Кіріспе

Ib Jørgen Melchior (17 қыркүйек 1917 - 14 наурыз 2015) – американдық режиссер, жазушы (1917–2015). Ол даниялық-американдық романшы, әңгімелер авторы, кинопродюсер, кинорежиссер және төмен бюджетті американдық ғылыми-фантастикалық фильмдердің сценарийшісі болған, олардың көпшілігі American International Pictures компаниясымен шығарылған.

Жеке өмір

Мельхиор Данияның Копенгаген қаласында туып өскен, опера әншісі Лориц Мельхиордың ұлы. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Мэриленд штатындағы Ричи лагерінде оқыған, бұл оны Ричи жігіттерінің бірі деп есептейді. Ол сондай-ақ Флюссенбург концлагерін азат етуге, Меркерс-Кисельбах үңгірінде ұрланған валюта, алтын және өнер туындыларын табуға, сондай-ақ 1945 жылы Вервольф жасағын ұстауға қатысты. Осыған орай ол Қола жұлдызбен марапатталды, бірақ ол Шығыс Германияның коммунистік үкіметімен тартып алынып, ешқашан қайтарылмады. 1965 жылы, әскери ерлігі үшін марапатталған соғыс батыры ретінде, ол Швецияның Әулие Бригитта орденінің кавалер-командоры атағын алды. 1976 жылы Ғылыми фантастика, фантастика және қорқыныш фильмдері академиясы Иб Мельхиорға ең үлкен жетістіктері үшін Алтын жарна сыйлығын табыс етті. Оның өмірбаяндарының ішінде Роберт Скотактың "Иб Мельхиор: қиялы мол адам" және Мельхиордың өзінің "Іс бойынша: Екінші дүниежүзілік соғыстағы АҚШ армиясының қарсы барлау қызметкері" атты автобиографиясы бар. Мельхиор 2015 жылдың 14 наурызында 97 жасында, 50 жылдан астам бірге өмір сүрген әйелі, архитектор Клео Болдонның қайтыс болғанынан кейін бес ай өткен соң табиғи себептерден қайтыс болды.

Көркем және көркем емес шығармалар

Мелхиордың романдары: «Кодты аты: Гранд Гвиньол», «Ева», «Хайгерлох жобасы», «Маркус құрылғысы», «Ұрыс тәртібі: Гитлердің қасқырлары», «Ұйқыдағы агент», «Томбстондағы шифр» және «Абаддонның күзетші итттері». Оның ғылыми-танымдық еңбектері: «Quest: Германияның наци өмірін іздеу» (Фрэнк Бранденбургпен бірлесіп) және «Лоритц Мелхиор: Байройттың алтын жылдары», соңғысы – оның әкесі, опера әншісі және киножұлдызы Лоритц Мелхиордың өмірбаяны. 1993 жылы Мелхиор Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ қарсы барлау корпусының штаб-сержанты ретіндегі қызметі туралы «Іс бойынша: Екінші дүниежүзілік соғыстағы АҚШ армиясының қарсы барлау агенты» атты естеліктерді жариялады. Әйелі Клео Балдонмен бірге Мелхиор Балдонның сәулетші ретіндегі жұмысынан шабыдаланған «Бассейндегі ойлар: Калифорниядағы жүзу бассейні дизайны» және «Баспақыштар мен баспалдақтар» атты ғылыми-танымдық кітаптарды жазды. Мелхиор сонымен қатар Вильям Шекспирдің «Гамлет» пьесасына әсер еткен Амлед туралы викингтердің әңгімесіне негізделген «Кек алу сағаты» пьесасын жазды. 1982 жылы Американың Шекспир қоғамы бұл пьесаға үздік драматургия үшін «Гамлет» сыйлығын берді.

