Кіріспе
Неміс саясаткері, этнолог, тарихшы және теоретик (1862–1936)
Генрих Куноу (11 сәуір 1862, Шверин, Мекленбург-Шверин – 20 тамыз 1936) – неміс социал-демократиялық партиясының саясаткері және көрнекті марксистік теоретик. Куноу 1914 жылы Бірінші дүниежүзілік соғысқа қарсы болған, бірақ кейін пікірін өзгерткен. 1915 жылы ол Пол Ленш пен Конрад Ханишпен бірге Ленш-Куноу-Ханиш тобына қосылды. Куноу Германия империализмінің прогрессивті екенін, ал примитивті халықтардың ескірген өндіріс тәсілдері жаңару мен өнеркәсіптік өсімнің нәтижесінде жойылғанын айтты. Осы кезеңде ол барлық халықтардың өзін-өзі анықтау құқығын қорғаған социал-демократиялық парламенттік топтың мәлімдемесін сынады. Өзін-өзі анықтаудың табиғи құқық емес екенін Куноу жоғары және демократиялық мәдениетке ие ұлттар үшін қорғады, бірақ оның артында жай ғана ұлттық өркендеу жасырынып тұрған жағдайда оған қарсы болды. Оған Карл Каутский қарсы шықты. 1917 жылы Каутский Германияның тәуелсіз социал-демократиялық партиясына (USPD) қосылғаннан кейін Куноу «Die Neue Zeit» социал-демократиялық теориялық журналының редакторы болды және USPD Германияның Бас социал-демократиялық партиясымен біріккенге дейін 1923 жылға дейін бұл қызметті атқарды. 1919 жылы Куноу Берлиндегі Фридрих Вильгельм университетінде әлеуметтік ғылымдар мен экономикалық тарихтан доцент болып тағайындалды. 1933 жылы нацистік партия билікке келгеннен кейін Куноу зейнетақысынан айырылып, оның еңбектері жазаланды және көпшілік алдында өртелді. 1936 жылдың 20 тамызында ол Берлинде кедейлікте және ұмытылып қайтыс болды.
Heinrich Cunow (11 April 1862, in Schwerin, Mecklenburg Schwerin – 20 August 1936) was a German Social Democratic Party politician and prominent Marxist theorist. Cunow was originally against the First World War in 1914 but he changed his viewpoint. In 1915 he joined Paul Lensch and Konrad Haenisch in the Lensch Cunow Haenisch group. Cunow argued that German imperialism was progressive as antiquated methods of production by primitive people was swept aside by modernisation and industrial growth. In this period he denounced the statement by the Social Democratic parliamentary group in defence of a universal right of self determination for all people. Rather than being a natural right, Cunow defended self determination for nations with a higher and democratic culture, but opposed it when it provided a subterfuge behind which mere national aggrandisement lay hidden. In this he was opposed by Karl Kautsky. He took over as editor the Social Democratic theoretical journal Die Neue Zeit when Kautsky split to join the Independent Social Democratic Party of Germany (USPD) in 1917 and held the position until 1923 following the merger of the USPD with the Majority Social Democratic Party of Germany. Cunow was appointed in 1919 as an associate professor of social sciences and economic history at the Frederick William University of Berlin. In 1933, after the Nazi Party came to power, Cunow lost his pension and his writings were publicly burned. On August 20, 1936, he died impoverished and forgotten in Berlin.
Таңдалған шығармалар
Ерлі-әйелдік және отбасының ерте тарихы, 1912 – Ерлі-әйелдік пен отбасының тарихына қатысты алғашқы зерттеулер. Діннің және Құдайға сенудің пайда болуы, 1913 – Діннің және Құдайға сенудің бастауы. Маркс тарих, қоғам және мемлекет теориясы; Маркс социологиясының негіздері, 1920/21 – Марксистік тарих, қоғам және мемлекет теориясы; Марксистік социологияның қағидалары. Инка империясының тарихы мен мәдениеті; Ежелгі Америка мәдени тарихына үлес, 1935 – Инка империясының тарихы мен мәдениеті; Американың мәдени тарихына қосқан үлесі.