Кіріспе

Сомалидің бұрынғы заң шығарушы органы (2004 12)

Сомали Республикасының Өткінші Федералды Парламенті (ТФП) (; көбінесе Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya деп аталады) – 2004 жылдан 2012 жылға дейін Сомалидің ұлттық парламенті болды. 2008 жылғы "Қорқуға көп себеп бар" атты есепте Human Rights Watch ұйымы Өткінші Федералды Үкіметті адам құқықтарын бұзу және соғыс қылмыстары жасады деп айыптады, оларға кісі өлтіру, зорлау, шабуыл және тонау кірді. Есепте сондай-ақ ТФҮ полиция күштері қарапайым азаматтарды олардың отбасыларынан құн талап ету үшін негізсіз тұтқындауға қатысқандығы да көрсетілген. ТФП-ның орнын Сомалидің Федералды Парламенті басты.

Шолу

Өткінші кезеңдегі федералды институттар (ӨФИ) Сомалидің ұлттық үкіметінің негізгі құрылымдары болды. 2004 жылы құрылған оларға Өткінші федералды харта (ӨФХ), Өткінші федералды үкімет (ӨФҮ) және Өткінші федералды парламент (ӨФП) кірді. ӨФП – Сомалидің парламенті болды. Ол үкіметтің заң шығару тармағын құрады, ал атқарушы билікті Өткінші федералды үкімет жүзеге асырды. Өткінші федералды парламент президент пен премьер-министрді сайлады және заңдарды ұсыну мен қабылдау құқығына ие болды. Сонымен қатар, ол сол кезде ӨФҮ-нің орналасқан жері болған Могадишу қаласын басқару және әкімшілік етумен шұғылданды. Парламент депутаттары дәстүрлі ру басшылары немесе шура кеңестері арқылы сайланды. Сомалидің Федералды Парламенті 2012 жылдың 20 тамызында Өткінші федералды үкіметтің өкілеттігі толыққаннан кейін құрылды.

Құрамы

Өткінші кезеңдік федералды парламент, ресми түрде Өткінші кезеңдік федералды ассамблея (ӨФА) деп аталатын, бір палаталы ұлттық ассамблея болды. Ол 2004 жылы құрылған және бастапқыда 275 мүшеден тұратын. 2008–2009 жылдары Өткінші федералды үкімет пен Сомалиді қайта жаңғырту альянсының (ARS) жайлы мүшелері арасындағы бірлік үкіметі құрылғаннан кейін, ӨФП-ның орындары 550-ге дейін артты. Олардың 475 депутаты 4.5 формуласы бойынша тағайындалды: төрт ірі сомали руының әрқайсысына бір үлестен берілді, ал кіші рулар коалициясы 0,5 квота алды.