Кіріспе

12 ғасырдағы Августин монастырының орны

Болтон Аббей Естейтс Уорфдейлде, Солтүстік Йоркшир, Англияда орналасқан және атын 12 ғасырдағы Августин канондарының монастырынан алады, қазір Болтон Приоры деп белгілі. Король Генрих VIII-нің 1539 жылғы монастырларды жабу туралы бұйрығымен жабылған приоры Йоркшир Дойлзде, Болтон Аббей ауылының жанында орналасқан. Естейт келушілерге ашық және кез келген ауа райында жүруге арналған көптеген шақырымдық жолдарды қамтиды. Embsay & Bolton Abbey Steam Railway темір жолы Болтон Приорынан бір жарым миль / 2,5 км қашықтықтағы Болтон Аббей станциясында аяқталады.

Болтон монастыры

Монастырь 1120 жылы Эмбсайда салынған. Болтон аббаттығының приоры болғандықтан, атауына қарамастан, ол техникалық тұрғыдан аббаттық емес, приорат болды. 1154 жылы Августин ордені Уорф өзенінің жағасында оны құрды. 1154 жылы Скиптон қамалының леди Алиса де Ромиль орденге Болтон жерін және басқа да ресурстарды сыйлады. 14 ғасырдың басында шотланд шабуылдары осы орынды уақытша тастап кетуге және приоратқа елеулі құрылымдық зақым келтіруге әкеп соқты. Приораттың мөрінде Құдай ана мен бала бейнеленген және "sigillum sancte Marie de Bolton" деген жазу болды. Аббат шіркеуінің негізгі бөлігі 1170 жылдан бастап приход шіркеуі ретінде пайдаланылды және монастырлардың таратылуынан аман қалды. Монастырлар таратылғанда, 1540 жылдың қаңтарында приорат тоқтатылды, бірақ аббатта құрылыс жұмыстары жалғасты. Шығыс жағы қираған күйінде қалды. 1520 жылы басталган мұнара жартылай бойына дейін салынды, кейіннен оның негізіне қоңырау мұнарасы қосылып, кіреберіс галереясына айналдырылды. Қалған шіркеудің көп бөлігі готикалық стильде салынған, бірақ Виктория дәуірінде, Август Пуджиннің қатысуымен, қосымша жұмыстар жүргізілді. Бүгінгі күні де шіркеу ретінде жұмыс істеп, жексенбі күндері мен діни мерекелерде қызмет өткізеді. Болтон аббат шіркеуінің зиратында Бірінші дүниежүзілік соғысында қаза болған Корольдік әуе корпусының офицерінің қабірі орналасқан. Сондай-ақ, шіркеу ауласында крикетші Фред Труманның қабірі де бар.

Болтон Аббидің егістігі

Domesday Book-та Болтон Аббаттығы Эдвин, Мерсия графына тиесілі 77 керукаттан (шамамен 9240 акр / 3850 га) тұратын, бірнеше иеліктердің орталық иелігі ретінде тізімделген. Ол кездегі иелікке Болтон Аббаттығы, Халтон Ист, Эмбсей, Драутон; Скибеден, Скиптон, Лоу Снайгилл, Торлби; Аддингем, Бимсли, Холм, Гаргрейв; Стайнтон, Оттерберн, Скостроп, Малхам, Анли; Констон Колд, Хеллифилд және Ханлит кірген. Эдвин, Мерсия графының көтерілісі басылғаннан кейін олардың барлығы Солтүстіктің қирауында (Harrying of the North) зардап шегіп, 1090 жылға дейін Йоркширдің даулы жерлері (Clamores) деп саналды. Содан кейін олар Роберт де Ромильге берілді, ол әкімшілік орталығын Скиптон қамалына көшірді. Ромиль әулеті 1310 жыл шамасында тоқырады, ал II Эдуард осы иеліктерді Роберт Клиффордқа берді. 1748 жылы баронша Клиффорд Уильям Кавендишке үйленді, содан кейін Болтон Аббаттығының иелігі Девоншир герцогтарына тиесілі болды. Бірақ 11-ші Девоншир герцогы оны Чатсворт қонысының қор қорларына (trustees) тапсырып, басқаруға берді. Бүгінде 33000 акр (134 км²) жерді алып жатқан иелікте ерекше ғылыми маңызы бар алты аймақ бар, олардың ішінде ежелгі орман (негізінен емен) – Стрид Вуд, онда Уорф өзенінің Стрид деп аталатын бөлігі және теңіз қазбаларының кеніші орналасқан. Иелік 13 км өзен, 84 ферма, архитектуралық қызығушылық тудыратын 84 ғимарат және I санаттағы төрт ғимаратты қамтиды. Қазіргі уақытта мұнда 27 кәсіпорын орналасқан. Аббаттың қираған жерлерінің жанындағы Уорф өзені арқылы өтетін ескерткіш көпірлер бар. Иелікке кең көлемді қарақасқа (grouse) далалары кіреді, оның ішінде Уорфдейлдің батыс жағындағы Барден Мур және аңғардың шығыс жағындағы Барден Фелл. Сонымен қатар, үйрек ату орындары да бар. Бұл кәсіпорындарда жұмыс істейтін адамдардан басқа, иелікті күтіп ұстауға шамамен 120 адам жұмыстырылған. Иеліктің көп бөлігі жұртшылыққа ашық. Автотұрақ үшін ақы алынады. Дейлс жолы иеліктен рұқсат ету арқылы өтеді. Барден Мур және Барден Фелл, оның ішінде Симонның орындығының жар тасы, қол жетімді жерлерде орналасқан, ал «Қираған аңғар» (Valley of Desolation) сияқты рұқсат ету арқылы жүретін жолдар далаға жетелейді. Болтон Аббат Холл, бастапқыда монастырьдің қақпасы болған, Кавендиш отбасы оны үйге айналдырған. Зал II* санаттағы ғимарат. Болтон Аббаттығынан басқа, Кавендиш отбасы Чатсворт (Дербишир, Англия) және Лисмор қамалын (Уотерфорд, Ирландия Республикасы) да иеленеді. XIX ғасырдың басында Болтон Аббаттығының иелігінде "Крейвен Хейфер" деп аталатын сиыр өсірілді. Оның салмағы 312 тас (1,98 тонна), ұзындығы 11 фут 4 дюйм, биіктігі 7 футтан астам болды, ол бүгінгі күнге дейін Ұлыбританиядағы ең үлкен сиыр болып табылады.

