Кіріспе

Бұл мексика революциясының фракцияларының тізімі.

Карранчистар

1913 жылдан 1914 жылға дейін Венустиано Каррансаның революциялық жақтастары, ал одан кейін 1914 жылдан 1920 жылы қайтыс болғанға дейін Үкіметтік армия. 1915 жылы Каррансистер қолдауымен Седиционистер деп аталған көтерілісшіл топ құрылды.

Конституционалистер (конституционалистер)

Бұл атау алғаш рет 1914 жылы Панчо Вилланың Викториано Уэртаны жеңгеннен кейін бөлініп шығуға дейін солтүстіктегі барлық Уэртаға қарсы күштерді білдірген. Революцияның "Бірінші басшысы" Венустиано Карранса өзінің тобына талантты генералдарды, әсіресе Альваро Обрегонды тартты. Обрегон Селая шайқасында Вилланың Солтүстік дивизиясын жеңіп, Вилланың ұлттық деңгейдегі күш ретіндегі рөлін аяқтады. Конституционалистер ақырында Революцияда жеңіске жетті, Карранса Мексика президенті болды, ал осы жеңімпаз топтың Керетаро қаласындағы конституциялық конвенцияда жазылған 1917 жылғы Мексика Конституциясы қабылданды.

Дәстүршілдік

Агуаскалиентес конвенциясының қолдаушылары ретінде Виллистер мен Сапатистердің ортақ атауы. 1914 жылғы қазан-қараша айларында өткен солтүстік коалициясы 1914 жылғы шілдеде Хуертаны жеңгеннен кейін, алға қарай қадамдарды анықтауға тырысты. Панчо Вилла конвенцияда үстемдік құрды, бірақ Альваро Обрегон да маңызды рөл атқарды. Вилла Хуерта жеңіліске ұшырағаннан кейін Каррансадан бөлінді, ал Обрегон Бірінші басшы Венустиано Каррансаға адал болды. Вилланы қолдағандар Каррансаның рөлін екінші деңгейге түсірді. Эмилиано Сапата мен Вилла бір-бірінің әскерлеріне қолдау көрсетуге уәде берді, бірақ бұл көбінесе сөз жүзінде ғана болды, іс жүзінде орындалмады. Елалио Гутьеррес конвенцияда Мексика президенті болып сайланды. Карранса мен Обрегон Веракрусқа шегінді. Конвенцияшылар қысқа мерзімге Мексиканың барлық аумағын бақылады, бірақ орталық билік әлсіз болды және Конституционалистердің кішігірім тобына қарсы үстемдік сақтай алмады. 1915 жылғы жазда Обрегон бірнеше шайқаста Вилланы жеңіп, Конвенцияшыларды күш ретінде жойды.

Федеральді

1821 жылдан 1914 жылға дейінгі Мексика тәуелсіздігінен бастап барлық үкіметтік әскерлерді атау үшін қолданылатын термин, бірақ көбінесе Викториано Уэртаның Федералды армиясымен байланыстырылады. (Уэрта 1913 жылдың ақпанынан 1914 жылдың шілдесіне дейін президент болды). Уэрта отставкаға кетіп, елден қуылғаннан кейін 1914 жылдың тамызында Федералды армия таратылды. Диас және Уэрта басшылығымен Федералды күштер құрамына кірген ұлттық атты полиция күші туралы да қараңыз.

Фелицистер

Бриг. Генерал Феликс Диас, бұрынғы президент Порфирио Диастың туған інісінің ұлы, 1913 және 1920 жылдар арасындағы көтерілістерде Мадеро және Карранса үкіметтеріне қарсы болды. Ол Революцияның соңында нәтижесіз көтерілістерде реакциялық консервативті Ұлттық қайта құру армиясын басқарды.

Гуртисталар

Викториано Хуертаның, 1913 жылдың ақпанынан 1914 жылдың шілдесіне дейін Мексиканың диктаторы болған, қолдаушылары.

