизиясы толық күшпен келгеннен кейін, жапондықтардың қонуы мүмкін деп саналатын аралдағы секторға бөлінетін болады деп шешілді, себебі ол жаңа әскерлермен ең күшті құралым болар еді. Персиваль бұл аралдың солтүстік-шығыс бөлігі болады деп сенді; Уэвелл бұл аралдың солтүстік-батыс бөлігі болады деп келіспеді (австралиялықтар орналастырылатын жерде). Алайда ол бұл мәселені күштеп шешпеді және Персивалға өз күштерін қалағандай қолдануға рұқсат берді. Вигмор Уэвеллдің «Персиваль – бұл нәтижелерге жауапты қолбасшы және ол мәселені ұзақ уақыт зерттеген» деген пікірді қабылдағанын айтты. 18-ші жаяу әскер дивизиясының басым бөлігі 29 қаңтарда Сингапурға келді, содан кейін 5 ақпанда соңғы элементтер (пулемет және барлау батальондары) келді. Негізгі күш орналасқаннан кейін 53-ші бригада дивизияға қайта оралды. 18-ші дивизия ІІІ Үнді корпусына бағындырылды және жағалаудың солтүстік-шығыс бөлігінде күшпен орналастырылды. Олардың мақсаты, басқа да майдан күштері сияқты, жапондықтардың қонуына жол бермеу немесе егер қону орын алса, жапондықтарды жағажайларда тоқтату және олардың жағажайларын жою үшін қарсы шабуыл жасау болды. 5 ақпанда жапондық әскерлер 18-ші дивизияға қарама-қарсы құрлықта айқын қозғалыстар жасады және бірнеше күн бойы 18-ші дивизияның позицияларын бомбалады. Сол күні ұшақтар «Азия императрицасы» кемесіне бомба тастады – дивизияның қалған бөлігін Сингапурға жеткізіп жатқан төрт кемеден бірі. Шабуылдан кейін Персиваль мен Беннетт одақтастардың дайындығын қарап шығып, күшейтусіз аралды қорғауға бола алмайтынына алаңдаушылық білдірді. Үш күннен кейін, 8 ақпанда сағат 22:30-да жапондықтар Сингапур аралына шабуыл жасады, австралиялықтардың қарсылығына ұшырап, солтүстік-батыс жағалауына қонды. 18-ші дивизияға екінші қону жағдайында орналасқан жерде қалуға бұйрық берілді және бастапқы ұрысқа қатыспады. Екі күндік ұрыстан кейін Черчилль Уэвеллге: «18-ші дивизияның тарихқа ену мүмкіндігі бар. Басшылар мен аға офицерлер өз жасақтарымен бірге өлуге тиіс. Бұл – Британ империясының және Британ армиясының абыройы. Мен сіздерге ешбір әлсіздікке мейірімділік танытпауға сенім артамын» деді. Черчилльдің хабарының сипаты Уэвелл арқылы әскерлерге жеткізілді. Күндіз Персиваль Сингапур қаласының айналасындағы кішігірім периметріне кері шегінудің уақытша жоспарын жасады, дивизия жапондықтардың ілгерілеуін тоқтату үшін бөлшектеп қолданылды. 5BHR дивизиядан алынып, 1-ші Малайя пехоталық бригадасына бағындырылды. Екі арнайы құралым құрылды: Томфорс, дивизиялық барлау батальонынан, 4RNR, 1/5SF және 85-ші танкіге қарсы полк батареясы, подполковник Лехмир Томастың басқаруымен; және Масси күштері 1CR, 4SR, 11-ші сикх полкінің 5-ші батальоны (5/11SR) және артиллерия мен 18 жеңіл танкіні қоса, басқа да әр түрлі бөлімшелер, бригадир Тим Масси Бересфордтың (55-ші бригаданың командирі) басқаруымен. Қалған бөлім өз секторында қалды. 11 ақпанда Томфорс австралиялықтарды күшейту үшін қозғалып, Букит Тима ауылына қарсы шабуыл жасады. Барлау батальонына ауылға апаратын негізгі жолмен алға жылжуға бұйрық берілді, олардың оң жағында 4RNR және сол жағында 1/5SF (уақытша Томфорске қосылған 2/29-шы Австралия батальонының элементтерімен күшейтілді) орналасты. Барлау батальоны теміржол станциясына жақын ауылға кіруге тырысқанда күшті жапондық қарсылыққа тап болды және одан әрі ілгерілеуге мүмкіндік болмады. Олардың фланкі бойынша 1/5SF және австралиялықтар ауылға жақын алға жылжиды, бірақ кейін кері қайтуға мәжбүр болды. 