Кіріспе

Алмаз салмағы 68 карат (13,6 г)

Тейлор-Буртон алмазы 1969 жылы актерлер Ричард Бёртон мен Элизабет Тейлор сатып алғанда танымал болды. Бұрын Бёртон зергер Картье бұл алмасты аукционда 1,050,000 долларға сатып алған кезде ең жоғары баға ұсынған болатын, бұл көпшілікке сатылған әшекейлердің рекордтық құнына айналды. 1969 жылғы сатылымнан кейін Нью-Йорк пен Чикагода мыңдаған адам бұл алмасты көру үшін кезекке тұрды. Кейіннен Тейлор оны Монаконың Грейс ханшайымының 40 жылдық мерейтойында және 42-ші «Оскар» сыйлық беру салтанатында киді.

Сипаттама

Алғашқы сынама алмас 1966 жылы Оңтүстік Африкадағы Премьер кенішінде табылған, салмағы ... Гарри Уинстон оны груша пішінде кесіп, салмағы ... болды. 1969 жылы сату кезінде алмаз екі жағында екі кішкентай алмас бар платина сақинаға орнатылды. Тейлор мен Бертон сатып алғаннан кейін, Тейлор оны сақина ретінде киюге тым ауыр деп тапты және $80,000 тұратын алмас алқа жасауға тапсырыс берді, онда алмасқа арнайы орнату болды. Алқа Тейлордың мойнына қарай жасалған, ал алмасы 1961 жылы салған қауіпті пневмониясынан кейін пайда болған трахеотомия жарасын жабуға мүмкіндік берді. 1980 жылы Тейлор-Бертон алмасының келесі иесі Роберт Муавад оны қайта кестірді.

Тарих

Алмазды 1967 жылы миллиардер баспагер Уолтер Анненбергтің қарындасы Харриет Анненберг Эймс сатып алған. Эймс Анненберг алмасты туған Нью-Йорк қаласында тағудан қорқып, оны сатуға шешім қабылдады. Кейін ол: «Мен оны көргенде қатты қорқып, оны байқамауы үшін қолғаптарымды тағып жүретінмін. Ол жылдар бойы банк сейфінде жатты. Егер пайдаланбаса, оны сақтап қалудың қажеті жоқ сияқты. Нью-Йоркте оны жұрт көзіне көрсету мүмкін емес еді» деді.

1969 жылғы сату

1969 жылы 23 қазанда Нью-Йорк қаласындағы Парк-Бернет аукцион үйінде 133-ші лот ретінде сатылатыны жарияланды. Алмазды Швейцарияның Гштад қаласына актриса Элизабет Тейлор көру үшін жеткізіп, аукционға АҚШ-қа қайтарды. Тейлордың күйеуі, актер Ричард Бертон, алмаз үшін 1 миллион долларға дейін ұсыныс білдірді, оның адвокаты Аарон Фрош Лондоннан телефон арқылы, ал «Фрэнк Поллок и Сыновья» зергерлік фирмасының өкілі Ал Юглер Бертон үшін тікелей аукцион залында ұсыныс жасады. Аукцион 200 000 доллардан басталды, бұл сома жарияланғанда залдың барлық қатысушылары «Иә!» деп шу көтерді, бірақ 500 000 долларға жеткенде аукционда тек тоғыз адам қалды. 500 000 доллардан кейін сату 10 000 долларлық қадамдармен өтті, ал 650 000 долларға жеткенде тек екі адам күресті. 1 миллион долларға жеткенде Тейлор мен Бертон үшін ұсыныс білдірген Юглер аукционнан бас тартты, содан кейін аукцион аяқталды. Көпшілік толған залдан жеңімпазды анықтау қиын болды, бірақ кейін ол «Картье» зергерлік фирмасының бас компаниясы – «Кенмор Корпорациясынан» Роберт Кенмор екені белгілі болды. Аукционда ұтылғандардың арасында зергер Гарри Уинстон, Бруней сұлтаны Хассанал Болкиа және 700 000 долларға аукционнан шығып кеткен грек кемешісі Аристотель Онассис болды. Алмаздың соңғы құны 1 050 000 долларды құрады, бұл әшекейлер аукционындағы жаңа рекорд. Бұрынғы рекорд 1957 жылы 305 000 долларға орнатылған болатын. Сату шартында алмазды сатып алушының қалауынша атауға болады делінген, содан кейін ол «Картье алмасы» деп аталды.

