Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Артур Хиллердің 1975 жылғы фильмі "Көліктің ішіндегі адам" – 1975 жылы режиссер Артур Хиллер түсірген американдық драмалық фильм. Фильм американдық кинотеатр аясында түсіріліп, жарық көрді, ол театрлық қойылымдарды абоненттік кино сериясы үшін бейімдеді. Сценарий Роберт Шоудың 1967 жылғы бір аттас романы мен пьесасы негізінде жазылған. Роман үш кітабасты трилогияның екінші кітабы еді, алғашқысы – "Ту" (1965), содан кейін "Мароккодан келген хат" (1969) жарық көрді. Сюжет Холокосттың негізгі ұйымдастырушыларының бірі болған неміс нацистік СС оберштурмбанфюрері (лейтенант-полковник) Адольф Эйхманның ұрлануы мен сот процесінен шабыттанды.
1975 film by Arthur Hiller
The Man in the Glass Booth is a 1975 American drama film directed by Arthur Hiller. The film was produced and released as part of the American Film Theatre, which adapted theatrical works for a subscription cinema series. The screenplay was adapted from Robert Shaw's 1967 novel and stage play, both of the same name. The novel was the second in a trilogy of novels, preceded by The Flag (1965), and followed by A Card from Morocco (1969). The plot was inspired by the kidnapping and trial of the German Nazi SS Obersturmbannführer (lieutenant colonel) Adolf Eichmann, who was one of the major organizers of the Holocaust.
Сюжет
Артур Голдман – еврей, нацистік өлім лагерінен аман қалған адам. Қазір ол Манхэттендегі жоғары қабаттағы пәтерде зәулім өмір сүруде. Ол көмекшісі Чарлимен әзілдесіп, кейде еврей өмірінің түрлі жақтарына қатысты ашық сөздерімен және бейхуасыттығымен оны таң қалдырады. Бір күні Израильдің Моссад агенттері Голдманды тұтқынға алып, оны нацистік соғыс қылмыскері деп айыптап, сотқа беру үшін Израильге әкеледі. Голдманның соты айыптаушыларды оның кінәлі болу мүмкіндігімен қатар, өздерінің де жауапкершілігіне қарауға мәжбүр етеді. Ақырында, Голдманның нацист немесе соғыс қылмыскері емес екені белгілі болады; ол ізраелдіктер оны тану үшін қолданған тіс тіркемелерін жалғандаған. Израиль прокуроры бұл алдауды ашқанда, Голдман сот залындағы оқ өткізбейтін шыны бөлмеде, күйзеліске түскен күйі қалады. Стресс оның психикалық денсаулығын қиратады, ол кататонияға ұшырайды. Содан кейін ол нацистердің ату отрядының орындалуын қайта басынан кешіреді және сот залында еврейлердің «Шема Исраэль» («Тыңда, Израиль: Тәңір – біздің Құдаймыз, Тәңір – Бір») дұғасын жасқанша айтқанда көз жұмады.
Arthur Goldman is Jewish and a Nazi death camp survivor. Now a rich industrialist, he lives in luxury in a Manhattan high rise. He banters with his assistant Charlie, often shocking him with his outrageousness and irreverence about aspects of Jewish life. One day, Israeli Mossad agents kidnap Goldman and take him to Israel for trial on charges of being a Nazi war criminal. Goldman's trial forces his accusers to face not only his presumed guilt, but theirs as well. At the end, it appears that Goldman is not a Nazi nor a war criminal after all; he falsified the dental records which the Israelis used to identify him to bring about the trial. When the deception is revealed by the Israeli prosecutor, Goldman is left standing in the trial court's bulletproof glass box, a broken man. The stress shatters his mental health and he becomes catatonic. He then relives in his mind a Nazi firing squad execution and dies as those in the courtroom whisper the Jewish prayer, [[Shema Yisrael ("Hear, O Israel: The LORD is our God, the LORD is one").
Даму
"Сынық шатырдағы адам" фильмінің түсірілімі барысында Шоу сценарийге наразы болып, өзінің атын титрлерден алып тастады. Шоу фильм аяқталып, көрсетілімге шығар алдында оны көріп, атын қайта қоюды сұрады. 2002 жылы режиссер Артур Хиллер Шоудың сценарийге қанағаттанбағанын және кейін пікірін өзгерткенін айтты.