4RNR ауылға қарап тұрған биік жерді бақылауға алды, бірақ аймақта жапондықтардың күшті болуына байланысты одан әрі ілгерілеуге мүмкіндік болмады. Осы арада Масси күштері Макричи су қоймасының шығыс жағында жиналды және су қоймасының батысындағы Букит Тингиді қорғауға бұйрық алды, бірақ жапондық күштер алдымен келді. Түстен кейін Масси күштері Букит Тима жарыс алаңының солтүстік жағына көшіп барып, Букит Тимаға жасаған сәтсіз шабуылдан кейін кері шегінген Томфорспен байланысты. Күннің соңында Масси күштері Томфорсты сіңіріп алды және соңғысы таратылды. Кейіннен бұл аймақты жапондық 5-ші және 18-ші дивизиялар басып алғаны анықталды. Келесі күні, аралдың жартысы жапондықтардың бақылауында болғандықтан, шайқас күшейе түсті. Жапондық 5-ші жаяу әскер дивизиясы, танкілердің қолдауымен, бүкіл майданға, соның ішінде Масси күштері ұстаған позицияға шабуыл жасады. Масси күштері кері шегінді және жапондық танк шабуылы британдықтардың позицияларына терең еніп, кейін кері қайтарылды. Шабуылдан кейін Масси күштері Адам және Фаррер жолдарының бойындағы позицияға қайта орналастырылды. Күндіз 18-ші жаяу әскер дивизиясының қалған бөлігі жағалаудағы позицияларынан көшуге бұйрық алды. 53-ші бригада және 2/30-шы Австралия батальоны 8-ші және 28-ші Үнді пехоталық бригадаларының шегінуін қамтамасыз етті, ал дивизияның қалдықтары (11-ші Үнді дивизиясымен бірге) Пирс және Макричи су қоймаларын қорғауға орналастырылды. 13 ақпанда дивизия Сингапурдың айналасындағы соңғы қорғаныс периметріне көшті. Бұл позицияда ешқандай бекініс болмады және жеңіске үміт жоқ екені анық болды. Дивизия бригадир Бэкхаус басқаратын 54-ші бригадамен сол жақта, Букит Тимаға апаратын жолдың бойында (қаланың солтүстік-батысында) орналастырылды, олардың оң жағында 53-ші бригада қытай зиратының солтүстігінде, ал Масси Бересфордтың 55-ші бригадасы (оң флангда) Томсон жолынан Адам Парк иелігіне дейін, қаланың солтүстігінде орналастырылды. Жапондықтар соңғы қорғаныс периметрінің көптеген жерлерінде шабуыл жасады, соның ішінде Адам Парк иелігіне бірнеше шабуылдар жасады. 1CR бірнеше шабуылды тойтарды, соның ішінде найзамен шабуылдарды, 165 адамының қазасына 600-дан астам жапондықтарды жойды. 14 ақпанда 53-ші және 55-ші бригадалар арасындағы жарыққа жаңадан келген шабуылдар еніп кірді. 11-ші Үнді дивизиясынан күшелендіру жіберілді, жапондық шабуылды тойтарды және жарықты жапты.

Ұстап беру, тұтқындау және бағалау

Жапондықтардың шабуылдарына қарамастан, қорғаныс шебі тұрды; азық-түлік, су және оқ-дәрі таусылып бара жатқанда, Персиваль 15 ақпанда қарсы шабуылдардың нәтижесіз болатынына шешім берді. Қала халқын одан әрі қиындықтардан сақтау үшін одақтас гарнизонын тапсыру туралы шешім қабылданды. Жапондықтар тұтқынға алмайды деп қорқып, кейбіреулері қашып кетті, ал басқаларын қаруларын тастауға мәжбүр етуге тура келді. Гарольд Атчерли сияқты (дивизияның барлау офицері) кейбіреулеріне аралдан кетуге бұйрық берілді, бірақ Атчерли қашып құтыла алмады. 15 ақпанда дивизияның құрамы тоқтатылды және оның сарбаздары жапондық тұтқындыққа түсті. Бұл бөлім Ұлыбританияда ешқашан қайта құрылмады. Келесі үш жыл ішінде жапондық тұтқындықтан үштен бірінен астам сарбаз көз жұмды; Беквит Смит 1942 жылдың 11 қарашасында дифтериядан қайтыс болды. Одан кейін, дивизия Черчилль мен Австралия премьер-министрі Джон Кертиннің арасындағы телеграммалар тізбегінде саяси келісімдерге қатысты, онда Австралия әскерін үйге қайтарудың орнына Бирмаға жіберу мүмкіндігі талқыланды. 20 ақпанда Черчилль телеграмма жіберді. Екі күннен кейін Кертин: "Сіздің хабарламамыздан 18-ші дивизияның Бірмадан Сингапурға ауыстырылғаны туралы мәлімдемеңізге қатысты, соңғысының күні 23 қаңтар болса, сіздің 14 қаңтардағы телеграммаңызда осы дивизияның бір бригадасы 13 қаңтарда, ал қалғаны 27 қаңтарда келеді деп хабарлағансыз". Тарихшы Брайан Падейр Фарреллдің сөзіне қарағанда, Уэвеллдің 18-ші жаяу әскер дивизиясын Сингапурға жіберуге рұқсат беруі "оның жасаған шешімдерінің арасында ең кінәсіз шешім болды, әсіресе 18-ші дивизияның сарбаздары үшін, олар жапондықтардың қатал билігінде тұтқындық жылдарын бастан кешірді". Фаррелл "Уэвеллдің міндеті Сингапурды ұстап тұру болды" және "оның орнында басқа ешбір командир басқаша шешім қабылдамас еді" деп атап өтті. Герхард Вайнберг "дивизияларды үнемі бөлу және күштерді бөліп-бөліп шайқасқа жіберу жеңіліске әкелді" деп жазды. Бұл сөзді дивизияның бұрынғы мүшесі капитан Генри Филлипс та қосты. Ол дивизияның "керексіз ысырап болғанын", жағдайға дайындықсыз болғанын және жапондықтардың қару-жарағы, киімдері және жабдықтары туралы ешқандай ақпарат алмағанын жазды.