Монахтар шіркеуі

Болтон Аббатшылығындағы Әулие Мария және Әулие Кутберт шіркеуі – Болтон Аббатшылығы ауылы мен приходына қызмет ететін, толық литургиялық шаралар күнтізбесімен және іргелес ректорада тұратын толық уақытты пасторға ие белсенді Англия шіркеуі. Қазіргі шіркеу – Болтон деп аталған 12 ғасырғы августин діни қауымдыстығының сақталған бөлігі. Ол Йоркшир Дейлс ұлттық паркінде, Болтон Аббатшылығы иелігінде орналасқан.

Болтон абатшылығы мәдениетте

Мавзолейдің көрінісі мен орны сурет пен поэзияда мәңгілікке сақталған. Ең бастысы – Эдвин Ландзирдің суреті және Дж. М. В. Тернердің бірнеше акварельдері, олардың бірі – «Болтон Аббатханасы, Йоркшир» (1809) Британ мұражайында сақталған. Жас Бронте қарындастары Ландзир тұрып жатқан кезде осы жерге келген деп есептеледі. (Олтон Аббатханасы туралы суретті зерттеу кезінде жас авторларды белгісіз «Е» атты адам эксклюзивті турға алып шыққан.) Келесі жылы Шарлотта Бронте Лидстегі Корольдік солтүстік өнер фестивалінде «Болтон Аббат» суретін сол заманның танымал суретшілерімен бірге көрсеткен. 1994 жылы Джейн Селларс пен Кристин Александр бұл суретті тапқанда, ол Тернердің 1809 жылғы көрінісіне негізделген деп ойланған, бірақ кейінгі зерттеулер мен суреттегі жүзіп бара жатқан құстың егжей-тегжейлі бейнесі осы суретті Ландзирдің сол көріністің майлы эскизімен байланыстырады. Эскизде Шарлоттаның суреттегі құсына қарай жүзіп бара жатқан құс бейнеленген, құшақтағандай көрінеді. Ландзирдің эскизі ешқашан көрмеге қойылмаған және қайта басылмаған, сондықтан Бронтелердің 1833 жылы белгілі суретшімен кездескенін көрсетеді. Уильям Вордсворттың «Рилстонның ақ бұғысы» поэмасы 1807 жылы Болтон Аббатханасына жасаған сапарынан шабыттанған. Энтони Троллоптың «Леди Анна» (1874) романында Уорфдейлге саяхат жасалып, аббатхананы айнала қоршаған өзен жағалауында қызықты оқиға орын алады. 1963 жылғы «Бұл спорттық өмір» фильмінде Ричард Харрис пен Рейчел Робертс Болтон Аббатханасында пикник өткізеді. Би-би-сидің «Сапар» телесериалының 6-шы эпизодында Болтон Аббатханасына барылады. The Cure тобының 1981 жылғы «Faith» альбомының мұқабасында Аббатхананың бүленген суреті пайда болған, суретін Энди Велла түсірген. 1985 жылы Love and Rockets тобының «If There's A Heaven Above» әніне түсірілген музыкалық бейнефильм Болтон Аббатханасында түсірілді. Би-би-сидің «Gunpowder» (2017) телесериалы түсірілім үшін Болтон Аббатханасын пайдаланған.