Кіріспе

Ниуэ заң шығару органы – Ниуэ Ассамблеясы немесе Ниуэ Парламенті. Ол 20 мүшеден тұрады: 14 ауылдық өкілдер және 6 жалпы аралдық округ бойынша сайланған депутаттар. Мүшелер барлық халықтың сайлау құқығы арқылы тікелей сайланады және үш жылдық мерзімге сайланады. Ниуэ Вестминстер үкімет жүйесін қабылдайды, онда Премьер-министр Ассамблея тарапынан сайланады, ал Министрлер кабинеті оның құрамынан тағайындалады.

Тарих

Ассамблея 1915 жылғы Кук аралдары заңына сәйкес құрылған Аралдар кеңесінен бастау алады. Бұл кеңес 1959 жылы таратылып, оның орнына Ассамблея құрылды, оған кезең-кезеңімен көбірек өкілеттік берілді. 1974 жылы өзін-өзі басқару құқығы алған кезде Ассамблея конституция шегінде толық заң шығару құқығын иеленді. Ассамблея Алофи қаласында орналасқан.

Ассамблеяның спикері

Ассамблея төрағасы оның мүшелері өздерінің қатарынан тыс сайлаған спикер болып табылады. Егер Ассамблея мүшесі спикер болып сайланса, ол өзінің мандатын тоқтатуға тиіс. Спикер мәжілістерде дауыс бермейді және шешуші дауыс құқығына ие емес. Қазіргі спикер – Хима Дуглас.

Сайлаулар

Сайлаулар қарапайым көпшілік дауыс беру жүйесі бойынша өтеді, он төрт ауылдағы сайлаушылар әр ауылдан бір өкілді көпшілік дауыспен сайлайды, сондай-ақ жалпы тізілімнен алты өкілді сайлайды. Сайлаушылар Жаңа Зеландия азаматы болуы керек және кем дегенде үш айдан бері тұруы керек, ал кандидаттар сайлаушы болып тіркелген және кем дегенде он екі айдан бері тұруы керек.

Заң шығару рәсімдері

Заң шығару Ассамблеяның өкілеттігі конституциямен шектеледі. Кез келген мүше заң жобасын ұсына алады, бірақ Ассамблея Премьер-Министрдің келісімінсіз қаржылық мәселелерге қатысты заң жобаларын қарауға құқығы жоқ. Қылмыстық заңға немесе жеке куәлікке, мемлекеттік қызметке немесе Ниуэ жеріне қатысты заң жобалары Бас судьяның, Ниуэ мемлекеттік қызмет комиссиясының немесе тиісті тергеу комиссиясының баяндамасы болмаса қарастырылмайды. Заң жобасы Ассамблеяда қабылданғаннан және Спикер бекіткеннен кейін заң күшіне енеді. Патшалық бекіту қажет емес.