Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Лангенсалца шайқасы 1866 жылғы 27 маусымда Аустрия-Пруссия соғысы барысында, қазіргі Германияның Бад-Лангенсалца қаласының жанында, Ганновер корольдігі мен Пруссия корольдігі арасында болды. Ганноверліктер шайқаста жеңіске жетті, бірақ одан кейін олар үлкен және күшейтілген пруссиялық әскермен қоршалды. Оңтүстіктегі баварлық одақтастарымен байланыса алмағандықтан, Ганноверліктер қарсыластарына бас берді. Бұл Ганновер армиясының талқанға ұшырауымен және Ганновердің дамып келе жатқан Пруссияға қосылуымен аяқталды, бұл Германияны қазіргі заманғы ұлттық мемлекетке жүйелі түрде біріктіруге әкелді.
The Battle of Langensalza was fought on 27 June 1866, during the Austro Prussian War, near Bad Langensalza in what is now modern Germany, between the Kingdom of Hanover and the Kingdom of Prussia. The Hanoverians won the battle but were then surrounded by a larger and reinforced Prussian army. Unable to link up with their Bavarian allies to the south, the Hanoverians surrendered. That marked the demise of the Hanoverian Army and the annexation of Hanover into the burgeoning Prussia, which systematically unified Germany into the modern nation state.
Өмірбаян
Пруссия корольдігінің Вильгельм I "ішкі түлкідей қамалып, шығудың басқа жолы жоқ екенін" сезінгеннен кейін, герман княздықтарының көп бөлігін жаулап алып, біріктіру үшін австро-прус соғысын бастады. 1866 жылға дейін көптеген шағын неміс мемлекеттері болды; соғысқа дайындық күтіп, олар өздерінің ниеттері мен мақсаттарына қарай Австрия немесе Пруссиямен одақтасты. Пруссияны қоршап тұрған көптеген патшалықтар Пруссияға тәуелсіздіктерін жоғалтудан қорқып, Австриямен одақтасты. Осының салдарынан Пруссия географиялық тұрғыдан оқшауланды. Пруссия Балтық теңізіне тірелді, бұл Вильгельмді осылай мәлімдеме жасауға мәжбүр етті. Ханновер королі Георг V австриялықтар мен пруссиялықтармен жеке келіссөздер жүргізе алатынына сенді, бұл басқа неміс мемлекеттеріне қосылып күштерін арттыруға жұмсалатын уақытты бекерге кетірді. Ол соңында осыны істеуге тырысқанда, кеш болды. Ханновердің саясаттағы тәжірибесіздігін көрсету үшін Георгтың Сыртқы істер министрі Бисмарк ешқашан басқа елге шабуыл жасамас бұрын алты апталық мерзімді сақтауды талап ететін заңды бұзбайтынын мәлімдеді. 1866 жылдың 15 маусымында Вильгельм Ганновер, Саксония және Кассельге дереу қаруларын төмендетуді бұйырды, бұл Австрияның одақтастарымен соғыстың басталуын білдірді. 16 маусымда пруссиялық әскерлер Германияның үш мемлекетіне қарсы жолға шықты, генерал Август Карл фон Гобеннің әскерлері Ганноверге жақындады.
After declaring that he felt "trapped, like a fox indoors [with] no choice but to bite my way out," the Kingdom of Prussia's Wilhelm I initiated the Austro Prussian War to conquer and unite a majority of the Germanic principalities. Many small German states existed prior to 1866; in anticipation of war, they allied themselves with either Austria or Prussia depending on their desires and goals. Most kingdoms surrounding Prussia allied with Austria for fear of losing their autonomy to Prussia. As a result, Prussia was geographically isolated. Prussia was boxed against the Baltic Sea, which prompted Wilhelm to make that statement. King George V of Hanover believed he could negotiate independently with the Austrians and Prussians, which wasted time that could have been used to strengthen his forces by joining other German states. When he finally attempted to do so, it was too late. In a show of Hanover's naïveté, George's Foreign Minister declared that Bismarck would never break the law that insisted on maintaining a six week interval before invading another land. On 15 June 1866, Wilhelm ordered Hanover, Saxony and Kassel to disarm at once, effectively beginning the war with Austria’s allies. On 16 June, Prussian forces began moving against all three German states, with those of General August Karl von Goeben approaching Hanover.
