Кіріспе

1923 жылы Генри МакРэйдің түсірген фильмі

Сиамның Суванна қызы (นางสาวสุวรรณ; ; ), 1923 жылы Генри МакРэй жазған және түсірген романтикалық фильм. Оқиғасы Таиландта (сол кезде Сиам) өтеді және тайлық актерлер ойнайды. Бұл Таиландта түсірілген алғашқы толық метражды фильмдердің бірі және Таиландта Голливудтың алғашқы бірлескен туындысы болды. Бүгінгі күні фильмнен ештеңе қалмаған, тек Таиланд Ұлттық Кино мұрағатында сақталған жарнамалық материалдар мен басқа да құжаттар бар.

Сюжет

Фильмде Суванна есімді жас қыз туралы махаббат дастаны баяндалады. Шынайы махаббатты табу жолында ол көптеген қызық оқиғалар мен қиындықтарға тап болады, оның ішінде әкесінің қарсылығын жеңіп, соңында өзіне лайық жарын табады.

Өндіріс

Өндіріс 1922 жылы басталды, бірақ түсірілімдерді бастамас бұрын МакРэй алдымен Сиам Корольдік сарайынан рұқсат алуы керек болды. "Бүгін Генри А. МакРэй мырза менімен кездесуге келді. Мен оған екі нәрсенің кепілдігін бердім: біріншісі – саяхаттау, екіншісі – фильмді өңдеу және көрсету үшін орын табу. Бұдан өзге, ол өзінің қауіпсіздігін де қамтамасыз етуі керек. Біздің пайдамыз үшін ол фильмнің бір данасын Мемлекеттік темір жолға беруге міндетті", – деп жазылған Камфаенгфет ханзадасының жазбаларынан үзінді, МакРэйдің "Бангкокты және Сиамның сұлуларын, соның ішінде Патша мен сарай ғимараттарын суретке түсіргісі келеді" деген ниетіне жауап ретінде. "Менің ойымша, Ұлыбританияның Рама VI Патшасы қозғалыс суреттеріне қызығушылық танытар еді", – деп жазды МакРэй 1924 жылғы "The Film Year Book" кітабында. "Сол себепті көптеген әрекеттерден кейін мен ақыры аудиенцияға қол жеткіздім, нәтижесінде [Корольдік ойын-сауық] компаниясының толық қолдауымен қатар, Патшаның 52 автокөлігін, Оның Ұлылығының 600 жарыс аттарын, әскери-теңіз күштерін, Корольдік сарайларды, темір жолдарды, күріш диірмендерін, мыңдаған шақырым күріш егістіктерін, кокос плантацияларын, каналдарды (клонгтарды) және пілдерді, тіпті ақ пілдерді де тегін пайдалану мүмкіндігіне ие болдым". "Мен елдің абыройын сақтамаған жергілікті шенеунікті кінәлаймын, оларға тыйым салмайынша. Осы жазалау Сиамның қатыгездігін көрсетеді", – деп жазды "Самбханд Тай" газетінің бір тілшісі. Фильм цензураланды, ал жазалау көріністері қиылып тасталды деп есептеледі.

Мұра

Мисс Суванна туралы зерттеулер мен талқылаулар ұзақ жылдар бойы кинотарихшылар мен ғалымдардың назарында болғанмен, фильмнің өзі 2006 жылғы тай комедиясында – «Нонг Тенг Накленг пукатонг» (сөзбе-сөз, Нонг және Тенг, Алтын тау бандиттері) – маңызды сюжеттік желі ретінде кеңінен танылды. Оқиға 1923 жылғы Сиамдағы ликай әртісін (Понгсак Понгсуван сомдаған) қамтиды. Ол өзінің отбасылық труппасының театрынан шығарылып, оның орнына шетелдіктер Сиамға әкелген жаңа құбылыс – киноға жол беруге мәжбүр болғанын көреді. Досы Чоосак Эамсукпен бірге Нонг Мисс Суваннаның түсірілімін тоқтатуға тырысады, оны дәстүрлі мәдениетке зиян келтіретін нәрсе деп есептейді.

Басқа атаулар

Тай тілінің ағылшын тіліне транслитерациясы үшін Royal Thai General System of Transcription жүйесіне қарамастан, Сиамның Мисс Суванна атауы әртүрліше айтылады. Басты кейіпкердің аты Suwann, Suwan, Suwarn, Suvarn, Suwarna немесе Suvarna деп кезекпен берілген. Тай тіліндегі атауы Нанг Сао Суван, Нонг Сао Суван немесе Нангсао Суван, ал ағылшын тіліндегі балама атаулары – Сиамның алтыны немесе Көк патшалығы.