Кіріспе

Тони Конран (7 сәуір 1931 – 14 қаңтар 2013) – ағылшын-уэльстік ақын және уэльс поэзиясының аудармашысы. Оның өлеңдері көбінесе ағылшын тілінде, модернистік стильде жазылған, бірақ уэльс поэзиялық дәстүрі, мәдениеті мен тарихының күшті ықпалында болды. Конранның туындыларында Р.С. Томаспен салыстыруға болатын тұстар бар, сонымен қатар оны Паунд, Бантинг және МакДиармидтің шығармашылық жолымен байланыстыруға да болады. Ол Үндістан, Бенгалия, Харагпур қаласында дүниеге келді, бірақ церебральды сал ауруына шалдыққандықтан 1933 жылы Ұлыбританияға әкелінді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ата-анасынан айырылып, негізінен Колвин-Бейде әжесі мен атасы тәрбиеледі. Колвин-Бей орта мектебін бітіргеннен кейін Бангорда білім алды. Эссекстегі зауытта қысқа уақыт жұмыс істегеннен басқа, Конран өмірінің көп бөлігін Солтүстік Уэльстің Бангор қаласында өткізді. 1983 жылға дейін Бангор университетінде ағылшын тілі кафедрасында оқытушы болып жұмыс істеді. Академиялық қызметінде уэльс поэзиясына, оның ішінде уэльс және ағылшын тілдеріндегі өлеңдерге, сондай-ақ дәстүрлі халық әндері мен балладаларға ерекше қызығушылық танытты. Академиялық өмірден кейін Конран поэзия өнерін дамытуды жалғастырды, көбінесе өзінің туындыларын көркем суретшілер мен актерлермен бірлесіп, драматикалық қойылымдар түрінде ұсынды. Конранның алғашқы өлеңдер жинағы – «Formal Poems» (1958). Оның басқа да көптеген жинақтарына «Стелалар және басқа өлеңдер» (1965), «Рух деңгейі» (1974) және «Өмір қоры» (1979) кіреді. Ол уэльс әдебиетіне қатысты көптеген сын-пікірлер жазды, соның ішінде «The Cost of Strangeness» (Gomer Press, 1982) атты эсселер жинағы да бар. 1967 жылы ол аудармадағы уэльс тіліндегі поэзияның танымал жинағын жариялады – «Welsh Verse» (Penguin). Бұл жинақ 1982 жылы Poetry Wales Press баспасында Конранның кең және әсерлі кіріспе эссесімен қайта басылды. Сонымен қатар, ол Оңтүстік Уэльс ақыны Идрис Дэвистің өлеңдер жинағын редакциялады. Ол Лесли Конранға үйленген. Оның қыздары – бейнелеу өнерімен айналысатын Майя Конран және романист Элис Конран.