Кіріспе

Шотланд анархисі, Этель Макдональд

Камелия Этель Макдональд (24 ақпан 1909 – 1 желтоқсан 1960) – Глазго қаласындағы шотланд анархисі, белсенді және 1937 жылғы Испания Азамат соғысы кезінде республикалықтарды қолдаған, фашистерге қарсы Барселона радиосында хабар таратқан журналист.

Алғашқы жылдар

Камелия Этель Макдональд 1909 жылғы 24 ақпанда Шотландияның Беллшиль қаласында, карета суретшісі Эндрю Макдональд пен Дейзи Уоттс отбасында дүниеге келді. Солтүстік Ланаркширде туған Этель Макдональд тоғыз баланың бесіншісі болды және түрлі жұмыстар істеді. 1925 жылы ол оған қосылып, 1934 жылғы маусымда Біріккен Социалистік қозғалысын (БСҚ) құрды. Осы кезеңде ол француз және неміс тілдерін жетік меңгерді.

Испаниядағы азаматтық соғыс

1936 жылдың қарашасында Макдональд Гай Олдредтің серіктесі Дженни Патрикпен бірге Испания азамат соғысындағы республикалық тарапқа шотланд анархистік қозғалысының қолдауын білдіру үшін Барселонаға сапар шекті. 1937 жылдың қаңтарында ол Ұлттық Еңбек Конфедерациясы (CNT) басқаратын Барселонаның көпке танымал анархистік радиостанциясы арқылы соғыс туралы ағылшын тіліндегі жүйелі хабарларды таратуды бастады. 1937 жылғы мамыр оқиғаларынан кейін болған қысым кезінде ол коммунистік құпия полициясы іздеген анархистердің қашуына көмектесті және аймақтық билік органдарының тұтқынындағы анархистерге түрмеге хаттар мен азық-түлік жеткізді. Анархистерге Испаниядан қашуға көмектескені үшін ол британ баспасөзінде "Шотландияның қызыл пернель" деп белгілі болды. Саяхаты барысында ол Париж және Амстердам қалалары арқылы өтіп, Испаниядағы коммунистердің іс-әрекеттерін сынады. Ол Боб Смилли ісін талқылауын жалғастырды, бірақ оның оқиғалар туралы айтқандары Ұлыбританияда Испанияда болған Тәуелсіз Еңбек партиясының мүшесі Дэвид Мюррей тарапынан жоққа шығарылды. Мюррей Смиллинің ішек қабынуынан қайтыс болғанын мәлімдеді және 1938 жылы Джордж Оруэлл Лондонға оралғанға дейін, сондай-ақ Испаниядағы коммунистердің іс-әрекеттерін айыптағанға дейін көпшілік оған сене берді. Испанияда Смиллидің командирі болған Жорж Копп та оралды және Смиллинің өлтірілгені туралы пікірді қолдады.

Кейінгі жылдар және өлім

Испаниядан оралғаннан кейін Этель Макдональд Гай Олдред, Дженни Патрик, Джон Тейлор Колдуэлл және басқа да Глазго анархистерімен бірлесіп, аз қаржымен жұмыс істейтін "Стрикленд Пресс" баспасын құрды. Бұл баспа АҚШ-тың "The Word" органының тұрақты нөмірлерін шығарып тұрды. Олар қызметтерін Екінші дүниежүзілік соғыс және 1950 жылдардағы бейбітшілік қозғалысы кезеңінде де жалғастырды, ал Макдональд "Стрикленд Пресс" баспасының ресми емес менеджері, бухгалтері және баспашысы деп есептелді. Ол және Гай Олдред өздерінің құжаттарын Глазгодағы Митчелл кітапханасына тапсырды. Жиынға шамамен 500 дана кіреді, олар 1936-1938 жылдары CNT және Иберия Анархистер Федерациясының қолдауымен шығарылған испан газеттерінен, бюллетеньдерден, ақпараттық парақтардан, жарнама парақтарынан, плакаттардан, памфлеттерден және фотосуреттерден тұрады. Этель Макдональд 1958 жылдың ақпанында көптеген склерозбен ауырып, сөйлеу қабілетін жоғалтты. Үш жылдан кейін ол Глазгодағы Найтсвуд ауруханасында 51 жасында қайтыс болды.