Мадеристалар

1910-1911 жылдары Франсиско И. Мадероның басшылығымен біріккен түрлі революциялық әскерлерге берілген атау. Мексика тарихының революциядан кейінгі кезеңінде мадеристер 1913 жылғы ақпан айындағы он қасіретті күнде шейіт болған Мадероның есін сақтауға ұмтылды.

Магонисттер

Партито Либераль Мексиканоның (PLM) Флорес Магон ағайындарының басшылығымен әскери қанаты, олар 1906 және 1908 жылдары Диасқа қарсы сәтсіз жергілікті көтерілістер ұйымдастырды және 1911 жылдан кейін, әсіресе Баха-Калифорнияда, одан әрі көтерілістерге ықпал етті. Магонистер тобын Уэльстің орыс іздеушісі генерал Кэрол Ап Рис Прайс, "Гринго революционері" басқарды.

Оросквисталар (Колорадос штаты)

Паскуал Оросконың ізбасарлары, сондай-ақ "Колорадос" ("Қызыл Тушылар") деп белгілі. Олар 1910-1911 жылдары Мадеро үшін күресті, 1912 жылы Оросквиста жоспары аясында оның үкіметіне қарсы бүлік көтерді, ал 1913 жылғы ақпанда Гуерта армиясына қосылды. Мексика революциясы туралы замандас газеттерінде Колорадолар Федералды армияның "жасақтары" деп аталды.

Порфиристалар

Мексиканың ұзақ жылдар бойы диктаторлық билік құрған Порфирио Диас жақтастары. Порфиристалар көбінесе консервативті, тәжірибелі бюрократтар (халық арасында "cientificos" немесе ғалымдар деп белгілі) және Диас режимінің әскерлері болды. Диас құлағаннан кейін көптеген порфиристалар Рейист, Уэртист және Фелисист топтарымен сөз байластырып, құлқылық жасады.

Рейистер

Ұзақ жылдар бойы әскери қызметте болған және саясаткер генерал Бернардо Рейестің қолдаушылары. Рейес және Рейистас 1913 жылдың ақпан айындағы «Қиын он күн» кезеңінде Мадероны құлатуға бағытталған төңкеріс құрылысына қатысты, сол оқиғада Мадеро да, Рейес те қаза тапты. Рейисталар Рафаэль Лимон Молина басқарған Эль-Пасо Рейисталық хунтасы арқылы қару-жарақ және оқ-дәрі түрінде Америкадан үлкен қолдау алды.

Виллисталар

Франсиско "Панчо" Вилланың ізбасарлары, негізінен División del Norte (Солтүстік дивизиясы) құрамында қызмет етті. Мадериста күштерінің бір бөлігі болған Виллисталар кейіннен Уэрта мен Карранса үкіметтеріне қарсы күресті, және Морелос аймағында қалған сапатистермен кеңістікте оқшауланған одақ құрды. Вилланың жасағының көп бөлігін вакеролар мен чарро каудильолары, ранчеролар, дүкен иелері, шахтерлер, көшпенді шаруалар, жұмыссыз жұмысшылар, теміржол қызметкерлері және мадериста бюрократтары құрады. Олар хасиендаларды тартып алып, белгісіз социализм үшін күресті. Адольфо Гилли Виллизм жерді қайта бөлу және әділдік үшін күрескенмен, Порфирио кезеңінде қалыптасқан капиталистік қатынастарға тікелей қарсы тұрмады, ал Мадероның буржуазиялық мемлекетке бағытталған революциясының бір көрінісі болды деп жазды.

Сапатистер

1911 жылдан 1919 жылы қайтыс болғанға дейін Морелос штатында орналасқан Эмилиано Сапатаның ізбасарлары. Олар Сапата оның саясатына көңілі тоққанша Мадеро үшін күресті, содан кейін олардың көшбасшысы 1919 жылы қайтыс болғанға дейін барлық мексикалық үкіметтерге қарсы күресті. Сапатистер радикалды жер реформасы мен саяси тәуелсіздік үшін күресті және "Жер мен Азаттық!" анархистік ұранына бірікті.