Кіріспе

Мексика қозғалысы – Лос-Анджелесте (Калифорния) орналасқан "Түпкі халықтар құқықтарын насихаттау ұйымы". Олардың ұйымы, Мексиканың түпкі мексикалық және американдық түпкі халықтарын, еуропалықтар салған шекаралардың салдарынан бұрмаланған бір халық ретінде қарастырады. Олардың басты мақсаты – Батыс жарты шарды еуропалықтардың ұрпақтарынан зорлықсыз, демократиялық жолмен "құтқару". Ұйым Кеманахуак деп аталатын болашақ мемлекет құруға ұмтылады. Топ "ақ" нәсілділерді түпкі халықтардың жерін басып алған еуропалықтар деп санайды және оларды Еуропаға қайтару қажет деп есептейді. Топ "Ацлан идеологиясын" жеткіліксіз деп есептейді, оның орнына бүкіл Америка құрлықтарын түпкі халықтардың бақылауына біріктіруді көздейді.

Атауы мен шығу тегі

Мехика деген атау ацтектердің өздерін атаған мешиках сөзінен туындаған. Ұйымның аты мехика (немесе ацтек) өркениетінің құрметіне берілген. Бұл өркениет континенттің түпкілікті халықтарының ұлт ретінде қайта құрылуының ең жақсы мүмкіндігі ретінде қарастырылады, бұл қазіргі итальяндықтардың римдік-итальдық мәдениеті мен тоскан диалектісі негізінде біріккеніне ұқсас. "Никан Тлака" ("Мына жердегі адам" деген мағынада) алғаш рет этникалық мағынада Джон Локхарттың "Біз, мұндағы халық" кітабында қолданылды (ол Никан Тлаканы жеке тұлға ретінде қалыптастырған алғашқы адам). "Никан Тлака" грамматикалық тұрғыдан дұрыс емес. Қазіргі заманғы науатль тілінде сөйлейтін адамдар оның толық еместігіне қызығады. Көне мәтіндерде ол этностық топ ретінде емес, мехика қозғалысы мәлімдегендей, есімдік ретінде қолданылған.