Кіріспе

Калифорниядағы қиылыс

Кипресс көшесі виадугі, көбінесе Кипресс құрылымы немесе Кипресс тас жолы деп аталады, 2,5 км ұзындығы бар, екі қабатты, көп жолақты (әр қабатқа төрт жолақты) темірбетоннан салынған автокөлік жолы болды. Бұл бастапқыда Оклендтегі Нимиц тас жолының (Мемлекеттік 17-жолы, кейіннен Interstate 880) бөлігі болды. Ол 1930 жылдары Сан-Франциско-Окленд шығанағы көпіріне келетін жолдың бірі ретінде салынған бұрынғы бір қабатты виадуктің орнына салынды. Ол Батыс Окленд ауданында 7-ші көше мен Interstate 80 арасындағы Кипресс көшесінде орналасқан. Ол 1957 жылдың 11 маусымында ресми түрде ашылып, 1989 жылдың 17 қазанына дейін пайдаланылды. Сол күні сағат 17:04 шамасында 6,9 балдық жер сілкінісі шығанақ аймағын шалып, тас жолдың жоғарғы бөлігінің көп бөлігі төменгі бөлігіне құлады. Құлау салдарынан 42 адам қаза тауып, одан кейін құрылыс бұзылды. Кипресс тас жолы естелік паркі Оклендте, 14-ші көше мен Мандела Парквейде орналасқан.

Құрылыс

Екі қабатты виадукт 1949 жылы Окленд қаласы Бей көпіріне қатынайтын жергілікті көшелердегі, мысалы, Кипресс көшесіндегі (сол кезде Калифорния штатының 17-ші бағыты) қозғалысты жеңілдету мақсатымен жобаланды. Бұл бағыт Батыс Оклендтегі нашар жағдайдағы үйлерді ығыстыру үшін ішінара таңдалды. Маркет көшесінде Бесінші және Алтыншы көшелер арасындағы, Сегізінші/Жетінші көшелерге қосылатын және шығатын орталық пандус ретінде жобаланған Кипресс көшесі виадугінің оңтүстік бөлігі – 1955 жылдың қазан айында аяқталған жобаның бірінші кезеңі. Оны Frederickson және Watson мердігерлері $1.7 миллионға салған. Жобаның екінші кезеңі, екі қабатты виадук бөлігі (Оңтүстіктегі Аделина көшесінен Солтүстіктегі МакАртур түйініне дейін) 1956 жылдың ақпанында Grove, Wilson, Shepard және Kruge мердігерлерімен $8.3 миллионға басталды, виадук жобасының жалпы құны $10 миллионға жетті. 1957 жылдың 11 маусымында ресми түрде пайдалануға берілген бұл виадукт Калифорниядағы алғашқы екі қабатты тас жол болды.

Лома-Приета жер сілкінісі

1989 жылғы 17 қазанда құрылыстың 16-шы көшеден солтүстікке қарай Макартур лабиринтіне дейінгі бөлігі 1989 жылғы Лома-Приета жер сілкінісі кезінде жер қозғалысы мен құрылымдық кемшіліктерге байланысты құлдырады. Жоғарғы қабат оңтүстік бағытындағы, ал төменгі қабат солтүстік бағытындағы қозғалыс үшін пайдаланылды. Кипресс көшесіндегі виадуктың кейбір бөліктері екі жағынан екі тіреу бағанасымен, ал кейбір бөліктері бір тіреу бағанасымен ғана қолдауға ие болды. Бұл конструкция жер сілкінісіне төтеп беруге қабілетсіз болды, себебі сыртқы бағаналардың жоғарғы бөліктері төменгі бағаналарға нығайту арматурасымен байланыстырылмаған, ал бағаналар жарылудың алдын алу үшін жеткілікті түрде бекемделмеген (Жапонияның Кобе қаласындағы Ханшин тас жолы сияқты). Мұндай құрылымдар жобаланған кезде тұтасқандай талданбаған, және ірі конструкциялық қозғалыс құлауға ықпал еткен болуы мүмкін. Ол толтырылған топыраққа, құрғақ шөбінді топыраққа салынған; толтырылған топырақ жер сілкінісі кезінде топырақ шөгуіне өте сезімтал, ал құрғақ шөбінді топырақ жердің күшті қозғалысын көрсетеді. 1977 жылы Кипресс көшесіндегі виадукқа жер сілкінісіне төтеп беру үшін шамалы нығайту жүргізілді. Жер сілкінісі тоқтағаннан кейін (соңғы сілкіністер болмағандықтан) жергілікті тұрғындар мен жұмысшылар құтқару мақсатымен қираған құрылымға кіріп, оған көтеріле бастады. Көптеген адамдар құтқарылды, кейбіреулері тұтқынға түскен мүшелерін ампутациялау арқылы ғана құтқарылды. Жоғарғы қабаттың төменгі қабатқа құлауы салдарынан 42 адам қаза тапты – бұл 63 адамнан құралған жалпы жер сілкінісінен болған қазалардың үштен екі бөлігін құрады, бірақ бастапқыда күдіктелгеннен төмен болды; Сан-Франциско мен Окленд әлем сериясында болғандықтан, көптеген адамдар екі қалада да жұмыстан ерте шығып кеткен немесе алдағы үшінші ойынды көру үшін кешіккен, нәтижесінде жер сілкінісі кезінде виадуктағы қозғалыс әдеттегіден гөрі азырақ болды. Виадук бұзылғаннан кейін Сайпресс көшесі Нельсон Манделаның құрметіне Мандела атындағы саябақ деп аталды, ал виадук тұрған жерге көгалдандырылған орталық жолақ отырғызылды. Жаңадан салу жұмыстары басталар алдында виадуктың оңтүстік жағындағы 7-ші көшеден шығу орнында аяқталды, екі бағыттық жол 7-ші көшеден өтті, ал Макартур лабиринтінен 32-ші көшедегі Сайпресс көшесіне оңтүстікке қарай шығу солтүстік жағындағы жергілікті көліктерге ашық болды.