Кино және теледидар

Кинорежиссер ретінде Мелхиор "Ашулы қызыл планета" (1959) және "Уақыт саяхатшылары" (1964) фильмдерін жазды және режиссерлік етті. Оның ең танымал жұмысы – Байрон Хаскиннің "Марстағы Робинзон Крузо" (1964) фильмінің қосымша сценарийін жасау (Джон К. Хиггинспен бірге). Ол АҚШ-Дат басқаруымен түсірілген екі фильмнің – "Рептиликус" (1961) және "Жетінші планетаға саяхат" (1962) сценарийлерін бірлесіп жазды. Марио Баваның "Вампирлер планетасы" (1965) фильмі үшін ағылшын тіліндегі сценарийді ұсынды. Телевизия үшін ол "The Outer Limits" сериалының екінші маусымына "The Premonition" атты эпизодты жазды. Бұл эпизод 1965 жылы көрсетілді. Мелхиордың 1956 жылғы "Жарысшы" әңгімесі Пол Бартелдің культты фильміне – Дэвид Каррадин мен Сильвестр Сталлоунның қатысуымен түсірілген "Өлім жарысы 2000" (1975) фильміне негіз болды, оны Роджер Корман өндірді. Кейіннен ол "Өлім жарысы" (2008) фильмі ретінде қайта түсірілді, онда басты рөлдерді Джейсон Стэтам мен Джоан Аллен ойнады, режиссері Пол У. С. Андерсон, ал продюсері Том Круз болды. Ол Тынық мұхитындағы соғыс туралы "Амбуш-Бэй" (1966) фильмінің сценарийін жазды, сондай-ақ марихуанаға қарсы қысқа фильм – "Шөпке тиіспеңдер" (1970) фильмін жазып, режиссерлік етті. Ол "Ғарышқа жоғалғандар" және "Жұлдызды жол" идеяларын алғашқылардың бірі болып ұсынғанын мәлімдеді, бірақ Ирвин Аллен мен Джин Родденберри оларды ешқандай есімдерді атамай немесе сыйақы төлемей пайдаланды. 1962 жылы, "Ғарышқа жоғалғандар" көрсетілгенге үш жыл бұрын, Мелхиордың "Ғарыш отбасы Робинсон" комиксі Gold Key Comics басылымында жарық көрді және 1982 жылға дейін 59 нөмірге дейін жарияланды. Екі туынды да Иоганн Давид Висстің 1812 жылғы "Швейцариялық Робинзон отбасы" романына негізделген. Аллен мен Мелхиордың туындылары арасындағы ұқсастықтар Gold Key компаниясын оған қарсы заңдық шаралар қолдану туралы ойлануға итерді. Алайда, Gold Key сонымен қатар Алленнің "Теңіздің түбіне саяхат" еңбегін жариялады, сондықтан сотқа шағымданудан бас тартты. Оның орнына, Мелхиордың комиксі мұқабалық атауын Space Family Robinson: Lost in Space деп өзгертуге келісім жасалды. Жаңа атау 1966 жылдың қаңтарында шыққан №15 санынан бастап пайда болды. Prelude Pictures кейіннен Мелхиорды 1998 жылғы "Ғарышқа жоғалғандар" фильмінің жаңа нұсқасын жасауға кеңесші ретінде шақырды, бірақ кейіннен оның шартын фильмдегі өндірістік серігі New Line Cinema компаниясына сатты. New Line компаниясы Мелхиорға 75 000 доллар көлемінде өндіріс бонусы мен 15 000 доллар төлеуге келісті, бірақ фильмнен түскен өндірушінің жалпы табысының екі пайызын беруден бас тартты.

Сұхбаттар

Лоуренс Фулц-младший, "Ашулы қызыл планетадан келген адам: Иб Мелхиор" Monster Bash Magazine, 2007, № 6.

Бретт Хоменік, "ИБ МЕЛХИОРДЫҢ ҚИЯЛЫ! Даниялық монстр фильмдерін жасаушымен сұхбат!" Vantage Point сұхбаттары, 2012 жылдың шілдесі. https://vantagepointinterviews.com/2017/05/18/the-imagination-of-ib-melchior-a-conversation-with-the-danish-monster-movie-maker/

Мақалалар

Дэвид С. Хейс, "Ашулы қызыл планетаға қайта оралу" Planet X Magazine, 2000 жылғы қазан, 1-том, № 4.