Кіріспе
Десерт немесе тәтті тағам
Меренг ( /m//ə/'/r//æ//ŋ/ məRANG, məʁɛ̃ɡ) – француздық десерт немесе тәтті тағам, дәстүрлі түрде көпірген жұмыртқа ағы мен қанттан жасалады, кейде лимон, сірке су немесе крем тартар сияқты қышқыл қоспалар қосылады. Жұмыртқаға тұз, ұн немесе желатин сияқты байланыстырғыш заттар да қосылуы мүмкін. Сапалы меренг жасаудың кілті – жұмыртқа ағындағы овалбумин (белок) механикалық араласу арқылы денатурацияланып, берік көпіршіктердің пайда болуы. Бұл жеңіл, ауалы және тәтті кондитерлік өнім. Үйде жасалған меренгтер көбінесе сырты хрустящий, іші жұмсақ болады, ал көптеген өндірістік меренгтер толығымен хрустящий болып келеді. Төмен температурада екі сағатқа дейін пісіру арқылы бірқалыпты хрустящий текстураны үйде де алуға болады.
the dessert
Meringue (/m//ə/'/r//æ//ŋ/ məRANG, məʁɛ̃ɡ) is a type of dessert or candy, of French origin, traditionally made from whipped egg whites and sugar, and occasionally an acidic ingredient such as lemon, vinegar, or cream of tartar. A binding agent such as salt, flour or gelatin may also be added to the eggs. The key to the formation of a good meringue is the formation of stiff peaks by denaturing the protein ovalbumin (a protein in the egg whites) via mechanical shear. They are light, airy and sweet confections. Homemade meringues are often chewy and soft with a crisp exterior, while many commercial meringues are crisp throughout. A uniform crisp texture may be achieved at home by baking at a low temperature for an extended period of up to two hours.
Тарих
"Оксфорд ағылшын сөздігі" француз тіліндегі сөздің тегі белгісіз екенін мәлімдейді. Осы тәттінің "меренг" атауы алғаш рет 1692 жылы Франсуа Массиалоның аспаздық кітабында жарияланған. "Меренг" сөзі ағылшын тілінде алғаш рет 1706 жылы Массиало кітабының аудармасында қолданылған. Меренгке ұқсайтын ең алғашқы рецепттер 17 ғасырдағы ағылшын қолжазбаларында кездеседі. 1604 жылы Глостерширдегі Элинор Феттиплас (шамамен 1570 – 1647 ж.) жазған рецепттер кітабында олар "ақ бисквит наны" деп аталатын тәттілерге қатысты нұсқаулар береді, ал Леди Рейчел Фейн (1612/13 – 1680 ж.) Кенттегі Ноулде жазған жинақталған рецепттердің қолжазбасында "жануарлар" деп аталған. Францияның Луара аймағында олардың жеңіл және көпіршікті текстурасына байланысты, баяу пісірілген меренгтер әлі де "жануарлар" деп аталады. Меренг дәстүрлі түрде екі үлкен қасық арасында пішімделген, бүгінгі күні де солай жасалады. Кондитерлік қап арқылы сығылған меренгті Антонин Карем енгізген.
Түрлері
Меренгедің бірнеше түрі бар: жүзетін аралдың ("оралдарды" құрайтын) тәтті, соққыланған жұмыртқа ақтары (француз тілінде île flottante деп те аталады); лимонды меренге пірті және басқа меренгемен жабылған десерттердің жартылай пісірілген үстемелері; және классикалық, құрғақ, қауырсын сияқты жеңіл меренге. Осы нәтижелерді алу үшін әртүрлі дайындау техникалары қолданылады. Француздық меренге немесе негізгі меренге – үй шаруалары үшін ең танымал әдіс. Жұмыртқа ақтарына майда қант (кастерлік қант) қосылып соққылады. Италиялық меренге 1604 жылы француз аспазы Ланселот де Касто тапқан. Ол кастерлік қанттың орнына қайнаған қант сиропымен дайындалады. Бұл, түрлі кондитерлік өнімдерде құлап кетпейтін, әлдеқайда тұрақты жұмсақ меренге жасауға мүмкіндік береді. Италиялық меренгеде ыстық қант сиропы жұмсақ соққыланған жұмыртқа ақтарына, қатып, меренге салқындағанша араластырылады. Ол ұзақ уақыт бойы пішінін сақтайды және пирогты безендіру үшін немесе Аляска негізіне жағып пісіруге қолданылуы мүмкін. Швейцариялық меренге үшін жұмыртқа ақтары байн-мариде жылытылып, содан кейін суығанша үздіксіз соққыланады. Бұл маршмэллоуға ұқсас, тығыз, жылтыр меренге береді. Әдетте, содан кейін оны пісіреді. Вегандық меренге – аквафаба, аздаған сірке су және кастерлік қант қосылған имитациялық меренге. Оның қасиеттері жұмыртқадан жасалған меренгеге ұқсас, бірақ дұрыс пісірмесе немесе күйдірмесе тез күйіп кетуі мүмкін. Тағы бір нұсқада аквафабаның орнына картоп протеині қолданылады.
