Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Trifolium incarnatum, қызыл клвер немесе итальяндық клвер деп аталатын, Fabaceae тұқымдасына жататын гүлді шөптесін өсімдік түрі, Еуропаның көп бөлігінде табиғи түрде өседі. Ол АҚШ және Жапония сияқты басқа да аймақтарға әкелінген. Бұл тік бір жылдық өсімдік 20–50 см (8–20 дюйм) биіктікке жетеді, бұтақталмаған немесе тек тамырында ғана бұтақталады. Жапырақтары үш жапырақтан тұрады, ұзын сабақтары бар, әр жапырағы түкті, ені 8–16 мм, ұшы кесілген немесе екі бөлікке бөлінген. Гүлдері көктем және жаз бойы гүлдейді, қызғылт немесе қызыл түсті, 3–5 см биіктігі және 1,5 см ені бар сопақ гүлшоғырына жиналған; жеке гүлдері 10–13 мм ұзындықта болады және бес гүлшоғырынан тұрады. Әр гүлдің жоғары жапырағы тік тұрмайды, керісінше, иіліп түседі.
Species of flowering plant in the bean family Fabaceae
Trifolium incarnatum, known as crimson clover or Italian clover, is a species of herbaceous flowering plant in the family Fabaceae, native to most of Europe. It has been introduced to other areas, including the United States and Japan. This upright annual herb grows to 20–50 cm (8 20") tall, unbranched or branched only at the base. The leaves are trifoliate with a long petiole, each leaflet hairy, 8–16 mm across, with a truncated or bilobed apex. The flowers are produced throughout the spring and summer, rich red or crimson, congested on an elongated spike inflorescence 3–5 cm tall and 1.5 cm broad; the individual flowers are up to 10–13 mm long and have five petals. The banner of each flower does not sit upright, but folds forward.
Қолданылуы
Қызғылт шалғын көбінесе ауыл шаруашылығында азотты бекітетін жабын дақыл ретінде қолданылады. Өсімдік азотты бекіту үшін Rhizobium бактерияларымен симбиозға түседі. Ол көбінесе жол бойындағы топырақ эрозиясын тоқтатуға, сондай-ақ жерді көркейтуге пайдаланылады, бірақ ол отырғызылған жердегі басқа да құнды көктемгі және жазғы жергілікті өсімдіктердің барлық түрлерін ығыстыруға бейім. Қызғылт шалғынның гүлдері мен жас өскіндері жеуге жарамды, олардың дәм мен сыртқы түрі люцерна өскіндеріне ұқсас. Оларды салаттарға, сэндвичтерге және басқа да тағамдарға қосуға болады, шәй дайындауға, кептіріп ұнға айналдыруға болады. Онда кальций, темір, фосфор, мырыш, селен және магнийдің өте аз мөлшері бар. Дегенмен, АҚШ-тағы көптеген беделді мекемелер осы дақылдарды бақылап, бактерияларға тексеру жүргізуге тырысады.
Crimson clover is commonly used in agriculture as a nitrogen fixing cover crop. The plant uses associations with Rhizobium bacteria to fix nitrogen. It is often used for roadside erosion control, as well as beautification, however it tends to eliminate all other desirable spring and early summer species of native vegetation in the area where it is planted. Crimson clover's flowers and the sprouts are edible and similar in taste and appearance to alfalfa sprouts. They can be added as an ingredient in salads, sandwiches, and other dishes, made into tisanes, and can be dried and ground into flour. It has extremely small amounts of calcium, iron, phosphorus, zinc, selenium and magnesium. However, many reputable facilities in the United States attempt to regulate and test these crops for such bacteria.
Өмірлік цикл
Жылы қысқы аймақтарда, мысалы, Калифорния жағалауында және Тынық мұхитының солтүстік-батысында, қызыл қондырша әдетте қысқы жылдық өсімдік ретінде өседі. Тұқымдары жаздың соңында немесе күздің басындағы алғашқы жаңбырларда көнеді. Өсімдіктер қыс бойы өсіп, көктемнің соңында көп гүлдейді. Құрғақ жазды климатта өсімдіктер тұқымдары піскеннен кейін қурап қалады. Жазғы ылғал жеткілікті болған жерлерде өсімдіктер өсуін және гүлдеуін жалғастыра алады, тіпті қысқа ғұмырлы көпжылдықтар сияқты өмір сүруі мүмкін.
In mild winter areas, such as coastal California and the Pacific Northwest, crimson clover typically behaves as a winter annual. The seeds germinate in the first rains of late summer or autumn. The plants grow through the winter, and have a major flush of bloom in late spring. In dry summer climates, the plants die after maturing seeds. In sites having sufficient summer moisture, plants can continue growth and flowering; and may even behave as short lived perennials.
Өсіру
Дәнді дақылдар жиналғаннан кейін мүмкіндігінше жылдам, 20–22 кг/га мөлшерінде себіледі. Жерді тырмалау және тілмелеу арқылы беткі қабатын ғана өңдегенде, топырақты жыртуға қарағанда жақсы өседі. Көктемде тез өсіп, көп мөлшерде шөп береді. Бірақ, бір рет қана шабуға болады, себебі шабылғаннан кейін қайтадан өспейді.
It is sown as quickly as possible after the removal of a grain crop at the rate of 20–22 kg/ha. It is found to succeed better when only the surface of the soil is stirred by the scarifier and harrow than when a plowing is given. It grows rapidly in spring, and yields an abundant crop of greenery. Only one cutting, however, can be obtained, as it does not shoot again after being mown.