Кіріспе

Швейцариядағы католик шіркеуінің рөлі туралы жалпы шолу

Швейцариядағы католик шіркеуі (Römisch katholische Landeskirche) алты діни округке және екі аумақтық аббаттыққа бөлінген, олар шамамен 2,9 миллион католикті құрайды, бұл 2021 жылы Швейцария халқының шамамен 33,8% құрайды. Алты діни округ:

Базель діни округі, оның басшысы епископ Феликс Гмюр
Лозанна, Женева және Фрибур діни округі, оның басшысы епископ Шарль Морерод
Хур діни округі, оның басшысы епископ Йозеф Мария Боннемен
Лугано діни округі, оның басшысы епископ Валерио Лаззери
Санкт-Галлен діни округі, оның басшысы епископ Маркус Бюхель
Сион діни округі, оның басшысы епископ Жан-Мари Лави

Ешқандай епископтыққа бағынбаған екі аумақтық аббаттық:

Вале кантонындағы Сен-Морис аббаттығы, ол Еуропадағы үздіксіз қоныстанған ең көне монастырь, оның аббаты Йозеф Родуит болған,
Швиц кантонындағы Эйнзидельн аббаттығы.

Көптеген католик діни округтерінен өзгеше, швейцариялық епископтықтар бос, яғни тікелей Рим Папасының билігіне бағынады, ешқандай митрополиттік орталықсыз. Епископтар және екі аумақтық аббат Швейцария епископтар конференциясында ұйымдастырылған. Соңғы тридцать жылда, негізінен Вольфганг Хаастың Хур епископы болып тағайындалуына байланысты туындаған дау кезінде, Швейцариядағы католик шіркеуінің құрылымын күрделі реформалау туралы талқылаулар болды, бұл, мүмкін, митрополиттік орталық құруға әкелуі мүмкін (вероятно, Люцернде). Алайда, Цюрих кантонының Хур діни округінің бір бөлігі ретіндегі мәртебесі, Базель діни округінің үлкен, бірақ бөлінген аумағы және митрополиттік орталықтың болмауы туралы мәселелер әлі шешілмеген. Швейцариядағы католицизмнің мәртебесі 19 ғасырда антиклерикалды кантондық үкіметтер енгізген және демократиялық принциптер бойынша ұйымдастырылған, сондай-ақ шіркеу салығы арқылы жиналған қаражатты басқаруды бақылайтын Landeskirchen (католик кантондық шіркеулер) болуымен одан да күрделенеді. Көптеген кантондық шекаралармен бөлінген католик шіркеулері Швейцарияның Рим-католик орталық конференциясының (RKZ, ресми атаулары link=no) құрамына кіреді. Қазіргі уақытта Швейцариядан екі кардинал бар: Курт Кох және Эмиль Пол Цхерриг. Соңғы кардиналдар – 2017 жылы қайтыс болған Гилберто Агустони және 2021 жылы қайтыс болған Анри Швери. Кардинал Курт Кох 2013 жылғы Папалық конклавқа қатысты.

Бір жынысты некелер

2020 жылы азаматтар бір жынысты некеге қатысты референдумда дауыс берді; швейцариялық католиктердің 76 пайызы қолдап, 23 пайызы қарсы дауыс берді. Заңдық өзгеріс 2021 жылы қабылданды.