While The Man in the Glass Booth was being developed for the screen, Shaw disapproved of the screenplay and had his name removed from the credits. Shaw viewed the completed film before its release and asked to have his name reinstated. In 2002, director Arthur Hiller related Shaw's objection to the screenplay and his change of heart,
Біз фильмде көбірек эмоциялар қажет деп шешіп, сол бағытта жұмыс істегенде, Роберт Шоуға адал болуға тырыстық, сол зихи ойынды сақтап, бірақ эмоционалдық атмосфераны күшейте білдік. Роберт Шоу бұл өзгеріске қатты қарсы болды. Оған бұл идея ұнамады, тіпті фильмді көрер болсаңыз, оның аты титрлерде көрсетілмейді, тіпті "Сынық шатырдағы адам" пьесасы бойынша түсірілгені де жазылмады, себебі ол бізге мұны жасауға рұқсат бермеді. Ол фильмді көргенге дейін бұл идеяға келіспеді. Сосын ол сценарийші Эдди Анхальтқа телефон соғып, оны құттықтады, өйткені ол фильмдегі тонды дұрыс сақтап, керемет орындады деп ойлады. Ол атқарушы өндіруші Морт Абрахамсқа қоңырау шалып, атын соңғы титрлерге қоюға рұқсат сұрады. Бірақ оның атын қайта қоюға кеш болды, барлық көшірмелер дайын болған еді.
When we decided that we needed more emotions in the film and leaned it towards that, we tried, obviously, to be honest to Robert Shaw, to keep that intellectual game playing, but to create more of an emotional environment. And Robert Shaw became very disturbed. He did not like the idea and indeed, if you will watch the film, you will see that his name does not appear in the credits, nor does it even say, "based on the play, The Man in the Glass Booth" because he wouldn't let us do it. He just didn't like the idea until he saw the film. Then he phoned Eddie Anhalt, the screenwriter, and congratulated him because he thought it was—just kept the tone he wanted and did it so well. And he phoned Mort Abrahams the Executive Producer to see if he could get his name put on the final credits. But it was too late to restore his name, all the prints were all made.
Өндіріс
Фильм 1 миллион долларға түсірілді, 1974 жылдың жазында 10 күн репетициядан және 23 күн түсірілімнен өтті. Голдманның пентхаусының сыртқы түсірілімдері Нью-Йорктегі Краун ғимаратының шатырында түсірілді, онда ғимараттың шатыры балконы мен бақша сияқты безендірілді. Ішкі түсірілімдер Калифорния штатының Сеншюри-Ситидегі 20th Century Fox студиясында жүзеге асырылды.
The film was shot for $1 million, with 10 days of rehearsals and 23 days of filming in the summer of 1974. The exteriors of Goldman's penthouse were filmed atop the Crown Building in New York City, where the roof of the building was dressed to look like a balcony and garden. Interiors were filmed at the 20th Century Fox Studios in Century City, California.
Марапаттар мен құрметтер
Максимилиан Шелл рөлі үшін «Оскар» сыйлығының «Ең үздік актер» және «Алтын глобус» сыйлығының «Драмалық фильмдегі ең үздік актер» номинацияларына ұсынылды. Эдвард Анхальт өзінің сценарийі үшін Америка Жазушылар Гильдиясының «Басқа бір ортадан бейімделген ең жақсы драма» сыйлығына ұсынылды.
Maximilian Schell was nominated for the Academy Award for Best Actor and the Golden Globe Award for Best Actor – Motion Picture Drama for his performance. Edward Anhalt was nominated for the Writers Guild of America Award for Best Drama Adapted from Another Medium for his screenplay.
Қабылдау
Роджер Эберт "Артур Хиллердің AFT үшін түсірген фильмі өте жақсы, бірақ ол бір негізгі мәселеден зардап шегеді. Фильм өзінің табиғаты бойынша шынайы әлемнің сыртын бейнелейтін, реалистік орта болып табылады. Роберт Шоудың пьесасы, Эдвард Анхальт оны бейімдеп, белгілі бір деңгейде шынайырақ етіп жасаса да, бәрібір символдық және формальды болып келеді". Реймонд Бенсон 2009 жылы "Фильм - Оскарға ұсынылған, Шеллдің керемет актерлік шеберлігін көрсететін, жоғары деңгейдегі драма" деп жазды.
Roger Ebert wrote "Arthur Hiller's film for the AFT is a very good one, although it suffers from one basic problem. By its very nature, film tends to be a realistic medium, photographing the outsides of real world. Robert Shaw's play, even as adapted and made somewhat more realistic by Edward Anhalt, is nevertheless a symbolic and mannered one". Raymond Benson wrote in 2009, "The film is a riveting, first rate drama featuring an Oscar nominated, tour de force performance by Schell".
Үй бейнесі
Фильм 2003 жылы және 2008 жылы 1-аймақтық DVD форматында шықты. 2017 жылы АҚШ-та Blu-ray нұсқасы жарық көрді.
The film was released as a region 1 DVD in 2003 and again in 2008. A Blu ray version was released in the US in 2017.