Шайқас
Ганновер өте жақсы позицияда бастады, себебі пруссиялық шабуыл Ганновердің жазғы жаттығулары кезінде орын алды, ал оның әскері бұрыннан-ақ жұмылдырылған еді. Пруссия күштерінің тым зор екенін түсінген Георг генерал Александр фон Арентшильдт басқаратын 19 000 сарбаздық әскерін тез шегінуге және бавариялық одақтастарымен қосылу үшін оңтүстікке қарай жорыққа шығуға бұйрық берді. Пруссия Ганноверге 40 000 сарбаз енгізіп, одан кейін генералдар Фалькенштейн, Гобен, Флайс және Бейер басқаратын төрт топқа бөлінді. Фалькенштейн соғысуға әскердің жоқтығын байқап, ханноверліктердің солтүстігіне қарай ханноверліктердің астанасына қарсылықсыз кірді. Пруссия қолбасшысы генерал Гельмут фон Мольтке де Гобенге солтүстікке, ал Бейерді ханноверліктердің оңтүстігіне орналастырды, ал Флайс 9 000 сарбазымен батысқа қарай жылдам жорық жасады. Бұл ханноверлік әскерді қоршап алды, ал Пруссияның өзі шығыс жағын құрады. Мольтке Флайске батысқа бұзылуға тырысқан ханноверліктерді тоқтатып, ұстауға бұйрық берді, ал Фалькенштейннің күштері солтүстіктен Пруссияның негізгі шабуылын жасады. Бұйрыққа бағынбай, Флайс өзінің тобын жинап, ханноверлік әскерге тікелей шабуыл жасады. Солтүстікке қарай Тамсбрукке жасалған алдамшы шабуылдан кейін, Флайс басқарған пруссиялық күштер Меркслебенге қарай шоғырланған шабуыл жасады. Көп санды ханноверлік күштері мен артиллериялық атыс оларды Лангенсальца қаласына қарай кері итерді. Пруссиялық топтан екі еседен астам күшке ие болған Арентшильдт Флайстың әскерін қатты талқандап, 900-ден астам сарбазды тұтқынға алды. Ханноверліктер нақты шайқаста шешуші жеңіске жеткенімен, шайқас олардың қозғалысын тоқтатты және солтүстік пен оңтүстіктен келген басқа пруссиялық күштердің шайқас орнына жиналуына мүмкіндік берді. Басқа амалдары қалмаған Георг пен ханноверліктер бавариялық одақтастарынан алыс, шығысқа қарай шегінді. Харц тауларына тіреліп, амалдары таусылған Георг шайқастан екі күн өткен соң Нордхаузенде капитуляциялады.
Hanover began in an excellent position, as the Prussian attack happened to occur during Hanoverian summer exercises, and its army was already mobilised. Realising the vast size of the total Prussian force, George directed his 19,000 man army under General Alexander von Arentschildt to withdraw quickly and to march south to link up with Bavarian allies. Prussia pressed 40,000 total troops into Hanover, which then split into four detachments under Generals Falckenstein, Goeben, Flies, and Beyer. Falckenstein, recognizing the absence of an army to fight, marched unopposed into the Hanoverian capital, north of the marching Hanoverians. General Helmuth von Moltke, the Prussian commander, also ordered Goeben to the north and, in turn, deployed Beyer to the Hanoverians' south, and Flies, with 9,000 troops, quickly marched around to the west. That formed a box around the Hanoverian army, with Prussia itself forming the Eastern side. Moltke ordered Flies to hold fast and to intercept Hanoverians trying to break through westward as Falckenstein's force performed the main Prussian assault from the north. In direct defiance of his orders, Flies gathered his detachment and directly attacked the Hanoverian army. Following a feint toward Thamsbruck to the North, the Prussian forces under Flies made a concentrated assault toward Merxleben. The much larger Hanoverian force and artillery fire drove them back toward the actual city of Langensalza. Having a force more than twice the Prussian detachment's size, Arentschildt severely routed Flies's troops, capturing more than 900 men. Although the Hanoverians attained a decisive victory in the actual battle, the fighting halted their movement and allowed the other Prussian forces from the north and the south to converge on the battle site. Out of options, George and the Hanoverians pulled back to the east, which was farther from their Bavarian allies. Pinned down against the Harz Mountains and out of options, George surrendered in Nordhausen two days after the battle.
