Кіріспе

Онтариодағы Хартли-Бей шағын елді мекені. Хартли-Бей – Британдық Колумбия жағалауындағы алғашқы ұлттар қауымдастығы. Ауыл Дуглас бұғазының құйылысында, Ванкувердің солтүстігінде және Принс-Руперттің оңтүстігінде орналасқан. Бұл 200 тұрғыны бар, тек әуе және су көлігімен қолжетімді оқшауланған елді мекен. Мұнда "Қамыстың халқы" деп мағына беретін Gitga'ata (кейде Gitga'at немесе Gitk'a'ata) тұрады. Гитгааттар Цимшиан ұлтының мүшелері. 2013 жылғы мәлімет бойынша, 167 тайпа мүшесі резерватта тұрады, ал 533 мүшесі Принс-Руперт, Ванкувер немесе басқа аймақтарда тұрады. Қауымға Принс-Руперттен гидроұшақ және паром арқылы қызмет көрсетіледі. Қауымның ерекшелігі – қиыршық тас жолдардың орнына ағаштан жасалған жаяу жолдар.

Тарих және мәдениет

Гитгааттың елді мекен орналасқан шығанақтың географиялық атауы – Тхальгиу. Бұл атау 1889 жылы үнді резерваттары құрылған кезде Калкаюға ағылшыншаландырылды. Олар – Кулькаю (Хартли шығанағы) үнді резерваты №4 және Кулькаю (Хартли шығанағы) үнді резерваты №4А (қоғамдық орталық физикалық тұрғыдан №4А-да орналасқан). Гитгааттың ежелгі қысқы ауылы, бүгінде Лакс Галтсап немесе «Ескі қала» деп аталады, Дуглас арнасының солтүстігінде 12 миль (19 км) қашықтықта орналасқан. Гил аралындағы шағын шығанақта да ауыл болған, ол «Солтүстік патшайымы» кемесінің батып кеткен жерінен көп алшақ емес. Капитан Джордж Ванкувер 1793 жылы сол жерге ішкі асты және үйлердің қираған қалдықтарын көрді. Бұл екі көне орнында да гитгааттар бүгінге дейін өздерінің дәстүрлі аумақтарындағы басқа да маңызды ресурстар мен мәдени орындар сияқты пайдаланып келеді. Хартли шығанағы 1887 жылы бірнеше отбасы Металкальтадан (Б.К.) кеткеннен кейін құрылып, қоныстанды. Дункан мен оның цимшиандық қолдаушылары Аляскадағы Жаңа Метлакатлаға көшіп кеткенде, гитгааттардың көп бөлігі өздерінің дәстүрлі аумақтарына оралды. Алайда, олар ежелгі ауылдарына емес, Тхальгиуға қоныстанды. ХХ ғасырдың көп бөлігінде Хартли шығанағының халқы балық аулау саласынан көрінетін. Бірақ, балық шаруашылығының төмендеуіне байланысты, жұмыс орындары әртараптандырылды, туризм маңызды рөл атқарады. Мысалы, Хартли шығанағының бірнеше тұрғыны жазда жақын жердегі балық аулау үйлерінде гид ретінде жұмыс істейді. Әуе тасымалы Хартли Бей су әуежайы арқылы жүзеге асырылады.

"Солтүстік патшайымы" кемесі 2006 жылы батып кеткен

2006 жылғы 22 наурызда Хартли шығанағының халқы Канаданың жағалау күзеті келмес бұрын, BC Ferries кемесі Queen of the North жолаушыларын құтқаруға көмектесті. Қалалық қоғамдық орталық кішкентай қауымның көмегімен құтқару орталығына айналды. Бетси Ристің айтуынша, "суда болмағандардың бәрі мәдени орталықта адамдарды жылы ұстауға және тамақтандыруға көмектесті". Қала тұрғындары 2006 жылғы 3 мамырда "ұйымдастырушылық қабілеті, өзімшілдігі және басқалардың қауіпсіздігіне деген ерекше жауапкершілігі" үшін генерал-губернатордың Ерекше қызметі үшін мақтау қағазымен марапатталды; бұл құрмет қаланың "үлкен рухы мен көрнекті үлгісін" де атап көрсетеді.

Климат

Кёппен климаттық жіктелімі бойынша Хартли шығанағында мұхиттық климат, суық қыстар мен ылғалды жаздар басым. Аймақ жыл бойына мол жауын-шашын алады, орташа жылдық мөлшері шамамен 4500 мм құрайды. Жыл бойы жаңбыр жауатын болса да, маусым, шілде және тамыз айларында жауын-шашын мөлшері басқа кездерге қарағанда едәуір азайды. Жауын-шашын көбінесе жаңбыр түрінде болады, тіпті қыс айларында да, алайда аймақта жылына шамамен 200 см қар жауады.