Химия
Жұмыртқа ақшасындағы ақуыздың үлестірілуі мынадай: (54%) овалбумин, (13%) коналбумин/овотрансферрин, (11%) овомукоид, (4%) овоглобулиндер, (3,5%) лизозим және (2%) овомуцин. Овоглобулиндер көбіктің пайда болуына көмектеседі, овомуцин – негізгі тұрақтандырушы агент, ал қалған ақуыздар бірлесіп, көбіктің жалпы тұрақтылығын қамтамасыз етеді. Жұмыртқа ақшасын көтеріп соққанда, ақуыздағы сутекті байланыстардың бір бөлігі үзіліп, ақуыздардың жазылуы ("денатурация") және ерекше емес жиналуына себеп болады. Жұмыртқа ақшасының ақуыздары соққанда денатурацияланғанда (қозғалыс салдарынан), олардың гидрофобтық бөліктері ашылады, бұл молекулааралық ақуыз-ақуыз өзара әрекеттесулерін күшейтеді. Әдетте дисульфидтік көпірлер болып табылатын бұл ақуыз-ақуыз өзара әрекеттесулер көбіктің құрылымын құрайтын желіні қалыптастырады, ал бұл құрылымдық өзгеріс меренгеге қажетті қатты консистенцияны береді. Мыс ыдыс қолдану немесе крем-тартар қосу, белоктарды қосымша денатурациялау арқылы берік шыңдарды жасау үшін қажет, әйтпесе ақша қатты болмайды. Ыдысты лимон қиымымен сүртіп, майдың іздерін кетіру процеске көмектеседі. Жұмыртқа ақшасын соққанда, соққан кезде пайда болатын шыңдарға қарай үш сатыға бөледі: жұмсақ, берік және қатты шыңдар. Жұмыртқа ақшасы мен қант екеуі де гигроскопиялық (суды тартатын) заттар. Сондықтан меренге суық немесе ылғалды ортада сақталғанда ылғалданып жұмсарады. Крем-тартар, сонымен қатар калий-сутек тартраты, KC4H5O6, денатурация процесінен бұрын жұмыртқа ақшасына қосылады. Крем-тартар – ақуыздарды тұрақтандыруға және қатуға көмектесетін қышқыл, ол көбік құру үшін ауаны ұстап тұратын мықты ақуыз желісін құруға көмектеседі. Крем-тартардың төмен pH деңгейі ақуыздарды изоэлектрлік нүктесіне жақындатады, осылайша оларды оңай денатурациялауға болады. Изоэлектрлік нүкте – бұл жағдайда ақуыз сияқты молекуланың таза электр заряды жоқ нақты pH. Ақуыздың электр заряды оны орама түрінде ұстап тұрады. Крем-тартар сонымен қатар қант құрылысына әсер ететін катализатор болып табылады. Сахароза – глюкоза мен фруктозадан тұратын дисахарид. Крем-тартар пісіру процесінде қантты инверттейді, яғни молекула глюкоза мен фруктозадан тұратын екі бөлікке бөлінеді. Бұл қанттың қайтадан кристалдануына және меренгеге кедір-бөдір, жағымсыз текстура беруіне жол бермейді. Қант – көбік құрылымын қалыптастыруға және тұрақтандыруға көмектесетін соңғы ингредиент. Қант гидрофильді, яғни жұмыртқа ақшасынан суды шығарады. Бұл ақуыз желісін жеңілдетеді, көбіктің мықтырақ және серпімді болуына мүмкіндік береді. Қант ақуыз желісінде еріп, оның құрамына кірмейді. Қантты жұмыртқа ақшасына үнемі араластырып, баяу қосу керек. Егер оны бірден қосса, ол біркелкі таратылмайды, нәтижесінде меренгедегі қанттың салмағынан ақуыз желісі құлайды. Мықты ақуыз желісі толық көбік құрылғаннан кейін, меренге пісіруге дайын. Қоспаға жылу қосу – көбік құрылымын нығайтудың соңғы қадамы. Меренге төмен температурада ұзақ уақыт пісірілуі керек. Бұл ақуыздардың толық қатуына мүмкіндік береді, меренгеге біркелкі күш береді. Егер ақуыздар біркелкі пісірілмесе, меренге төменгі жағы салмақты ұстай алмайды, нәтижесінде меренге құлайды. Жылу ауа көпіршіктерінің кеңеюіне себеп болады, нәтижесінде ауалы құрылым пайда болады. Құрылымдағы су буланып, меренге жеңілдейді және көбік құрылымы мықтырақ болады. Көбіктің біртұтас болуы үшін судың толығымен булануына жол бермеу керек. Оларды "ұмытылған печеньелер" деп те атайды, себебі оларды пісірілгеннен кейін пеште ұзақ уақыт қалдыруға болады. Олар мүлдем күйіп кетпеуі керек, бірақ өте хрустящие және құрғақ болуы керек. Ауа өткізбейтін ыдыста сақтаса, кем дегенде бір апта сақталады.