Батыс Оклендтің айналасындағы қайта құру

1997 жылы Нимиц тас жолы аймақты айналып өту үшін қайта бағытталды, негізінен жер бетінен өтетін конструкцияны және бір деңгейлі эстакаданы пайдаланды. Бұл үшін көбінесе теміржол ауласының жері қолданылды, ол басқа жерге көшірілді. 8-ші көшедегі шығу жойылды, 7-ші және Юнион көшелерінің жанында оңтүстікке қарай шығу, ал Окленд портының маңындағы 7-ші көшеде солтүстік және оңтүстікке қарай бір шығу құрылды. Бұл шығулар Фронтаж жолы арқылы Батыс Гранд-авенюге және Желілік көшедегі Окленд армия базасына қол жеткізуді қамтамасыз етті. Содан кейін Гранд-авеню арқылы Бей көпіріне және солтүстікке қарай Eastshore тас жолына бөлінетін эстакадалық түйіскенге дейін жол салынды. Бұл I 80 батыстан I 580 шығысқа / I 880 оңтүстікке қарайғы пандусты да қайта реттеді, соның нәтижесінде 2001 жылы Cypress тас жолын қайта құру толық аяқталды. Нимиц тас жолының жаңа бөлігі салынып жатқанда, археологтар тобы 19 ғасырда Батыс Оклендте тұрған адамдар туралы көптеген қызықты мәліметтер тапты. Құрылыс бағасының өсуіне байланысты, жаңа тас жолдың құны бастапқы есептеулердегі 650 миллион доллардан 1,2 миллиард долларға дейін (бір мильге 250 миллион доллар) екі есеге өсті, бұл бес мильдік тас жолды ауыстыруды сол кездегі штат тарихындағы ең қымбат жобаға айналдырды. (Бірақ кейін Бенисия-Мартинес көпірінің солтүстік бөлігінің салынуы және Сан-Франциско-Окленд шығанағы көпірінің шығыс бөлігінің ауыстырылуы осы көрсеткішті арттырды.) Бағаның өсуіне негізінен 1989 жылы ішінара қираған тас жолдың орнына жаңа тас жол салуға қарсылық білдіру себеп болды, сондықтан Оңтүстік Тынық мұхиты темір жолынан және Амтрактан (теміржол ауласының бір бөлігін көшіру, бұл өз кезегінде жер сілкінісінен зардап шеккен 16-шы көшедегі Амтрак стансасының жабылуына және Джек Лондон алаңындағы және Эмеривиллдегі екі Амтрак стансасымен ауыстырылуына әкелді), АҚШ пошта қызметінен (паркинг орнын паркинг гаражымен ауыстыру қажет болды) және АҚШ армиясынан (жаңа бағыт Окленд армия базасынан өтті) жер сатып алу қажет болды, сондай-ақ BART тіреу арқаларын ауыстыру да қажет болды.