Салдары
Бұл шайқас ханноверлік жорықта прустар үшін апатқа ұшырауға жақын болды. Ол Флайс жасағының әскерін жойып жіберді және Ганновер армиясына қашуға мүмкіндік беруі мүмкін еді. Сонымен қатар, шайқас солтүстік және оңтүстік пруссиялық жасақтарға шайқас алаңында бірігуге жеткілікті уақыт берді, бұл Ганновердің ақыры капитуляциялауына себеп болды. Лангенсальза Австрия-Пруссия соғысының маңызды бір бөлігі болды, себебі ол Пруссияның Ганноверді жылдам басып алуына әкелді, бұл австриялықтарды таң қалдырып, соғыстағы олардың позициясын әлсіретті. Пруссиялықтар Ганноверге шабуыл жасағанда Кассель мен Саксонияны да тез басып алды. Барлығы алғанда, шағын мемлекеттер Австрияның ісіне 100 000-нан астам жақсы әскерлерді қосуға мүмкіндік берген еді, бірақ олар бірігіп, бірге соғысудан бұрын жойылды. Егер гановерліктер Австрия тарапындағы басқа одақтастарға жеткен болса, Австрия-Пруссия соғысы өте басқаша аяқталуы мүмкін еді. Шайқастың тағы бір маңызды салдары – медициналық қызметкерлердің Қызыл крестті пайдалануы. 1864 жылы Бірінші Женева конвенциясымен құрылған Қызыл крест халықаралық гуманитарлық көмек ұйымының бастауы болды. Бұл ұйым, кейіннен үлкенге дейін кеңейген, бастапқыда өте шағын болды. Готтадан келген 30 оқытылған ерікті медбикелерді жұмылдырған Қызыл кресттің алғашқы жауынгерлік миссиясы Пруссия тарапынан Лангенсальза шайқасында өтті. Австрия мен Ганновер 1866 жылы қатыспаса да, Пруссия Қызыл крест конвенциясының мүшесі болды. Пруссиялық медициналық қызметкерлер майданда жұмыс істеді, қолдарына Қызыл крест белгісін тағып, жараланған әскерлерге маңызды көмек көрсетті. Оның мұрасы бүгін Халықаралық Қызыл крест нысанында жалғасуда.
The battle was nearly a disaster for the Prussians in the Hanoverian campaign. It wiped out Flies's detachment of troops and could have allowed an avenue of escape for the Hanoverian army. At the same time, the battle provided just enough time for the northern and southern Prussian contingents to link up at the battle site, which ultimately forced the Hanoverian surrender. Langensalza was an important aspect of the Austro Prussian War by leading to a quick Prussian occupation of Hanover, both taking the Austrians by surprise and greatly weakening the Austrians' position in the war. The Prussians also quickly overran Kassel and Saxony while they were attacking Hanover. Altogether, the small states could have contributed more than 100,000 good troops to Austria’s cause, but they were destroyed before they could unite and fight together. If the Hanoverians had successfully reached other allies on the Austrian's side, the Austro Prussian War may have gone very differently. Another lasting result of the battle is the use of the Red Cross by medical personnel. Created by the First Geneva Convention in 1864, the Red Cross began an international humanitarian aid group. The organisation, which would later greatly expand in size, was originally very small. Involving just 30 trained volunteer nurses from Gotha, the first actual combat mission of the Red Cross occurred on the Prussian side at Langensalza. Although Austria and Hanover were not involved in 1866, Prussia was already a member of the Red Cross Convention. Prussian medical personnel worked on the battlefield, wore the sign of the Red Cross on their arms and provided critical aid to wounded soldiers. Its legacy continues today in the form of the International Red Cross.