Десерт
Меренгю әр түрлі десерттердің негізі ретінде қолданылуы мүмкін, оның ішінде пісірілген Аляска, бруттибони, даккуаз, Эстерхазы торты, Этон месс, жүзетін арал, лайм пирогы, Киев торты, лимон меренгю торт, макарон, [[мерекесі (торт)], павлова, Пудингтер патшайымы, sans rival, сильвана, Spanische Windtorte, Turrón және Zuger Kirschtorte. Кейбір рецептерде меренгіні жоғары температурада қысқа уақыт пісіруге болады, нәтижесінде үстіне сәл қоңырланған жұмсақ меренгі пайда болады. Меренгінің өзі де "меренг өбі" деп аталатын десерт болып табылады. Швейцарияда меренгі көбінесе Gruyère қаймағымен байланыстырылады. Тағы бір тағам – "мерингу де ангел", ол құрғақ печенье қабаттарымен, лимонды креммен және лимон глазурымен жабылған десерт. Оның құрамында малина, шабдалы, манго, шие, клубника, көкжидек, қарақұмық, ананас, папайя, қызыл қарбыз, апельсин және қауын сияқты әртүрлі жемістер болуы мүмкін.
Жасақтау
Меренгі безендіру үшін қолданылуы мүмкін. Оны саңырауқұлақтар сияқты әдемі пішіндерге келтіруге болады, немесе қуырылған, ішіне торт, жеміс немесе гүлдер салынған хрустящий себетке сығуға болады.
Сақтау мерзімі
Меренгу тұрақты құрылым емес және дұрыс сақталса шамамен екі аптаға дейін сақталады. Меренгу – ылғалдылықты сіңіретін тағам, сондықтан ол ауадан су сіңіреді. Меренгудегі жоғары қант концентрациясы ауадан ылғалды сіңіріп, оны жұмсақ әрі жабысқақ етеді. Сіңірілген судың мөлшері артқан сайын меренгу ауырлай түседі. Белгілі бір мөлшерде су сіңірілгеннен кейін, көпіршік құрылымы оны ұстай алмай, меренгу құлап бастайды. Меренгу суды соншалықты тез сіңіреді, тіпті жаңбырлы күн көпіршік құрылымын бұзып, меренгу жасауды мүмкін емес етеді. Меренгуді ауа өткізбейтін ыдыста сақтау ылғалдың қантқа әсер етуін болдырмайды. Сондай-ақ, оны салқын жерде сақтау ұсынылады. Егер меренгу осылай сақталса, оның жарамдылық мерзімі екі аптаға дейін созылады. Жарамдылық мерзімін шамамен үш айға дейін ұзарту үшін меренгуді тоңазытқышта сақтауға болады. Тоңазытқыштағы төмен температура ылғалдылықты азайтады. Меренгуге судың тиюіне жол бермеу үшін оны ауа өткізбейтін ыдыста сақтау қажет.
Тамақтылық құрамы
Негізгі қоректік құрауыштар – жұмыртқаның ақ бөлігінен алынған белок және рафинадталған қанттан алынған қарапайым көмірсулар.