Кіріспе

Индонезияның Бали аралындағы үнсіздік индуист фестивалі. Нейпи – балиліктердің «Тыныштық күні», ол бали күнтізбесі бойынша (сака жаңа жылы – Исакавасара) әр жыл сайын аталып өтеді (2024 жылы 11 наурызға сәйкес келеді). Бұл Бали, Индонезияда тойланатын балилік фестиваль. Индонезиядағы мемлекеттік мереке саналатын Нейпи – балиліктердің үндемей, ораза ұстап, медитация жасау күні. Нейпиден кейінгі күн де Жаңа жыл ретінде тойланады. Таңғы сағат 6-дан келесі күнгі таңғы сағат 6-ға дейін сақталатын Нейпи күні өзіңмен-өзіңді зерделеуге арналған, сондықтан осы мақсатқа кедергі келтіретін кез келген нәрсеге тыйым салынады. Басты шектеулер: от жағуға (жарықтарды ысқылап қою керек); жұмыс істеуге; ойын-сауық пен ләззат алуға; саяхаттауға болмайды, ал кейбір адамдар үшін тіпті сөйлеуге немесе тамақ ішуге де рұқсат жоқ. Осы тыйымдардың нәтижесінде Балидің әдетте қыжылдаған көшелері мен жолдары бос болады, теледидар мен радиодан шу аз немесе мүлдем болмайды, интернетке қол жеткізу шектеулі, ал үйлердің ішінде де аз ғана қозғалыс байқалады. Сыртта тек пекалангар ғана көрінеді, олар көшелерде тыйымдардың орындалуын қадағалайтын дәстүрлі күзетшілер. Нейпи негізінен индуист мейрамы болғанымен, Балиде индуист емес тұрғындар мен туристер де осы шектеулерден босатылмайды. Олар қонақүйлерде өз еркімен жүрсе де, жағажайлар мен көшелерге шығуға ешкімге рұқсат жоқ, ал Балидегі жалғыз әуежай күні бойы жабық болады. Нейпиге дейінгі түстен кейін және кешке жолдарда жүру қиындап, қолжетімділік шектеулі болады. Кешке парадқа байланысты көптеген жергілікті жолдар жабылады, сондықтан көлікпен немесе скутермен жүруге қолайсыздық туады. Мемлекеттік емес байланыс операторы Telkomsel барлық интернет-желісін тоқтатып тастаса, жеке меншік интернет-провайдерлер жұмыс істей береді. Кейбір қонақүйлер мен курорттар WiFi желісін өшіруді таңдайды, ал кейбіреулері оны жұмыс істеуге қалдырады. Балиде электр қуаты жұмыс істейді, бірақ Нуса-Пенидада (2023) электр қуаты тоқтатылады. Тек өмірге қауіп төндіретін жағдайларда шұғыл көмек көрсетуге кеткен жедел жәрдем көліктеріне және босануға дайындалып жатқан әйелдерге рұқсат беріледі. Нейпиден кейінгі күні, Нгебак Гени (Отты қайта жағу) деп аталатын күні, әлеуметтік белсенділік тез жанданады, отбасылар мен достары бір-бірінен кешірім сұрап, бірге діни рәсімдер атқарады. От пен электр қуатын пайдалануға рұқсат етіледі және тамақ пісіру қайта басталады. Нейпи тарихы біздің заманымыздың 78 жылына дейін жетеді.