Бертон мен Тейлор сатып алды

Бертон мен Тейлор аукцион кезінде Англияда болған, Бэкингемширдегі Астон Клинтондағы «Белл Инн» мейманханасында тұрған, онда олар Бертонның інісі Ифор Дженкинске қонаққа барған. Бертонның адвокаты Джим Бентон аукционнан кейін оған «Белл Инн» мейманханасына телефон шалып, оның ұсынысы қабылданбағанын айтты. Бертон кейіннен күнделігіне өз реакциясы туралы былай деп жазды: «Мен ашуға ішкендей болып, Арронды мүмкіндігінше тезірек телефонға шақыруды талап еттім. Элизабет өте мейірімді болды және ол бұл үлкен мәнге ие емес екенін, алмаз болмаса да ешқандай реніші жоқ екенін, өмірде әшекей-үлшектен гөрі маңызды нәрселер көп екенін, оның бар жақсылықтарымен де тыныштықта болатынын айтты. Оның мағынасы – ол қанағат ететіні еді. Бірақ мен емес! Мен Арронға, сол тітіркенді «Картьерге» алмасты алуға міндеттімін, тіпті бұл менің өмірімді немесе 2 миллион долларды құрбан етуді талап етсе де, қайсысы жоғарырақ болса, соны төлеймін. 24 сағат бойы күйзелісте болдым, соңында жеңіске жеттім. Мен соны алдым». Бертон аукционнан кейін бір күні «Белл Инн» мейманханасындағы телефон тірегінің басында өткізді, Фрошқа бағасына қарамастан «Картьерден» алмасты сатып алуды бұйырғаннан кейін. Алмаз келесі күні олардың меншігіне расталды, құны 1,1 миллион доллар болды. Бертон күнделігінде былай деп жазды: «Мен сол алмазды қалайтынмын, өйткені ол керемет әдемі және ол әлемдегі ең әдемі әйелге лайық. Егер ол Джеки Кеннедиге, София Лоренге немесе Техас штатының Даллас қаласынан келген Хантингдонға тисе, менде тітіркеніш туар еді». Кейін алмазға «Тейлор-Бертон алмазы» деп ат қойылды. Бұрын Бертон 1968 жылдың мамырында Тейлорға 33,19 каратты «Крупп» алмасын 307 000 долларға сатып алған болатын. Бертон мен Тейлордың зергерлік бұйымдары және жұп сатып алған басқа да инвестициялары ресми түрде олар құрған салықтық пананың активтері болып саналды, ол «Atlantic Corporation» деп аталды.

Монакодағы тұңғыш рет

Алмаз 1969 жылғы қарашада Монакодағы Порт Геркулес портында «Кализма» яхтасында болған Тейлор мен Бертонға жеткізілді. Алмазды Монакоға жеткізуге үш апта уақыт кетті, осы үшін үш адам бір-біріне ұқсас портфельдермен саяхаттады, олардың тек біреуінде ғана нағыз алмаз болды. Олар Нью-Йорктен Францияның Ницца қаласына ұшып, Монакоға кірген кезде автоматты мылтықпен қаруланған күзетші алмазды қосымша қорғады. Бұл жұбайлық Монакоға Монте-Карлодағы «Эрмитаж» қонақ үйінде өткен «Скорпион балы» салтанатты кешінде Принцесса Грейс-тің қырық жылдығын тойлау үшін келді. Алмаз салынған портфельде Тейлор Нью-Йоркте сатып алатын, басқа еш жерде таба алмайтын 50 центтік үш жұп шұлық болды, және Тейлор алмазға қарағанда шұлықтарға да қуанды. «Скорпион балында» Тейлор 1968 жылы Бертон оған сатып алған «Крупп» алмазымен және 1/8 караттық «Пинг-Понг» бриллиантымен бірге алмазды киді. «Пинг-Понг» бриллиантының құны 14 доллар ғана болды, Бертон оған пинг-понгтан он ұпаймен жеңсе алмаз сыйлайтынына уәде берген соң сатып алған. Кеште адамдар оның алмаздарын мақтағанда, Тейлор олардың «Пинг-Понг» бриллиантын мақтап жатыр деп әдейілеу түрде көрсетіп, одан әлдеқайда үлкен алмаздарға назар аудармады. Бертон күнделігіне «Элизабеттің оған деген қуанышын көру – үлкен бақыт, ал басқа адамдардың оны кигенін көруден алатын ләззатты бақылау – өте қызықты. Тіпті Хьордис Нивен мен Принцесса Грейс сияқты салқынқанды адамдар да осы сәттен ләззат алған сияқты. Әрине, одан жақсы кие алатын адам жоқ. Оның керемет беті, иықтары мен кеудесі оны өте әдемі көрсетеді» деп жазды.

Кейінгі тарихы және сатылымы

Кейіннен Тейлор 1970 жылғы 7 сәуірде өткен 42-ші «Оскар» сыйлықтарында осы алмасты киді, ол Эдит Хед жасаған көйлекпен үйлесімді болды. Тейлор сол шарада «Жылдың үздік фильмі» номинациясы бойынша «Оскар» сыйлығын «Жартытүндегі ковбой» фильміне табыс етті. Алмазға қатысты 1 миллион долларлық сақтандыру полисі Лондонның Ллойд компаниясы арқылы жасалды. Ллойдтың талаптары бойынша, оны бір жыл ішінде тек отыз күн ғана жұртшылық алдында тағуға болады, оны банктің сақтау қапталында сақтау қажет, және Тейлор оны жұртшылық алдында таққанда қарулы күзетшілермен бірге болуы тиіс. Кейіннен Тейлор осы алмастың 2800 доллар тұратын көшірмесін жасатты. 1978 жылы Бертоннан екінші рет ажырасқаннан кейін, Тейлор 1979 жылғы маусымда Нью-Йорктік зергер Генри Ламбертке 3-5 миллион долларға сатты. Сатудан түскен қаражаттың бір бөлігі Ботсванада аурухана салуға жұмсалды. Тейлор мен Бертонның екінші некесі 1975 жылы Ботсванада болған. Ламберт 1979 жылғы желтоқсанда Taylor-Burton Diamond-ті Mouawad зергерлік үйінің өкілі Роберт Муавадқа сатты.